Macar Şamanı Táltos ve Macarlarda Şamanlık: Tarihsel, Mitolojik ve Karşılaştırmalı Bir İnceleme, Yazar: Metehan Aydın, Berikan Yayınevi, Ankara 2026, Birinci Baskı, 313 Sayfa, ISBN: 9786258694505

Metehan Aydın tarafından kaleme alınan Macar Şamanı Táltos ve Macarlarda Şamanlık: Tarihsel, Mitolojik ve Karşılaştırmalı Bir İnceleme, Macarların geleneksel inanç dünyasını Táltos figürü merkezinde ele alan kapsamlı bir çalışmadır. Eserde Macarların Fin-Ugor ve Ugor geçmişinden İskit-Sarmat ve Türk topluluklarıyla ilişkilerine, Hıristiyanlaşma sürecinden halk inanışlarında yaşayan şamanik unsurlara kadar geniş bir tarihsel alan incelenmektedir. Táltosların seçimi, inisiyasyonu, ruhlarla iletişimi, sağaltma, kehanet ve doğa olaylarına müdahale gibi işlevleri; kronikler, arkeolojik veriler, folklorik anlatılar ve özellikle cadı mahkemesi kayıtları üzerinden değerlendirilmektedir. Çalışmanın öne çıkan yönü, Táltos figürünü Avrasya ve Geleneksel Türk İnanışları’yla karşılaştırmalı biçimde incelemesidir. Bununla birlikte geç dönem folklorik verilerin Hıristiyanlık öncesi inançların yeniden inşasında kullanılması ve kültürel benzerliklerin tarihsel aktarım ile ilişkilendirilmesi metodolojik açıdan tartışmaya açıktır. Eser, Macar dini, şamanizm, Türk-Macar kültürel ilişkileri ve karşılaştırmalı Dinler Tarihi araştırmaları açısından önemli bir başvuru kaynağıdır.

Metehan Aydın’s Macar Şamanı Táltos ve Macarlarda Şamanlık: Tarihsel, Mitolojik ve Karşılaştırmalı Bir İnceleme is a comprehensive study of traditional Hungarian beliefs centred on the figure of the Táltos. The book examines a broad historical framework extending from the Finno-Ugric and Ugric background of the Hungarians to their contacts with Scythian-Sarmatian and Turkic communities, their Christianisation, and the survival of shamanic elements in folk belief. The selection and initiation of the Táltos, communication with spirits, healing, divination, and control over natural phenomena are analysed through chronicles, archaeological evidence, folkloric materials, and particularly witch-trial records. One of the major contributions of the study is its comparative examination of the Táltos in relation to Eurasian and Turkic shamanic traditions. Nevertheless, the reconstruction of pre-Christian beliefs through relatively late folkloric materials and the interpretation of cultural similarities as evidence of historical transmission raise methodological questions. The book constitutes an important reference for studies of Hungarian religion, shamanism, Turkish-Hungarian cultural relations, and comparative History of Religions.