İŞLETMELERİN BORÇ YAPILARININ AKTİF KÂRLILIKLARI ÜZERİNE ETKİSİ: BORSA İSTANBULDA BİR ARAŞTIRMA

Öz

Borçlar, işletmelerin bilançolarındaki temel kalemlerden birisidir. Kendi içlerinde dönemsel farklılıklardan dolayı ikiye ayrılan borçlar, işletmelerin faaliyetlerini yakından ilgilendirmektedir. Araştırmacılar, işletmeler için borç kullanımının nasıl olması gerektiğini araştırmışlar ve farklı sonuçlar elde etmişlerdir. Çalışmanın amacı borç yapısının işletmelerin aktif kârlılığı üzerinde etkisini incelemektir. Bunun için 2015 ile 2020 yılları arasındaki 23 çeyrek dönemde, BİST 100’ de faaliyet gösteren 83 şirketin verileri panel veri analizi yöntemiyle incelenmiştir. Çalışmamızda kurulan modeller Stata paket programı ile analize tabi tutulmuştur. İşletmelerin borç yapılarının aktif yapılarını etkilediği gözlemlenmiştir. Çalışmamızda kısa vadeli borçların uzun vadeli borçlara göre aktif kârlılığı açısından daha avantajlı olduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Borç Yapısı
• Aktif Kârlılığı
• Kısa Vadeli Borç
• Uzun Vadeli Borç

THE IMPACT OF DEBT STRUCTURE ON THE RETURN ON ASSET: A STUDY ON BORSA ISTANBUL

Abstract

The aim of the study is to examine the effect of debt structure on the return on assets of businesses. For this, the data of 83 companies operating in BIST 100 in 23 quarters between 2015 and 2020 were analyzed by panel data analysis method. The models established in our study were analyzed with the Stata package program. It has been observed that the debt structures of the enterprises affect their active structures. In our study, it was seen that short-term debt is more advantageous than long-term debt in terms of return on assets.

Keywords

• Debt Structure
• Return On Assets
• Short Term Debt
• Long Term Debt

Kaynakça

1. Akgüç, Ö. (1998). Finansal Yönetim. İstanbul: Avcıol Basım Yayın.
2. Altan, M., & Arkan, F. (2011). Relationship Between Firm Value and Financial Structure: A Study on Firms in ISE İndustrial İndex. Journal of Business & Economics Research (JBER), 9(9), 61-66.
3. Apak, S., & Demirel, E. (2010). Finansal Yönetim: Cilt 2. İstanbul: Papatya Yayıncılık.
4. Bai, J., & Ng, S. (2004). A PANIC Attack on Unit Roots and Cointegration. Econometrica, 72(4), 1127-1177.
5. Beck, N., & Katz, J. N. (1995). What to Do (and Not to Do) With Time-Series Cross-Section Data. American political science review, 634-647.
6. Berk, N. (2015). “Kısa Vadeli Finansman”. In M. B. Güven Sevil (Ed.), Finansal Yönetim I(ss. 192-220). Eskişehir: Anadolu Üniversitesi.
7. Boubakri, N., & Ghouma, H. (2010). Control/Ownership Structure, Creditor Rights Protection, and The Cost of Debt Financing: International Evidence. Journal of Banking & Finance, 34(10), 2481-2499.
8. Brigham, E. F. (2006). Finansal Yönetimin Temelleri Cilt 2. (Çev.: Özdemia Akmut, Halil Sarıaslan). Ankara: Ankara Üniversitesi Basımevi. (1978).

9. Campello, M. (2006). Debt Financing: Does it Boost or Hurt Firm Performance in Product Markets. Journal of Financial Economics, 82(1), 135-172.
10. Ceylan, A., & Korkmaz, T. (2012). İşletmelerde Finansal Yönetim. Bursa: Ekin Basım Yayın Dağıtım.
11. Czarnitzki, D., & Kraft, K. (2009). Capital Control, Debt Financing and İnnovative Activity. Journal of Economic Behavior & Organization, 71(2), 372-383.
12. Davydov, D. (2016). Debt structure and corporate performance in emerging markets. Research in International Business and Finance, 38, 299-311.
13. Denis, D. J., & McKeon, S. B. (2012). Debt Financing and Financial Flexibility Evidence From Proactive Leverage İncreases. The Review of Financial Studies, 25(6), 1897-1929.
14. Ege, İ., & Bayrakdaroğlu, A. (2008). Sermaye Yapısının Cari Değer ve Verimlilik Üzerine Etkisi: Türk Sigortacılık Sektöründe Bir Uygulama. Atatürk üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 22(2), 379-395.
15. Gill, A., Biger, N., & Mathur, N. (2011). The Effect of Capital Structure on Profitability: Evidence from the United States. International Journal of Management, 28(4), 3-15.
16. Kolb, R. W., & Rodrıguez, R. J. (1996). Finansal Yönetim. (Çev.: Ali İhsan Karacan). Ankara: Pelin Ofset.
17. Malukula, M. S. (2020). Sermaye Yapısının İşletmelerin Finansal Performansına Etkisi: Malavi Borsasında İşlem Gören İşletmeler Üzerine Bir Uygulama (Yüksek Lisans Tezi). Konya: Necmettin Erbakan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü,
18. Matlay, H., Hussain, J., & Millman, C. (2006). SME Financing in The UK and in China: A Comparative Perspective. Journal of Small Business and Enterprise Development, 13(4), 584-599.
19. Mustafa, O. (2019). Sermaye Yapısı Kararlarının Şirket Finansal Performansına Etkisi: Borsa İstanbul Örneği (Yüksek Lisans Tezi). İstanbul: İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü,
20. Onoja Emmanuel, E., & Puke, O. S. (2015). Effects of Debt Usage on The Performance of Small Scale Manufacturing Firms ın Kogi State of Nıgeria. International Journal of Public Administration and Management Research, 2(5), 74-84.
21. Pedroni, P. (1999). Critical Values for Cointegration Tests in Heterogeneous Panels with Multiple Regressors. Oxford Bulletin of Economics and statistics, 61(S1), 653-670.
22. Pesaran, M. H. (2004). General Diagnostic Tests for Cross-Sectional Dependence in Panels. Empirical Economics, 1-38. Salim, M., & Yadav, R. (2012). Capital Structure and Firm Performance: Evidence from Malaysian Listed Companies. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 65(2012), 156-166.
23. Sayım, F. (2020). Pratik Muhasebe Yaklaşımı Finansal Muhasebe-Muhasebe I-II. Ankara: Seçkin Yayınevi.
24. Söylemez, A. O. (2017). “Borcun İşletmelerde Stratejik Kulllanımı”. In H. Dinçer, Ü. Hacıoğlu, & S. Yüksel (Eds.), Stratejik Finansal Yönetim (ss. 257-276). Ankara: Orion Kitabevi.
25. ŞİŞMAN, M. E., & ÇÖMLEKÇİ, İ. (2019). İşletmelerin Sermaye Yapıları ve Firma Değerleri Arasındaki İlişki–BIST Sınai Endeksinde Bir Uygulama. İşletme Araştırmaları Dergisi, 11(4), 3086-3113.
26. Tatoğlu, F. Y. (2017). Panel Zaman Serileri Analizi. İstanbul: Beta Basım Yayım.
27. Türko, M. (2002). Finansal Yönetim. Bursa: Alfa Kitabevi.
28. UDEH, S. N., NWUDE, E., ITIRI, I., & AGBADUA, B. (2016). The impact of debt structure on firm performance: Empirical evidence from Nigerian quoted firms. Asian Economic and Financial Review, 6(11).
29. Yazdanfar, D., & Öhman, P. (2015). Debt financing and firm performance: an empirical study based on Swedish data. The journal of risk finance.
30. Zhang, Y. (2015). The Contingent Value of Social Resources: Entrepreneurs' Use of Debt-Financing Sources in Western China. Journal of Business Venturing, 30(3), 390-406.