ÇORUM’UN BAZI KÖYLERİNDE ÜRETİLEN KIL DOKUMA ÖRNEKLERİ
Abstract
Kültürel mirasımızın görsel temelleri olan dokumalar; Anadolu’nun birçok il, ilçe ve köylerinde farklı renk, motif ve kullanım amacına yönelik değişik şekillerde karşımıza çıkmaktadır. Yaşanılan yörede farklılıklar gösteren hammadde renklerde, motiflerde ve kullanım amacında belirleyici olan ana etkendir. Hayvancılığın gelişmiş olması dokumacılığın yapılma amacı için ayrı bir olumlu unsurdur. Hayvanların etinden sütünden yararlanıldığı kadar yün ve kılından da fayda sağlanmıştır. Renk ve motif bakımından zengin dokumaların yanında kıl dokumalar Anadolu’da azımsanmayacak kadar geniş bir yere sahiptir. Diğer dokuma türlerine göre daha sade, sınırlı renk alternatifi ve fonksiyonel olmaları bakımından değişkendir. Çorum ili genelinde yapılan alan araştırması sonucunda köylerde günümüzde yapımı devam etmemektedir. Fakat elde var olan kıl dokumalar hala kullanılmaktadır. Bu makalede, Çorum ilinin bazı köylerinde örneklerine ulaşılan kıl dokumalar renk, motif, hammadde ve kullanım amacı dikkate alınarak incelenmiştir. İncelenen 10 adet örnek de çoğunlukla kılın doğal rengi, zemini belirli aralıklarla bölen çubuk motifi, kenar temizleme tekniği olarak saç örgüsü ve saçak bırakma teknikleri uygulanmıştır. Kullanım amacı bakımından; azık ve pazar heybesi, torba, yer yaygısı, yufka mendili, sofra bezi, iş önlüğü, çadır örtüsü ve hububat çuvalı olarak çeşitlidir.
Keywords
References
- Atlıhan, Şerife (1992). “Güney-Batı Anadolu’da Karacadır”, Kültür-Sanat, Sayı:15, Eylül, s. 49-50.
- Deniz, Bekir (2000). “Türk Dünyasında Halı ve Düz Dokuma Yaygıları”, Ankara: A.K.M yayınları, s. 85-86
- Dulkadir, Hilmi (1997). “İçel’de Son Yörükler Sarıkeçililer”, Mersin: İçel Valiliği Yayınları:3, s. 83
- Eliçin, Ayhan ve diğer. (2000). “Kıl Keçilerinden Elde Edilen Üst-Alt Kılların Bazı Fiziksel Özellikleri ile Kullanım Şekilleri”, s. 37, Ankara.
- Eren, Naci (1976). “Yörük Çuvalları”, Türkiye’miz, 6(18), s.27.
- Önder, Mehmet (1995). “Antika Ve Eski Eserler Kılavuzu”, Ankara: Türkiye İş Bankası Yayınları, s. 56.
- Gerçek, Günay (1982). “Eskişehir ve Civarı Cicim ve Sili Dokumacılığı”, Türk Etnografya Dergisi, S.XVII, s. 40.
- Gürdal, Mustafa (1976). “Antalya Yörükleri”, İstanbul: Türk Etnografya Dergisi, Sayı: XV, s. 66
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
-
Journal Section
Research Article
Authors
Begül Özkoca
*
This is me
0000-0003-1614-2305
Türkiye
Publication Date
June 25, 2019
Submission Date
April 24, 2019
Acceptance Date
June 14, 2019
Published in Issue
Year 2019 Number: 14