Abstract
“Ortaçağ Coğrafya bilimi açısından da karanlık dönemdir” şeklinde
yapılan değerlendirmelerin, gerçek dışı olduğu bir gerçektir. Bu dönemde
çevreyi inceleyen çok sayıda gözlem yapılmıştır. Bazı gezginlerin
eserlerinde, duyumlara yer vermesi, hayal ürünü gerçek dışı bilgiler
kullanması, bazı çalışmaların bilimselliğini zedelemiştir. Ancak bu döneme
ait eserlerin bir bölümünün de günümüze ulaşmadığı bir gerçektir. Çünkü
mevcut bilim dalları belirli bir süreçten sonra olgunlaşabilmektedirler.
Ortaya çıkan gelişmelerin, keşiflere ve coğrafi oluşumun temel ilkelerine ait
veritabanlarının oluşmasında büyük katkısı olmuştur. Dolayısıyla sadece batı
Avrupa’da kilise duvarlarına sıkışmış bilimler algıda seçiciliği bozmaktadır.
Örneğin Biruni’nin “Taksim-al Akalim” adlı eserinden ele almak
mümkündür. Ancak bu esere ait herhangi bir buluntu da yoktur. İbn-i
Batuta’nın bazı eserleri seyahati esnasında gemide yanmış, bir kısmı da
çalınmıştır. Dolayısıyla Ortaçağ bilişsel düşüce tarihinde doğu toplumlarının
aktivitasyonlarının da iyi analiz edilmesi gerekmektedir.
Anahtar kelimeler: Ortaçağ, coğrafya, haritacılık, yanılgı, goğu.
Wrong estimations about the “dark period of Geography in Middle
Age” are made but it is not like that in truth. A lot of environmental
observing was made this period. Some works have lost their scientific
characterization on account of the fact that some travellers give uncertain
information in their works, and use imaginary and unreal information.
However it is a fact that works that belongs to that period cannot reach
present day because present sciences come true after a certain process. In the
developments, there should be the database, which is belonging to are stuck only in the walls of church.
In west Europe damages the selectiveness in perception. For
example, it is possible to mention about the work “Taksim- al Akalim” of
Bruni, but there is not any finding relating to this work. Some works of İbn-i
Batuta have burned out on the ship during the journey, and some have been
stolen. Thus, activities of eastern communities about Middle Age scientific
history should be analyzed well.
Keywords: Middle Ages, geography, cartography, mistake, oriental.
References
- Atalay, İ.(1994). Genel Fiziki Coğrafya, Ege Üniversitesi Basımevi, İzmir
- Bilgin, T. (1996). Genel Kartoğrafya I, Filiz Kitabevi, İstanbul Birken, A., Gerlach, H. (1999). Tarih Atlası, Mantis Verlag, Almanya
- Büyük Larousse (1986). Cilt 13, Gelişim Yayınları, A.Ş., Istanbul Çağlar T. (1996). Uygarlığın Seyir Defteri, 2.Baskı, Arkadaş Yayınları, Ankara
- Dilber R. (1996). Keşifler ve Buluşlar, Türkiye İş Bankası Yayinları, İstanbul
- Doğanay, H. (1992). Coğrafya’da Metodoloji, Atatürk Üniversitesi, Kazım Karabekir Eğitim Fakültesi Yayınları, No.28, Erzurum
- ___________(2002). Coğrafya Öğretim Yöntemleri: Orta Öğretimde Coğrafya Eğitiminin Esasları, Aktif Yayınevi, Erzurum
- ___________(2001). Coğrafyaya Giriş, Çizgi Kitabevi, Konya Encyclopedia Millenia, (2003). Boyut Yayıncılık, İstanbul
- Erinç, S. (1973). Cumhuriyet’in 50. Yılında Türkiye’de Coğrafya, Başbakanlık Basımevi Başbakanlık Kültür Müsteşarlığı Cumhuriyet’in 50. Yıl Dönümü Yayınları, Sayı 11, Ankara
- ___________(1974). Genel Coğrafya (Tabiat ve İnsan), MEB İstanbul, 3.Baskı; s.3–9
- Elibüyük, M. (2000). Matematik Coğrafya, Ekol Yayınevi, Ankara Hillendhrend B. (1995) (çeviri) Göktepeli M. Haritalarin Gizemli Yeri, sayi.288, Ankara
- İslâm Ansiklopedisi (1968). Milli Eğitim Basımevi,2.Basım, Ortaçağ Maddesi, Milli Eğitim Yayınevi, İstanbul
- Kolukısa, E. A., (2003). Matematik Coğrafya, Asil Yayın Dağıtım A.Ş., Ankara
- Tekeli, S., Kahya, E., Dosay M., Demir R., Topdemir G.H., Unat Y., Koç A.A. (2001). Bilim Tarihine Giriş, 3.Baskı Nobel Yayıncılık, Ankara
- Özçağlar, A., (2000). Coğrafyaya Giriş, Hilmi Matbaacılık, Ankara Özey, R. (1998). Türkiye Üniversitelerinde Coğrafya Eğitimi ve Öğretimi, Özeğitim Yayınları, İstanbul
- Özgüç, N. ve Tümertekin E. (2000). Coğrafya-Geçmiş Kavramlar, Coğrafyacılar, Çantay Kitabevi, İstanbul
- Özgüç, N., ve Tümertekin E. (2002) Beşeri Coğrafya, Çantay Kitabevi, İstanbul
- Şahin, C. (2000). Coğrafyaya Giriş, Gündüz Yayıncılık, Ankara Tok, G. (2003). Harita, Yaşamın İsmi, Bilim ve Teknik, Tübitak Bilim Teknik Dergisi, Şubat 2003, Ankara
Details
| Primary Language | Turkish |
|---|---|
| Subjects | Middle East Studies |
| Journal Section | Research Article |
| Authors | |
| Submission Date | January 1, 2005 |
| Publication Date | December 1, 2005 |
| Published in Issue | Year 2005 Volume: 7 Issue: 2 |