DENİZLİ ŞEHRİNDE GECEKONDULAŞMANIN ÖNLENMESİ VE TOPLU KONUTLAR

Öz

Denizli, Ege bölgesinin İzmir’den sonra en kalabalık ve gelişmiş şehridir. Sanayileşme süreci hızla devam eden Denizli, kırsal kesimden, ilçelerinden ve başka illerden göç almaktadır. 18 ilçesinden merkez nüfusu 20.000’i bulan hiçbir ilçesinin olmayışı, şehri sürekli bir cazibe merkezi haline getirmektedir. Özellikle 1980 sonrası hızlanan göç olayı Denizli’yi sadece yatay olarak genişletmekle kalmamış, beraberinde bir takım sorunları da getirmiştir. Bunların başında alt yapı, eğitim, yol, sağlık hizmetlerinin yetersizliği ve hepsinden önemlisi ülkemizin birçok şehrinde görüldüğü üzere gecekondu sorunu gelmektedir. Ankara karayolu boyunca ve özellikle kuzey doğuda bulunan tepelik sahalarda hızlı yapılaşma olmuştur. Sevindik, Karşıyaka, Esentepe, Fatih, Dokuzkavaklar mahalleleri ve Eskihisar plansız yapılaşma ve gecekonduların yoğun olarak bulunduğu bölgelerdir. 21. yüzyılın modern şehir kavramına yakışmayan bu sağlıksız konutlar, Denizli Belediyesi öncülüğünde “Kentsel Dönüşüm Projesi” kapsamında ortadan kaldırılmaya başlamıştır. Gecekondular kamulaştırılmakta ve karşılığında hak sahiplerine konut yaptırılmaktadır. Böylece gecekondularda yaşayan vatandaşlar yeni ve modern konutlara kavuşurken hem görüntü ve çevre kirliliği yok edilmekte hem de belediyeye yeni kullanım alanları kazandırılmaktadır. Yeni projelerle çalışmaların desteklenmesinin ve bütün gecekondular ortadan kaldırılıncaya kadar sürdürülmesinin gerektiği sonucuna varılmıştır. Gecekondulaşmayı engelleyici çalışmaların da paralel olarak yürütülmesi gerekmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Göç, Gecekondu, Nüfus, Coğrafya, Denizli, Türkiye

References

1. Akdemir, M. (1998) Gecekondu Islah Projeleri Uygulamaları ve Hazine Taşınmaz Malları İle İlişkileri, Maliye Bakanlığı Milli Emlak Genel Müdürlüğü Yayını, Ankara.
2. Arınç, K. (2006) Türkiye’nin Coğrafi Bölgeleri I Cilt Kıyı Bölgeleri, Mega Ofset, Erzurum.
3. Aygören, T.-Gümüşcü, O.-Uğur, A. (2007) “Daimi İkametgâha Göre Türkiye İç Göçlerinde Denizli İlinin Yeri (1980–2000)”, Uluslararası Denizli ve Çevresi Tarih Ve Kültür Sempozyumu Bildiriler Kitabı I, Denizli, 326–342.
4. DİE. (2002) 2000 Genel Nüfus Sayımı Nüfusun Ekonomik ve Sosyal Nitelikleri 20-Denizli, DİE Basımevi, Ankara.
5. Doğanay, H. (1994) Türkiye Beşeri Coğrafyası, Gazi Büro Kitabevi, Ankara.
6. Ekni, S. (1995) Türkiye’de Kentleşme, Nüfus Dağılışı ve Etkileyen Faktörler Göç, Kent ve Gecekondu, Birsen Yayınevi, İstanbul.
7. Erarı, F. (1999) “Göç ve Kentleşme Sürecinde Denizli”, TMMOB Makine Mühendisleri Odası, Denizli’de Sanayileşme ve Kentleşme Sempozyumu Bildiriler Kitabı, Denizli, s.307–314.
8. Erman, T. (2001) “The Politics of Squatter(Gecekondu) Studies in Turkey: The Changing Representations of Rural Migrant in the Academic Discourse” Urban Studies, Vol. 38, No:7, 983-1002.

9. İnceoğlu, N. (1999) “Tarihsel Süreç İçinde Denizli Kentindeki Yapısal Değişiklikler- Kentleşmede Sürdürülebilirlik Politikaları”, TMMOB Makine Mühendisleri Odası, Denizli’de Sanayileşme ve Kentleşme Sempozyumu Bildiriler Kitabı, Denizli, s.103–106.
10. Mutluer, M. (2004) “Denizli Sanayi Performansının Küreselleşme ve Yeni Sanayi Odakları Açısından Değerlendirilmesi” Kentsel Ekonomik Araştırmalar Sempozyumu Bildiriler Kitabı Cilt:2, Ankara, s.40–50.
11. Mutluer, M. (2003) Uluslararası Göçler ve Türkiye (Kuramsal ve Ampirik Bir Alan Araştırması Denizli-Tavas) Çantay Kitabevi, İstanbul.
12. Özçağlar, A. (2004) “Coğrafi Bilimlerin Kentsel Ekonomi, Kentsel Yönetim, Bölgesel İktisat ve Bölge Planlama Yönünden Analizi” Kentsel Ekonomik Araştırmalar Sempozyumu Bildiriler Kitabı Cilt:2, Ankara, s.94–101.
13. Özgür, M. (1998) Türkiye Nüfus Coğrafyası, GMC Basın-Yayın Ltd. Şti., Ankara.
14. Pilevne, T.B. (1999) “Sanayileşme ve Kentleşme Sürecindeki Denizli’de Çevre Sorunları” TMMOB Makine Mühendisleri Odası, Denizli’de Sanayileşme ve Kentleşme Sempozyumu Bildiriler Kitabı, Denizli, s.1-16.
15. TOBB, (1988) Konut Sorunu, Toplu Konut Uygulama Sonuçları ve Son Zamanlardaki Gelişmeler, TOBB Yayın No:95, Ankara
16. Torlak, S.E. (2007) “Migration Urbanization and Becoming Urbanized of Denizli” Uluslararası Denizli ve Çevresi Tarih Ve Kültür Sempozyumu Bildiriler Kitabı II, Denizli, 503–509.
17. Tuna, N.-Günay, B.-Topaktaş, L.-Ülkenli, Z.K. (1996) Türkiye’de Toplu Konut Uygulamalarının Kentsel Gelişmeye Etkileri. Başbakanlık Toplu Konut İdaresi Başkanlığı Yayını, Ankara.
18. Tümertekin, E.-Özgüç, N. (1997) Beşeri Coğrafya, Çantay Kitabevi İstanbul.
19. Yazıcı, H. (1995), “Şehir Coğrafyası Açısından Bir İnceleme Bayburt”, Türk Coğrafya Dergisi, Sayı:30, s.189-218, İstanbul.
20. Yazıcı, H.-Koca, K. (2007) Genel Coğrafya, Pegema Yayıncılık, Ankara.
21. http://www.denizli.bel.tr, erişim tarihi: 07.04.2008.
22. http://www.toki.gov.tr, erişim tarihi: 02.04.2008.
23. http://www.tuik.gov.tr, erişim tarihi: 11.04.2008.