Turizmin Ekonomik Etkileri: Akdeniz Ülkeleri Örneği
Abstract
Turizm küresel ekonominin en büyük ve en hızlı büyüyen sektörlerinden
birisidir. Turizm istihdam, gelir, dış ödemeler dengesi ve bölgesel kalkınma
gibi konularda sağladığı katkılarla ülke ekonomilerinde önemli bir yere
sahiptir. Sektör ekonomik etkilerinin yanında sosyal ve kültürel etkileri ile
de önemli bir yer tutmaktadır. Akdeniz
ülkeleri dünyanın en çok turist çeken ve turizm geliri elde eden bölgelerin
başında gelmektedir. Turizm geliri ve uluslararası turist sayısı açısından ön
sıralarda yer alan bu ülkelerin ekonomik büyümeleri ve kalkınmasında turizm
sektörünün payı araştırılması gereken konuların başında gelmektedir. Bu
çalışmanın amacı, 1995-2017 döneminde 7 Akdeniz ülkesinin turizm gelirleri,
uluslararası turist sayısı ve ekonomik büyüme arasındaki ilişkileri
araştırmaktır. Panel veri regresyon modellerinin ele alındığı analizde,
tesadüfi etkiler modelinin uygun olduğu görülmüştür. Model, varsayımlardan
sapmalara karşı geliştirilen Arellano, Froot ve Rogers dirençli standart
tahmincileriyle tahmin edilmiştir. Sonuçlar, 7 Akdeniz ülkesinde turizm ile
ekonomik büyüme arasında pozitif bir ilişki olduğunu göstermektedir. Buna göre,
uluslararası turist sayısındaki %1’lik bir artış ekonomik büyümeyi %0,09
oranında artırırken, turizm gelirlerindeki %1’lik bir artış ekonomik büyümeyi
%0,07 artırmaktadır.
Keywords
References
- Arellano, M. (1987). Practitioners Corner: Computing Robust Standard Errors for Within-groups Estimators, Oxford Bulletin of Economics and Statistics, 49(4): 431-434.
- Balaguer, J. and Cantavella-Jordá, M. (2002), Tourism as a long-run economic growth factor: The Spanish case, Applied Economics, 34(7): 877–884.
- Bhargava, A., Franzini, L., and Narendranathan, W. (1982), Serial Correlation and the Fixed Effects Model. The Review of Economic Studies, 49(4): 533-549.
- Brown, M., B. and Forsythe, A., B. (1974), Robust Tests for the Equality of Variances, Journal of the American Statistical Association, 69(346): 364-367.
- Dritsakis, N. (2004). Tourism as A Long-Run Economic Growth Factor: An Empirical Investigation for Greece Using Causality Analysis, Tourism Economics, 10(3): 305–316.
- Froot, K., A. (1989). Consistent Covariance Matrix Estimation with Cross-Sectional Dependence and Heteroskedasticity in Financial Data, The Journal of Financial and Quantitative Analysis, 24(3): 333-355.
- Gökovalı, U. ve Bahar, O. (2006). Contribution of Tourism to Economic Growth in Mediterrranean Countries: A Panel Data Approach, Anatolia An International Journal of Tourism and Hospitality Research, 17(2): 155–168.
- Gunduz, L., and Hatemi-J, A. (2005). Is the Tourism-Led Growth Hypothesis Valid for Turkey?
- Applied Economics Letters, 12(8): 499–504.
- Hausman, J., A., (1978). Specification Tests in Econometrics, Econometrica, 46(6): 1251-1271.