Review

Ağırlık Yönetimine Yeni Bir Yaklaşım: Yeme Farkındalığı

Volume: 3 Number: 3 September 30, 2019
TR EN

Ağırlık Yönetimine Yeni Bir Yaklaşım: Yeme Farkındalığı

Abstract

Obezite tedavisinde kalori kısıtlaması gibi geleneksel müdahalelerin uzun süreli davranış değişikliği sağlamadığı düşünülmektedir. Farkındalık, “şu andaki düşünce ve eylemlerin bilinçli bir şekilde farkında olma süreci” olarak tanımlanmaktadır. Yeme farkındalığı ise yeme eylemi süresince, düşünce ve eylemlerin bilinçli bir şekilde, yargılamadan farkına varılması olarak tanımlanır. Hücresel açlık, yeme eylemini beyne gelen sinyallere göre düzenleyen homeostatik bir süreçtir. Besinlerin verdiği hazza göre yemek duyusal açlığı meydana getirmektedir. Duygusal açlık; fizyolojik gereksinimlerin aksine, tokken dahi, olumlu ve olumsuz duyguları ile beslenmeyi başlatabilmektedir. Yeme farkındalığına yönelik müdahalelerde; yeme davranışının nasıl ve neden oluştuğunu, fiziksel açlık ve tokluk sinyallerini içselleştirip duygu ve düşünceleri farkında olmayı, besin seçimlerini yargılamadan o anda tüketilecek besine odaklanarak yemeyi öğretmek amaçlanmaktadır. Bu öğreti sayesinde yeme ile ilgili alışkanlık haline gelmiş davranışların kalıcı olarak değiştirilmesi sağlanmaktadır. Aynı zamanda yeme eyleminin; stres, sıkıntı, depresyon gibi olumsuz duygulardan kaçışla olan ilgisini azaltarak, duyguların da kabullenilmesini sağlamaktadır. Günlük basit bir yeme farkındalığı pratiği ile yeme hızının azaltılması, doygunluk sağlanınca yeme eyleminin sonlandırılması, porsiyon boyutlarının küçültülmesi, dikkat dağıtıcı etkenlerin azaltılması ve yemekten zevk alınmasının sağlanması beklenmektedir. Böylece, yüksek kalorili yiyeceklerin daha az tüketilmesiyle sağlıklı kilo verme gerçekleşmektedir. İleride yapılacak çalışmalar, yeme farkındalığının öğretilmesinde bir standardizasyon sağlamayı ve yeme farkındalığının uzun vadeli etkisinin hastalıklarla ilişkisini ortaya koymayı amaçlamalıdır. 

Keywords

References

  1. 1) Dunn, C., Haubenreiser, M., Johnson, M., Nordby, K., Aggarwal, S., Myer, S., & Thomas, C. (2018). Mindfulness approaches and weight loss, weight maintenance, and weight regain. Current obesity reports, 7(1), 37-49.
  2. 2) Heitmann, B. L., Westerterp, K. R., Loos, R. J. F., Sørensen, T. I. A., O'dea, K., McLean, P., Reed, D. R. (2012). Obesity: lessons from evolution and the environment. obesity reviews, 13(10), 910-922.
  3. 3) Kearney, D. J., Milton, M. L., Malte, C. A., McDermott, K. A., Martinez, M., & Simpson, T. L. (2012). Participation in mindfulness-based stress reduction is not associated with reductions in emotional eating or uncontrolled eating. Nutrition Research, 32(6), 413-420.
  4. 4) Mann, T., Tomiyama, A. J., Westling, E., Lew, A. M., Samuels, B., & Chatman, J. (2007). Medicare's search for effective obesity treatments: diets are not the answer. American Psychologist, 62(3), 220.
  5. 5) Bush, H. E., Rossy, L., Mintz, L. B., & Schopp, L. (2014). Eat for life: a work site feasibility study of a novel mindfulness-based intuitive eating intervention. American Journal of Health Promotion, 28(6), 380-388.
  6. 6) Kabat-Zinn, J, (2005).Wherever you go there you are. Mindfulness meditation in everyday life. New York: Hyperion.
  7. 7) Framson, C., Kristal, A. R., Schenk, J. M., Littman, A. J., Zeliadt, S., & Benitez, D. (2009). Development and validation of the mindful eating questionnaire. Journal of the American Dietetic Association, 109(8), 1439-1444.
  8. 8) Ludwig, D. S., & Kabat-Zinn, J. (2008). Mindfulness in medicine. Jama, 300(11), 1350-1352.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Health Care Administration

Journal Section

Review

Authors

Şule Aktaç This is me
Türkiye

Publication Date

September 30, 2019

Submission Date

April 4, 2019

Acceptance Date

May 19, 2019

Published in Issue

Year 2019 Volume: 3 Number: 3

APA
Çolak, H., & Aktaç, Ş. (2019). Ağırlık Yönetimine Yeni Bir Yaklaşım: Yeme Farkındalığı. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 3(3), 212-222. https://izlik.org/JA49ZL55CH
AMA
1.Çolak H, Aktaç Ş. Ağırlık Yönetimine Yeni Bir Yaklaşım: Yeme Farkındalığı. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi. 2019;3(3):212-222. https://izlik.org/JA49ZL55CH
Chicago
Çolak, Hatice, and Şule Aktaç. 2019. “Ağırlık Yönetimine Yeni Bir Yaklaşım: Yeme Farkındalığı”. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 3 (3): 212-22. https://izlik.org/JA49ZL55CH.
EndNote
Çolak H, Aktaç Ş (September 1, 2019) Ağırlık Yönetimine Yeni Bir Yaklaşım: Yeme Farkındalığı. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 3 3 212–222.
IEEE
[1]H. Çolak and Ş. Aktaç, “Ağırlık Yönetimine Yeni Bir Yaklaşım: Yeme Farkındalığı”, Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, vol. 3, no. 3, pp. 212–222, Sept. 2019, [Online]. Available: https://izlik.org/JA49ZL55CH
ISNAD
Çolak, Hatice - Aktaç, Şule. “Ağırlık Yönetimine Yeni Bir Yaklaşım: Yeme Farkındalığı”. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 3/3 (September 1, 2019): 212-222. https://izlik.org/JA49ZL55CH.
JAMA
1.Çolak H, Aktaç Ş. Ağırlık Yönetimine Yeni Bir Yaklaşım: Yeme Farkındalığı. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi. 2019;3:212–222.
MLA
Çolak, Hatice, and Şule Aktaç. “Ağırlık Yönetimine Yeni Bir Yaklaşım: Yeme Farkındalığı”. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, vol. 3, no. 3, Sept. 2019, pp. 212-2, https://izlik.org/JA49ZL55CH.
Vancouver
1.Hatice Çolak, Şule Aktaç. Ağırlık Yönetimine Yeni Bir Yaklaşım: Yeme Farkındalığı. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi [Internet]. 2019 Sep. 1;3(3):212-2. Available from: https://izlik.org/JA49ZL55CH