Pulluk Uç Demirlerindeki Aşınmaların Görüntü İşleme Tekniğinden Yararlanılarak Belirlenmesi

Öz

Toprak işleme alet ve makinalarının işlevlerini en iyi şekilde yerine getirebilmesi, toprak işleme kalitesi ile çalışma verimini artıran önemli bir faktör olarak karşımıza çıkmaktadır. Ancak, makine parçalarındaki aşınma ise kalite ve verimi olumsuz yönde etkileyen bir faktördür. Pulluk uç demirlerinde aşınmaya maruz kalan işleyici organlar toprağı kesmeyip onu ötelediğinden, çeki kuvvetini artırarak, enerjinin ve maliyetin artmasına yol açmaktadır. Bu çalışmada; 2 gövdeli ve trapez uç demirli asma tip bir traktör pulluğu ile toplam 60 da olmak üzere 2 farklı tarlada çalışılmıştır. Pulluk uç demirlerinde meydana gelen ve çeşitli olumsuzluklara sebep olan aşınma faktörünün belirlenebilmesi amacıyla başta hassas tartı ve planimetre ölçüm yöntemlerinin olmak üzere, bilgisayarlı görüntü işleme tekniğinden yararlanılmıştır. Pulluk uç demirlerindeki aşınmaların, diğer yöntemler yanında görüntü işleme tekniği kullanılarak da belirlenebileceğini ortaya koyabilmek amacıyla Global Lab Image 2 Streamline yazılımının deneme sürümü kullanılmıştır. Hassas tartı ölçümleri sonucunda ortalama aşınma miktarı 33.6 g/da olarak belirlenmiştir. Görüntü işleme tekniğiyle belirlenen ortalama aşınma miktarı ile planimetre ölçümleri sonucunda belirlenen aşınma miktarı, iz düşüm alanı olarak sırasıyla 61.6 cm2 ve 61,8 cm2 bulunmuştur. Toprak sıkışıklığının fazla olduğu parsellerde çalışan uç demirlerindeki aşınmanın daha fazla olduğu belirlenmiştir. Diğer yandan, pulluk uç demirlerinde görülen aşınmanın ön gövdeden arka gövdeye doğru gidildikçe azaldığı yönünde bulgulara rastlanmıştır

Anahtar Kelimeler

• Pulluk uç demiri
• aşınma
• görüntü işleme
• toprak sıkışıklığı

The Usage of Image Processing for Determination of Abrasion on Moldboard Plough Blades

Abstract

The quality of the soil tillage and seedbed preparation depends on how well tillage equipment is designed and its purposed function. However, the abrasion and the deformation on tillage equipment are important factors that effect work quality in undesirable way. The deformed tillage tines and moldboard plough blades causes the soil to shift and in order to increase soil deformation energy as well as the tillage expenses. In this study, a three point hitched two unit moldboard plow as well as trapezoidal blades is used in two split plots where total is 60 decares. The amount of deformation on material loss from the plow blades were determined by using the image processing and weight loss determination together with the planimeter measurements. The Global Lab Image 2 Streamline software for trial version is used as image processing purposes. The mean material loss is determined as 33.6 g per decare by the use as the result of the weight loss of the moldboard blades. The mean material loss that is defined as the projection area of the blades is determined as 61.6 cm2 as the result of the image processing measurement of the moldboard blades. The mean material loss is also determined as 61.8 cm2 as the result of the planimeter measurement of the moldboard blades. It was found that the soil texture and the compaction had a great effect on the material deformation of the blades. On the other hand, the results of experiments show blades on the back units had less material loss compared with the blades on front units respectively

Keywords

• Moldboard plow blade
• abrasion
• image processing
• soil compaction

References

1. Anonim, 2004. Pulluk Uç Demirlerinin Kimyasal Analizi. KOSGEB, Bursa.
2. Ayata, M. 1997. Toprak alet ilişkilerinin görüntü işleme tekniği ile saptanması üzerinde bir araştırma. Çukurova Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarım Makinaları Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, Adana.
3. Bayhan, Y. ve P. Ülger. 1997. Trakya bölgesinde imal edilen çizel uç demirlerinin tarla koşullarında aşınmasının belirlenmesi. Tarımsal Mekanizasyon 17. Ulusal Kongresi. Bildiriler: 357-364. 17-19 Eylül 1997, Tokat.
4. Bayhan, Y., E.Ulusoy ve M.T. Özcan. 1995. Toprak işleme aletlerinin uç demirlerinde aşınma direncinin belirlenmesi için prototip aşındırma makinasının geliştirilmesi. Tarımsal Mekanizasyon 17.Ulusal Kongresi. Bildiriler: 911-918. 17-19 Eylül 1997, Tokat.
5. Çetinkaya, C. 1994. Pulluk uç demirlerinin aşınma dayanımlarının belirlenmesi ve iyileştirme imkanları üzerine araştırmalar. Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Makina Eğitimi Anabilim Dalı, Doktora Tezi, Ankara.
6. Çoğay, A. 1992. Toprak işleme makinalarında yüzey sertleştirme sorunları ve uygulanabilir metot araştırması. Uludağ Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarım Makinaları Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, Bursa.
7. Karamış, M.B. 1987. Türk tarım sektöründe toprak işleme elemanlarının aşınmasıyla kaybolan enerji. 3. Uluslararası Tarımsal Mekanizasyon ve Enerji Sempozyumu. Bildiriler: 211- 219. 26-29 Ekim 1987, İzmir.
8. Keçecioğlu, G. ve E. Ulusoy. 1975. Ege bölgesinde yapılan bazı uç demirleri üzerinde bir araştırma. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları No:278, 1-56.

9. Komaç, O.Ş., B. Par, A. Özsoy ve K. Taşçı. 1988. Kulaklı pulluk malzemelerinin mekanik özelliklerini etkileyen parametrelerinin incelenmesi. Tarımsal Mekanizasyon 11. Ulusal Kongresi. Bildiriler: 135-145. 10-12 Ekim 1988, Erzurum.
10. Kufel, K. ve K. Wierzcholski. 1993. The wear of the shares of plough bodies with rigid and elastic connections to the frame, Wear 2: 162-164.
11. Mutaf, E. ve E. Ulusoy. 1977. Toprak işleme aletlerinin iş organlarında kullanılan bazı çeliklerin farklı ısıl işlemlere göre laboratuar ve tarla şartlarında aşınma dirençleri. TÜBİTAK Yayın No: 337, Ankara.
12. Natsis, A., G.Papadakis ve J.Pitsilis. 1999. The influence of soil type soil water and share sharpness of a moldboard plough on energy consumption rate of work and tillage quality. Journal of Agricultural Engineering Research 72 (2): 171-176.
13. Okursoy, R. ve Z.B. Barut. 1994. Killi toprakların penetrasyon dirençleri. Tarımsal Mekanizasyon 15. Ulusal Kongresi. Bildiriler: 609-613. 20-22 Eylül 1994, Antalya.
14. Owsiak, Z. 1997. Wear of symmetrical wedge-shape tillage tools. Soil and Tillage Research 43 (34): 295-308.
15. Polat, Ş. ve M.T. Özcan. 1994. Farklı alaşımlardaki çeliklerden üretilen kültivatör uçlarının aşınma özelliklerinin teknik ve ekonomik yönden karşılaştırılması. Tarımsal Mekanizasyon 13. Ulusal Kongresi. Bildiriler: 24-33. 20-22 Eylül 1994, Antalya.
16. Tekin, Y. 2001. Toprak sıkışıklığının belirlenmesinde traktör hidrolik sisteminden tahrikli penetrometreden yararlanma olanakları. Uludağ Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, T.B.M.Y.O., Doktora Tezi, Bursa.
17. Yalçın, M. 1997. Toprak çok dar ayaklı alet ilişkilerinin görüntü işleme sistemi kullanılarak saptanması üzerinde bir araştırma. Çukurova Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarım Makinaları Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, Adana.
18. Yaldız, S. 1990. Bazı toprak işleme aletlerinin işleyici organlarında uygulanan ısıl işlemler ve uygun ısıl işlemlerin belirlenmesi. Selçuk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarımsal Mekanizasyon Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, Konya.