Research Article

AVRUPA FETVA VE ARAŞTIRMA KONSEYİ’NİN AVRUPA’DAKİ MÜSLÜMANLARIN GAYRİMÜSLİMLERİN DİNİ BAYRAMLARINI TEBRİK ETMESİNE İLİŞKİN FETVASININ ANALİZİ

Volume: 10 Number: 1 April 30, 2026
TR EN

AVRUPA FETVA VE ARAŞTIRMA KONSEYİ’NİN AVRUPA’DAKİ MÜSLÜMANLARIN GAYRİMÜSLİMLERİN DİNİ BAYRAMLARINI TEBRİK ETMESİNE İLİŞKİN FETVASININ ANALİZİ

Abstract

İkinci Dünya Savaşı sonrasında ekonomik nedenlerle İslam ülkelerinden Batı’ya göçlerin artması, Batı’daki Müslüman nüfusun büyümesine ve bu nüfusun dinî pratiklerini yerine getirirken sorunlar yaşamasına yol açmıştır. Müslümanların karşılaştığı sorunlar, bulundukları coğrafyanın ve dönemin özgün koşullarından kaynaklanmaktadır. Bu problemlerin çözümü için yerel şartlara uygun fıkhî yaklaşımların geliştirilmesi ve yenilikçi düşüncelerin benimsenmesi zorunlu hâle gelmiştir. Bu bağlamda Avrupa Fetva ve Araştırma Konseyi, Batı’da yaşayan Müslümanların dinî pratiklerini sürdürebilmelerine yardımcı olmayı amaçlayan bir kuruluş olarak öne çıkmakta ve azınlık fıkhı kapsamında fetvalar vermektedir. Konsey’in fetvaları, Avrupa’daki Müslümanların dinî kimliklerini koruyarak bulundukları toplumun kültürel ve yasal normlarına uyum sağlamalarına katkı sunmaktadır. Konsey’in çalışmaları, Müslüman toplulukların dinî ve sosyal kimliklerini kaybetmeden Batı toplumlarıyla uyum içinde yaşamalarına katkı sağlamaktadır. Bu minvalde Konsey, Müslümanların dinî bayramlarda ve özel günlerde gayrimüslimlerle ilişkilerine dair fetvalar vermiştir. Bu çalışmada, Konsey’in Müslümanların dinî bayramlarda ve özel günlerde gayrimüslimlerle olan ilişkilerine dair verdiği fetvalar incelenmiştir. Özellikle Konsey’in Müslüman bir kimsenin gayrimüslimlerin bayramlarını tebrik etme konusundaki fetvası ayrıntılı bir şekilde analiz edilerek, bu fetvanın Konsey’in fıkhî yaklaşımlarını ve önerdiği çözümleri daha iyi anlamaya nasıl katkı sağladığı araştırılmıştır. Bu analiz, ilgili fetvanın kapsamını ve içeriğini derinlemesine değerlendirmeyi mümkün kılarak, Konsey’in dinî ve sosyal ilişkiler bağlamında benimsediği tutumu açığa çıkarmayı hedeflemektedir. Böylelikle çalışmamız, Müslümanların diğer din mensuplarıyla olan ilişkilerinde esneklik ve hoşgörü esasları çerçevesinde, Müslüman bireylerin veya İslam merkezlerinin, gayrimüslimlerin bayramlarını geleneksel tebrik sözleriyle kutlamaları, onlardan hediye kabul etmeleri, onlara hediye vermeleri ya da akraba, komşu ve sosyal ilişkide bulunduğu gayrimüslimlere tebrik göndermelerinin dinî açıdan bir sakınca taşıyıp taşımadığını ortaya koymayı amaçlamaktadır.

Keywords

References

  1. Abdülmecid es-Suvesve, Muhammed eş-Şerefî. el-İctihâdü’l-cemâî fi’t-teşrîi’l-İslâmî. Devha: Vizâretü’l-evkâf ve’ş-şuûni’l-İslâmiyye, 1998.
  2. Ahmed b. Hanbel. Müsned. thk. Şu‘ayb el-Arnavut - Âdil Mürşid - Âmir Gadbân. Beyrut: Müessetü’r-Risâle, 1999.
  3. Alvânî, Taha Cabir. “Azınlık Fıkhına Giriş (Temellendirici Bazı Mulahazalar)”. çev. H. Mehmet Günay. Usul 1/1 (2004): 137-159.
  4. Aslan, Ömer. İslâm Hukukunda Fetvâ Ehliyeti. Ankara: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 2023.
  5. Atar, Fahrettin. “Fetvâ”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 12: 486-496. Ankara: TDV Yayınları, 1995.
  6. Berki, Ali Himmet. İslâm Şeriatında Kaza. Ankara: Yargıçoğlu Yayınları, 1962.
  7. Buhârî, Ebû Abdullah Muhammed b. İsmail. Sahîhu’l-Buhârî. nşr. Ebû Abdullah Abdüsselam b. Muhammed b. Ömer. Riyad: Mektebetu’r-Rüşd, 2006.
  8. Cüdey’, Abdullah b. Yûsuf. el-Karârât ve’l-fetâvâ es-sâdire a‘ni’l-meclisi’l-Avrupî li’l-iftâ ve’l-bühûs. thk. Abdullah b. Yûsuf el-Cüdey‘. b.y.: y.y., ts.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Islamic Law

Journal Section

Research Article

Publication Date

April 30, 2026

Submission Date

February 25, 2026

Acceptance Date

April 7, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 10 Number: 1

APA
Aslan, Ö. (2026). AVRUPA FETVA VE ARAŞTIRMA KONSEYİ’NİN AVRUPA’DAKİ MÜSLÜMANLARIN GAYRİMÜSLİMLERİN DİNİ BAYRAMLARINI TEBRİK ETMESİNE İLİŞKİN FETVASININ ANALİZİ. Akademik Platform İslami Araştırmalar Dergisi, 10(1), 165-184. https://doi.org/10.52115/apjir.1897187
AMA
1.Aslan Ö. AVRUPA FETVA VE ARAŞTIRMA KONSEYİ’NİN AVRUPA’DAKİ MÜSLÜMANLARIN GAYRİMÜSLİMLERİN DİNİ BAYRAMLARINI TEBRİK ETMESİNE İLİŞKİN FETVASININ ANALİZİ. Akademik Platform İslami Araştırmalar Dergisi. 2026;10(1):165-184. doi:10.52115/apjir.1897187
Chicago
Aslan, Ömer. 2026. “AVRUPA FETVA VE ARAŞTIRMA KONSEYİ’NİN AVRUPA’DAKİ MÜSLÜMANLARIN GAYRİMÜSLİMLERİN DİNİ BAYRAMLARINI TEBRİK ETMESİNE İLİŞKİN FETVASININ ANALİZİ”. Akademik Platform İslami Araştırmalar Dergisi 10 (1): 165-84. https://doi.org/10.52115/apjir.1897187.
EndNote
Aslan Ö (April 1, 2026) AVRUPA FETVA VE ARAŞTIRMA KONSEYİ’NİN AVRUPA’DAKİ MÜSLÜMANLARIN GAYRİMÜSLİMLERİN DİNİ BAYRAMLARINI TEBRİK ETMESİNE İLİŞKİN FETVASININ ANALİZİ. Akademik Platform İslami Araştırmalar Dergisi 10 1 165–184.
IEEE
[1]Ö. Aslan, “AVRUPA FETVA VE ARAŞTIRMA KONSEYİ’NİN AVRUPA’DAKİ MÜSLÜMANLARIN GAYRİMÜSLİMLERİN DİNİ BAYRAMLARINI TEBRİK ETMESİNE İLİŞKİN FETVASININ ANALİZİ”, Akademik Platform İslami Araştırmalar Dergisi, vol. 10, no. 1, pp. 165–184, Apr. 2026, doi: 10.52115/apjir.1897187.
ISNAD
Aslan, Ömer. “AVRUPA FETVA VE ARAŞTIRMA KONSEYİ’NİN AVRUPA’DAKİ MÜSLÜMANLARIN GAYRİMÜSLİMLERİN DİNİ BAYRAMLARINI TEBRİK ETMESİNE İLİŞKİN FETVASININ ANALİZİ”. Akademik Platform İslami Araştırmalar Dergisi 10/1 (April 1, 2026): 165-184. https://doi.org/10.52115/apjir.1897187.
JAMA
1.Aslan Ö. AVRUPA FETVA VE ARAŞTIRMA KONSEYİ’NİN AVRUPA’DAKİ MÜSLÜMANLARIN GAYRİMÜSLİMLERİN DİNİ BAYRAMLARINI TEBRİK ETMESİNE İLİŞKİN FETVASININ ANALİZİ. Akademik Platform İslami Araştırmalar Dergisi. 2026;10:165–184.
MLA
Aslan, Ömer. “AVRUPA FETVA VE ARAŞTIRMA KONSEYİ’NİN AVRUPA’DAKİ MÜSLÜMANLARIN GAYRİMÜSLİMLERİN DİNİ BAYRAMLARINI TEBRİK ETMESİNE İLİŞKİN FETVASININ ANALİZİ”. Akademik Platform İslami Araştırmalar Dergisi, vol. 10, no. 1, Apr. 2026, pp. 165-84, doi:10.52115/apjir.1897187.
Vancouver
1.Ömer Aslan. AVRUPA FETVA VE ARAŞTIRMA KONSEYİ’NİN AVRUPA’DAKİ MÜSLÜMANLARIN GAYRİMÜSLİMLERİN DİNİ BAYRAMLARINI TEBRİK ETMESİNE İLİŞKİN FETVASININ ANALİZİ. Akademik Platform İslami Araştırmalar Dergisi. 2026 Apr. 1;10(1):165-84. doi:10.52115/apjir.1897187