Araştırma Makalesi

AVRUPA FETVA VE ARAŞTIRMA KONSEYİ’NİN AVRUPA’DAKİ MÜSLÜMANLARIN GAYRİMÜSLİMLERİN DİNİ BAYRAMLARINI TEBRİK ETMESİNE İLİŞKİN FETVASININ ANALİZİ

Cilt: 10 Sayı: 1 30 Nisan 2026
PDF İndir
TR EN

AVRUPA FETVA VE ARAŞTIRMA KONSEYİ’NİN AVRUPA’DAKİ MÜSLÜMANLARIN GAYRİMÜSLİMLERİN DİNİ BAYRAMLARINI TEBRİK ETMESİNE İLİŞKİN FETVASININ ANALİZİ

Öz

İkinci Dünya Savaşı sonrasında ekonomik nedenlerle İslam ülkelerinden Batı’ya göçlerin artması, Batı’daki Müslüman nüfusun büyümesine ve bu nüfusun dinî pratiklerini yerine getirirken sorunlar yaşamasına yol açmıştır. Müslümanların karşılaştığı sorunlar, bulundukları coğrafyanın ve dönemin özgün koşullarından kaynaklanmaktadır. Bu problemlerin çözümü için yerel şartlara uygun fıkhî yaklaşımların geliştirilmesi ve yenilikçi düşüncelerin benimsenmesi zorunlu hâle gelmiştir. Bu bağlamda Avrupa Fetva ve Araştırma Konseyi, Batı’da yaşayan Müslümanların dinî pratiklerini sürdürebilmelerine yardımcı olmayı amaçlayan bir kuruluş olarak öne çıkmakta ve azınlık fıkhı kapsamında fetvalar vermektedir. Konsey’in fetvaları, Avrupa’daki Müslümanların dinî kimliklerini koruyarak bulundukları toplumun kültürel ve yasal normlarına uyum sağlamalarına katkı sunmaktadır. Konsey’in çalışmaları, Müslüman toplulukların dinî ve sosyal kimliklerini kaybetmeden Batı toplumlarıyla uyum içinde yaşamalarına katkı sağlamaktadır. Bu minvalde Konsey, Müslümanların dinî bayramlarda ve özel günlerde gayrimüslimlerle ilişkilerine dair fetvalar vermiştir. Bu çalışmada, Konsey’in Müslümanların dinî bayramlarda ve özel günlerde gayrimüslimlerle olan ilişkilerine dair verdiği fetvalar incelenmiştir. Özellikle Konsey’in Müslüman bir kimsenin gayrimüslimlerin bayramlarını tebrik etme konusundaki fetvası ayrıntılı bir şekilde analiz edilerek, bu fetvanın Konsey’in fıkhî yaklaşımlarını ve önerdiği çözümleri daha iyi anlamaya nasıl katkı sağladığı araştırılmıştır. Bu analiz, ilgili fetvanın kapsamını ve içeriğini derinlemesine değerlendirmeyi mümkün kılarak, Konsey’in dinî ve sosyal ilişkiler bağlamında benimsediği tutumu açığa çıkarmayı hedeflemektedir. Böylelikle çalışmamız, Müslümanların diğer din mensuplarıyla olan ilişkilerinde esneklik ve hoşgörü esasları çerçevesinde, Müslüman bireylerin veya İslam merkezlerinin, gayrimüslimlerin bayramlarını geleneksel tebrik sözleriyle kutlamaları, onlardan hediye kabul etmeleri, onlara hediye vermeleri ya da akraba, komşu ve sosyal ilişkide bulunduğu gayrimüslimlere tebrik göndermelerinin dinî açıdan bir sakınca taşıyıp taşımadığını ortaya koymayı amaçlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abdülmecid es-Suvesve, Muhammed eş-Şerefî. el-İctihâdü’l-cemâî fi’t-teşrîi’l-İslâmî. Devha: Vizâretü’l-evkâf ve’ş-şuûni’l-İslâmiyye, 1998.
  2. Ahmed b. Hanbel. Müsned. thk. Şu‘ayb el-Arnavut - Âdil Mürşid - Âmir Gadbân. Beyrut: Müessetü’r-Risâle, 1999.
  3. Alvânî, Taha Cabir. “Azınlık Fıkhına Giriş (Temellendirici Bazı Mulahazalar)”. çev. H. Mehmet Günay. Usul 1/1 (2004): 137-159.
  4. Aslan, Ömer. İslâm Hukukunda Fetvâ Ehliyeti. Ankara: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 2023.
  5. Atar, Fahrettin. “Fetvâ”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 12: 486-496. Ankara: TDV Yayınları, 1995.
  6. Berki, Ali Himmet. İslâm Şeriatında Kaza. Ankara: Yargıçoğlu Yayınları, 1962.
  7. Buhârî, Ebû Abdullah Muhammed b. İsmail. Sahîhu’l-Buhârî. nşr. Ebû Abdullah Abdüsselam b. Muhammed b. Ömer. Riyad: Mektebetu’r-Rüşd, 2006.
  8. Cüdey’, Abdullah b. Yûsuf. el-Karârât ve’l-fetâvâ es-sâdire a‘ni’l-meclisi’l-Avrupî li’l-iftâ ve’l-bühûs. thk. Abdullah b. Yûsuf el-Cüdey‘. b.y.: y.y., ts.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

İslam Hukuku

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Nisan 2026

Gönderilme Tarihi

25 Şubat 2026

Kabul Tarihi

7 Nisan 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 10 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Aslan, Ö. (2026). AVRUPA FETVA VE ARAŞTIRMA KONSEYİ’NİN AVRUPA’DAKİ MÜSLÜMANLARIN GAYRİMÜSLİMLERİN DİNİ BAYRAMLARINI TEBRİK ETMESİNE İLİŞKİN FETVASININ ANALİZİ. Akademik Platform İslami Araştırmalar Dergisi, 10(1), 165-184. https://doi.org/10.52115/apjir.1897187
AMA
1.Aslan Ö. AVRUPA FETVA VE ARAŞTIRMA KONSEYİ’NİN AVRUPA’DAKİ MÜSLÜMANLARIN GAYRİMÜSLİMLERİN DİNİ BAYRAMLARINI TEBRİK ETMESİNE İLİŞKİN FETVASININ ANALİZİ. APJIR. 2026;10(1):165-184. doi:10.52115/apjir.1897187
Chicago
Aslan, Ömer. 2026. “AVRUPA FETVA VE ARAŞTIRMA KONSEYİ’NİN AVRUPA’DAKİ MÜSLÜMANLARIN GAYRİMÜSLİMLERİN DİNİ BAYRAMLARINI TEBRİK ETMESİNE İLİŞKİN FETVASININ ANALİZİ”. Akademik Platform İslami Araştırmalar Dergisi 10 (1): 165-84. https://doi.org/10.52115/apjir.1897187.
EndNote
Aslan Ö (01 Nisan 2026) AVRUPA FETVA VE ARAŞTIRMA KONSEYİ’NİN AVRUPA’DAKİ MÜSLÜMANLARIN GAYRİMÜSLİMLERİN DİNİ BAYRAMLARINI TEBRİK ETMESİNE İLİŞKİN FETVASININ ANALİZİ. Akademik Platform İslami Araştırmalar Dergisi 10 1 165–184.
IEEE
[1]Ö. Aslan, “AVRUPA FETVA VE ARAŞTIRMA KONSEYİ’NİN AVRUPA’DAKİ MÜSLÜMANLARIN GAYRİMÜSLİMLERİN DİNİ BAYRAMLARINI TEBRİK ETMESİNE İLİŞKİN FETVASININ ANALİZİ”, APJIR, c. 10, sy 1, ss. 165–184, Nis. 2026, doi: 10.52115/apjir.1897187.
ISNAD
Aslan, Ömer. “AVRUPA FETVA VE ARAŞTIRMA KONSEYİ’NİN AVRUPA’DAKİ MÜSLÜMANLARIN GAYRİMÜSLİMLERİN DİNİ BAYRAMLARINI TEBRİK ETMESİNE İLİŞKİN FETVASININ ANALİZİ”. Akademik Platform İslami Araştırmalar Dergisi 10/1 (01 Nisan 2026): 165-184. https://doi.org/10.52115/apjir.1897187.
JAMA
1.Aslan Ö. AVRUPA FETVA VE ARAŞTIRMA KONSEYİ’NİN AVRUPA’DAKİ MÜSLÜMANLARIN GAYRİMÜSLİMLERİN DİNİ BAYRAMLARINI TEBRİK ETMESİNE İLİŞKİN FETVASININ ANALİZİ. APJIR. 2026;10:165–184.
MLA
Aslan, Ömer. “AVRUPA FETVA VE ARAŞTIRMA KONSEYİ’NİN AVRUPA’DAKİ MÜSLÜMANLARIN GAYRİMÜSLİMLERİN DİNİ BAYRAMLARINI TEBRİK ETMESİNE İLİŞKİN FETVASININ ANALİZİ”. Akademik Platform İslami Araştırmalar Dergisi, c. 10, sy 1, Nisan 2026, ss. 165-84, doi:10.52115/apjir.1897187.
Vancouver
1.Ömer Aslan. AVRUPA FETVA VE ARAŞTIRMA KONSEYİ’NİN AVRUPA’DAKİ MÜSLÜMANLARIN GAYRİMÜSLİMLERİN DİNİ BAYRAMLARINI TEBRİK ETMESİNE İLİŞKİN FETVASININ ANALİZİ. APJIR. 01 Nisan 2026;10(1):165-84. doi:10.52115/apjir.1897187
Akademik Platform İslami Araştırmalar Dergisi Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası Lisansı (CC BY NC) ile lisanslanmıştır.