Research Article

Afganistanlı Mültecilerin İran'a Göç Etmesinin Nedenleri ve Sonuçları

Volume: 10 Number: 3 December 30, 2022
EN TR

Afganistanlı Mültecilerin İran'a Göç Etmesinin Nedenleri ve Sonuçları

Öz

Göçler isteğe bağlı olduğu gibi zorunlu da olabilmektedir. Afganistan’da meydana gelen göçlerin önemli bir kısmı zorunlu göç kategorisindedir. Bu tür göçler bazı durumlarda kitlesel nitelik kazanarak hem göç veren ülke hem de göç alan ülkeler açısından ağır sonuçlar meydana getirmektedir. İç çatışmalarla oluşan kaos ortamı ve neticede ortaya çıkan istikrarsızlık, Afganistanlı mültecilerin kendilerine en yakın olan ülkeleri tercih etmeleriyle sonuçlanmaktadır. Mültecilerin İran’ı tercih etmelerinde farklı nedenler bulunmaktadır. Bu nedenler arasında başta İran’ın Afganistan ile sınır komşusu olması gelirken; dinsel, dilsel ve mezhepsel faktörlerinin de etkili olduğu görülmektedir. İran’a göç eden Afganistanlı mültecilerin ekonomik durumlarının da etkisiyle imkân bulanların Türkiye ve Avrupa’ya gittikleri, imkânı olmayanların ise İran’da kaldıkları ve zamanla imkânlarını oluşturup yaşam şartlarının daha iyi olduğu bir ülkeye göç etmek için bekledikleri göze çarpmaktadır. Tarihi süreç içerisinde Afganistanlı mültecilerin daha önce de İran’a göç ettikleri görülmektedir. Ancak günümüzde İran’ın mültecilere bakışı eskiye nazaran değişmiştir. Bunun temel sebepleri arasında İran’daki göçmen sayısının artması (Afganlı, Suriyeli ve Iraklı mülteciler), İran’ın ambargolar nedeniyle ekonomisinin kötü olması ve sürecin zamanla İran halkının mültecilere bakış açısının değişmesi olarak gösterilebilir. Bu nedenlerle 2021 yılında Taliban yönetiminin Afganistan’da kontrolü ele geçirmesinin ardından göç etmeye devam eden mültecilere İran daha temkinli yaklaşmaktadır.

Anahtar Kelimeler

References

  1. Âlaaddinî, P., & İmamî, Y. (2005). Cihanî şuden, muhaceret û fakr der İran. Fasılnamei İlm-i Pejûheş-ı Refah-ı İctimaî, 5(18).
  2. Alagöz, B., & Kandemir, E. (2015). 11 Eylül sonrası dönemde bölgesel güvenlik ve İran’ın Afganistan siyaseti. Türkiye Ortadoğu Çalışmaları Dergisi, 2(2), 109-140.
  3. Baytar, İ. (2021). Varto ilçesinin nüfus ve göç yapısı, İ. S. Yuca (Ed.), Varto İnsan-Mekân-Hafıza (ss. 30-46). Ankara: Ütopya Yayınevi.
  4. Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (BMMYK), (2016). Afganistan’dan Gelen Sığınmacıların Uluslararası Koruma Gereksinimlerinin Değerlendirilmesine Yönelik BMMYK Statüsüne Uygunluk Kılavuz İlkeleri, Nisan 2016, HCR/EG/AFG/16/02.
  5. Buz, S., Canlı, M., & Aygüler, E., (2021). Trabzon’da Yaşayan Afgan Sığınmacıların Profili ve Gereksinimleri, Hacettepe Üniversitesi Göç ve Siyaset Uygulama ve Araştırma Merkezi, Ankara: Hacettepe Üniversitesi Yayınları. ISBN: 978-625-00-9827-1.
  6. Dalkıran, M. (2013). Eve Geri Dönüş: Afganistan, Küresel Eğilimler Serisi, No: 10. İstanbul: Kültür Üniversitesi Yayını.
  7. Dashtî, Z. (2021). Afganistan’da Taliban’ın İktidara Gelmesi ile Yaşanan İç ve Dış Göç Krizi. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi (ASEAD), 8(4), 381-403.
  8. Deniz, O. (2009). Uluslararası Göçler ve Türkiye’ye Yansıması (Sığınmacılar, Mülteciler ve Yasadışı Göçmenler. İstanbul: Çantay Kitabevi.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Publication Date

December 30, 2022

Submission Date

June 2, 2022

Acceptance Date

October 18, 2022

Published in Issue

Year 2022 Volume: 10 Number: 3

APA
Baytar, İ. (2022). Afganistanlı Mültecilerin İran’a Göç Etmesinin Nedenleri ve Sonuçları. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 10(3), 1105-1118. https://doi.org/10.18506/anemon.1125395