Hellenistik Çağ'da Kyme: Pergamon İle İlişkileri
Öz
Alman tarihçi Droysen tarafından 19. yüzyılın ortalarında ilk kez kullanılıp tanımlanan ve biz tarihçiler tarafından da benimsenen Hellenistik Çağ, Büyük İskender’in Pers İmparatorluğu’nu yıkıp Indus Nehri’ne kadar büyük bir Asya coğrafyasını fethetmesiyle başlar; Octavianus’un Hellenistik Mısır krallığı Ptolemaioslar monarşisini ortadan kaldırmasıyla da sona erer. Özetle, yaklaşık 300 yıl süren bu çağda (İÖ 323-31), Doğu ve Batı kültürleri karışıp kaynaşarak yeni bir sentez kültür ortaya çıkar.
Hellenistik Çağ Anadolu’suna bakacak olursak, Erken Hellenistik Çağ (İÖ 323-133) tamamlandığında, özellikle Roma’nın Anadolu’yu yakından tanımaya başlamasına neden olan Magnesia Savaşı’na (İÖ 190) kadar geçen belli bir zaman diliminde, Demir Çağı uygarlıkları ile Pers hâkimiyeti döneminin sosyo-politik ve kültürel yapısını değiştirecek hızlı bir süreç yaşanır. Büyük İskender’in İÖ 323 yılında ölmesiyle tarafları Ptolemaioslar, Seleukoslar, Kappadokya, Pontos, Bithynia, Pergamon ve Galatların olduğu birçok anlaşmazlıklar, savaşlar, barışlar ve ittifaklar gerçekleşir. En iyi örnek de Kyme-Pergamon ilişkisidir.
İşte bu kısa çalışmada, Kurupedion Savaşı’ndan Magnesia Savaşı’na kadar olan süreçte, başka bir deyişle İÖ 281-190 yılları arasındaki yaklaşık 100 yıllık zaman diliminde, Batı Anadolu’da bir Aiolis kenti olan Kyme ile Hellenistik krallıklardan biri olan Pergamon Krallığı arasında yaşanan ilişkiden söz edilecektir.
Anahtar Kelimeler
References
- Antik Kaynaklar:
- Appianus. (1912-1913). Syriake. Kullanılan Metin ve Çeviri: Appian’s Roman History. With an English Translation by H. White. I-IV. Cambridge: Landon, 1912-1913 (The Loeb Classical Library).
- Arrianus. (2005). Anabasis Alexandrou. Kullanılan Metin ve Çeviri: Arrian. With an English Translation by P. A. Brunt, Cambridge – London, 1976-1983 (The Loeb Classical Library); İskender’in Seferi (Aleksandrou Anabasis), Çevirmen: Furkan Akderin, İstanbul: Alfa Yayınları, 2005.
- Cig (1825). Corpus Inscriptionum Graecorum (ed. A. Boeckhius), Berlin.
- Diodoros. Bibliotheca historica. Kullanılan Metin ve Çeviri: Diodori Bibliotheca historica, F. Voggel – K. T. Fischer, Leipzig: Teubner, 1888-1906.
- Herodotos. (2006). Historiai. Kullanılan Metin ve Çeviri: Tarih, Çeviren: Müntekim Ökmen, İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
- Hesiodos. (2014). İşler ve Günler. Kullanılan Metin ve Çeviri: İşler ve Günler – Tanrıların Doğuşu, Eski Yunancadan Çeviren: Furkan Akderin, İstanbul: Say Yayınları.
- Ksenophon. (2001). Anabasis. Kullanılan Metin ve Çeviri: Anabasis (Onbinlerin Dönüşü). Çeviren: O. Yarlıgaş, İstanbul: Alfa Yayınları.
- Ksenophon. (1999). Hellenika. Kullanılan Metin ve Çeviri: Yunan Tarihi. Çeviren: Suat Sinanoğlu, Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları.
- Ogis (1903-1905). Orientis Graeci Inscriptiones Selectae I-II (ed. W. Dittenberger), Leipzig.