TARİHÎ AÇIDAN ARAKAN’DAKİ MÜSLÜMANLAR VE BUDİSTLER ARASINDA BÖLGESEL ÇATIŞMALARIN ARKA PLANI

Öz

Bu tebliğin temel amacı ise, pasifizmle özdeşleşen Budizm’in Myanmar’da nasıl radikalleştiğini vuzuha kavuşturmak için bölgedeki Müslüman ve Budist çatışmasının yanında hükümetin arka planda nasıl rol oynadığını tarihi açıdan anlamaktır. Hem de bu çatışmanın asıl odağı ise Güneydoğu Asya’daki Bangladeşle sınırı olan Myanmarın bir bölgesi ‘Rakhine’dir. Ancak bu bölgenin tarihteki adı ‘Arakan’dır. Burada yaşayan Rohingya/Arakanlılar tarihi ve kültürel olarak Çin, Tibet, Hint ve İslam kültüründen beslenmektedir. İslam’ın yayılması ve bölgenin ticaret yolları üzerinde bulunmasından dolayı bu bölgeye dünyanın çeşitli yerlerinden göçmenlerin gelmesi bölgenin etnik ve kültürel çeşitliliğini arttırmıştır. Tarih boyunca kimi zamanlarda bölgesel hakimiyet noktasında Budistler ile Müslümanlar arasında çatışmalar meydana gelmiştir. Aslında, Arakan M.Ö. 2666’dan M.S. 1784’e kadar yaklaşık 4,500 yıl özgürce yaşayan bir ülkeydi. İngiltere sömürgesinden sonra Müslümanlar Arakan’ın tek bir bağımsız devlet olmasını istediler. Ama sonra bu bölge Myanmarla birlikte 1948’de İngiltere'den ayrılmıştır. Ülke içinde çoğunlukla devam eden askeri yönetim şimdiki hükümette de ülke içindeki azınlıklara spesifik olarak Rohingyalılara, vatandaşları olarak değil, hala yabancı (Bangladeşli) olarak yaklaşmaktadır ve bu yolla insan hakları da hala ihlal edilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Budist,Çatışma,Arakan,Rohingya,Vatandaşlık kimliği

References

1. Ahmad, I. (2010). The Rohingyas: from stateless to refugee, Dhaka Üniversitesi, http://www.netipr.org/policy/downloads/20100101_FromStatelessToRefugees_ImtiazAhmed.pdf.
2. Akhanda. M.R. (2013). Arakaner Musulmander İtihas. Dhaka: Bangladesh Co-operative Book Society.
3. Albert, A. (2018, Nisan 20). The Rohingya Crisis. Council on Foreign Relation. https://www.cfr.org/backgrounder/rohingya-crisis
4. Al Jazeera and News Agencies. (2017, Eylül 8). UN: 270,000 Rohingya fled to Bangladesh in two weeks. http://www.aljazeera.com/news/2017/09/rohingya-refugee-numbers-bangladesh-surge-270000-170908090357860.html
5. Anand, J.P. (1978). Bangladesh-Refugees from Burma. Hindistan: Economic and Political Weekly.
6. Bayram, M,. Yaylar, Y. (2016). Myanmar’daki Budist-Müslüman çatışmasının tarihî dinamikler, Ulusrarası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 9(44), 367-373.
7. Bayram, M,. Yaylar,Y. (2014). Myanmar’daki din çatışması’nın swot analizi. SDE dergisi ve Google akademik makaleleri.
8. Dipartimento di Scienze Politiche e Sociali. (2013/2014). Identity, conflict, and statelessness in southeast Asia. İtalya: Università della Calabria.Harvard Üniversitesi. (2012). A Public Address by Daw Aung San Suu Kyi. http://iop.harvard.edu/forum/public-address-daw-aung-san-suu-kyi

9. Human Rights Watch. (2012, Ağustos 1). The Government Could Have Stopped This" Sectarian Violence and Ensuing Abuses in Burma's Arakan State. Bangladeş-Myanmar: Human Rights Watch.
10. Ingber, H. (2012, Eylül 29). Aung San Suu Kyi misses an opportunity on Rohingyas. PRI GlobalPost. http://www.pri.org/stories/2012-09-29/aung-san-suu-kyi-misses-opportunity-rohingyas
11. Islam, S.S. (2012). A Handbook of Terrorism and Insurgency in Southeast Asia. İngiltere: Edward Elgar Publishing Ltd.
12. Kipgen, N. (2013). Conflict in Rakhine state in Myanmar: Rohingya Muslims conundrum. Journal of Muslim Minority Affairs, 33(2), 298-310.
13. NTV.com.tr. (2013, Mayıs 04). Budistler neden Müslümanları öldürüyor?. http://www.ntv.com.tr/dunya/budistler-neden-muslumanlari-olduruyor,LGzS86ljMUGALfM-ZKd_8g
14. Rahman, K.M.A. (2015). Ethno-political conflict: The Rohingya vulnerability in Myanmar, IJHSSS. 2(1), 288-295.
15. Türkiye Diyanet Vakfı. (2017, Aralık). Arakan Raporu. Ankara.
16. Ullah, N.M.H. (1995). Rohingya jatir Itihas. Dhaka: Bangladesh Co-operative Book Society.
17. Yegar, M. (1972). The Muslims of Burma: A Study of a Minority Group, Israil: Otto Harrassowıtz.