Primer Baş Ağrısı Hastalarında Tamamlayıcı ve Alternatif Tedavi Yöntemlerinin Yeri
Öz
Amaç: Baş ağrısı hastaları arasında tamamlayıcı ve alternatif tedavi (TAT) kullanımının son yıllarda
gittikçe artmaktadır. Buna rağmen ülkemizde bu konuda yapılan çalışmalar sınırlıdır. Çalışmamızda
primer baş ağrısı hastalarında TAT kullanma nedenleri, bu tedavi yöntemlerinin yerini ve bakış açılarını
saptamak amaçlandı.
Materyal ve Metot: Bu prospektif çalışmaya baş ağrısı nedenli Keçiören Eğitim ve Araştırma Hastanesi
Nöroloji polikliniğe başvuran, Uluslararası Baş ağrısı Topluluğu (İHS) tanı kriterlerine göre primer baş
ağrısı olan, 18‐65 yaş arası 310 hasta dâhil edildi. Hastaların sosyodemografik özellikleri, TAT kullanım
sıklığı ve nedeni, kullandığı tedavi, fayda‐tatmin durumu, tavsiye kaynakları, medikal tedaviye devam
edip etmediği sorgulandı. Tamamlayıcı‐Alternatif Tedavi (TAT) Kullanım Sorgusu formu İngiltere’deki
bir çalışmadan kültürümüze uyarlanarak kullanıldı.
Bulgular: Hastalarımızda TAT kullanımı %19,68 bulundu. Masaj terapisi %52,45 ile en sık kullanılan
yöntemdi. Kadınlar (%91,80) daha çok alternatif tedaviye başvuruyordu (p = 0,007). Hastaların yarısı
TAT kullanma nedenini “tüm tıbbi yöntemler denendikten sonra son çare’’ olarak denediğini ifade etti.
TAT kullanan hastaların %93’ü medikal tedavisine devam etmişti ve TAT’tan memnuniyet %47,54 olarak
bulundu Hastalar tavsiye kaynaklarını %60,7 oranında kendi kendine tavsiye olarak belirtti. Hastaların
%67,21’i ara sıra, %21,31’i düzenli, %11,48’i bir kez TAT kullanmıştı. Hastaların yaşı arttıkça TAT kullanımı
da artmaktaydı.
Sonuç: Dünyada TAT kullanım sıklığının coğrafi olarak değiştiği bilinen bir gerçektir. Doğu
toplumlarında yaygın TAT kullanımına rağmen kullanım sıklığı ve nedenlerini değerlendiren net veriler
yoktur. Buna rağmen bu tedavinin daha az rağbet gördüğü Amerika'da ve Avrupa'da bu konuda eğilimi
ortaya koyan yayınlar mevcuttur. Çalışmamızda bu tedavileri kullanan hastaların son çare olarak bu
tedaviye başvurdukları ve yüksek oranda hastanın medikal tedavisine de devam ettiğini saptadık. Bu
durum hastaların TAT'lara olumlu bakışına rağmen tıbbi tedaviye alternatif olmak yerine destekleyici
olarak kullanıldığını ortaya koymaktadır.
Anahtar Kelimeler
References
- 1. Lambert TD, Morrison KE, Edwards J, Clarke CE. The use of complementary and alternative medicine by patients attending a UK headache clinic. Complement TherMed 2010;18;128-34.
- 2. Von Peter S, Ting W, Scrivani S, et al. Survey on the use of complementary andalternative medicine among patients with headache syndromes. Cephalalgia 2002;22.395-400.
- 3. Gaul C, Eismann R, Schmidt T, et al. Use of complementary and alternativemedicine in patients suffering from primary headache disorders. Cephalalgia 2009;29,1069-78.
- 4. Ernst E, White A. The BBC survey of complementary medicine use in the UK. Complement Ther Med 2000;8.32-6.
- 5. Thomas KJ, Nicholl JP, Coleman P. Use and expenditure on complementary medicine in England: a population-based survey. Complement TherMed 2001;9. 2-11.
- 6. Rossi P, Di Lorenzo G, Faroni J, Malpezzi MG, Cesarino F, Nappi G. Use of complementary and alternative medicine by patients with chronic tension-type headache: results of a headache clinic survey Headache 2006;46(4):622- 31.
- 7. Rossi P, Di Lorenzo G, Malpezzi MG, et al. Prevalence, pattern and predictors of use of complementary and alternative medicine (CAM) in migraine patients attending a headache clinic in Italy. Cephalalgia 2005;25(7):493-506.
- 8. Karakurum Göksel B, Coşkun Ö, Ucler S, Karatas M, Ozge A, Ozkan S. Use of complementary and alternative medicine by a sample of Turkish primary headache patients. Agri 2014;26(1):1-7.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Health Care Administration
Journal Section
Research Article
Publication Date
December 27, 2018
Submission Date
December 14, 2018
Acceptance Date
-
Published in Issue
Year 2018 Volume: 18 Number: 4