MANİPÜLATİF DİL ÜZERİNE ELEŞTİREL SÖYLEM ANALİZİ
Öz
Manipülatif dil; toplulukların bilinçli bir şekilde yönlendirilmelerini sağlaması, belirli dilsel stratejileri kullanarak hedef kitle üzerinde derin etkiler bırakması ve toplumsal algı oluşturabilmesi açısından özellikle incelenmesi gereken bir konudur. Dilsel manipülasyon, insanları belirli bir eylemde bulunmaları ya da önemli kararlar almaları için etkilemeye odaklanmaktadır. Eleştirel söylem analizi ise manipülatif eylemlerin tanımlanmasını sağlayan çeşitli araçlar sunması açısından manipülatif dille ilgili çalışmalarda başvurulan bir analiz yöntemidir. Bu araştırmada; toplumsal sorunlar ve politik meseleler üzerine yoğunlaşan söylemlerin yapılarını toplumsal etkileşimin ve toplumsal yapının özellikleri yönünden açıklamayı amaçlayan eleştirel söylem analizi metodu kullanılmıştır. Sperber ve Wilson’ın bağıntı kuramı bu çalışmanın teorik dayanağını oluşturmaktadır. Çalışma kapsamında, ulusal kanallardaki ana haber kuşağından sonra yayınlanan tartışma programları incelenerek sunucu ve konukların söylemleri eleştirel söylem analizi yöntemi ile çözümlenmiş ve elde edilen bulgular bağıntı kuramı ilkelerine dayandırılarak dilsel manipülasyon temelinde yorumlanmıştır.
Anahtar Kelimeler
Manipülasyon , Manipülatif Dil , Eleştirel Söylem Analizi , Bağıntı Kuramı
References
- Akopova, A. S. (2013). Linguistic manipulation: Definition and types. International Journal of Cognitive Research in Science, Engineering and Education (IJCRSEE), 1(2), 78-82.
- Al- Hindawi, F. H. H. ve Kamil, S. İ. (2017). The pragmatic nature of manipulation. Adab al-Kufa, 33, 9-54.
- Aristotales. (1987). Poetika (Çev. Tunalı, İ). İstanbul: Remzi Kitabevi.
- Austin, J. L. (1962). How to do things with words. Cambridge: Harvard University Press.
- Beard, A. (2000). The language of politics. London: Routledge.
- Brown, G. ve Yule, G. (1983). Discourse analysis. Cambridge: Cambridge University Press.
- Brown, P. ve Levinson, S. C. (1987). Politeness: Some universals in language usage. Cambridge: Cambridge University Press.
- Büyükkantarcıoğlu, S. N. (2016). Türk Politika Söyleminde Retorik Sorular.29. Dilbilim Kurultayı Bildirileri. Kocaeli Ün. Vakfı Yayınları. ss. 11-18.
- Crystal, D. (2008). A dictionary of linguistics and phonetics. Oxford, UK: Blackwell.
- Devran, Y. (2010). Haber, söylem, ideoloji. İstanbul: Başlık Yayın Grubu.