Araştırma Makalesi

“Yelizavetpol Guberniyası İcmalleri”ne Göre Cavanşir Kazası Nüfusunun Demografik Durumu

Cilt: 13 Sayı: 4 16 Ağustos 2026
PDF İndir
EN TR

“Yelizavetpol Guberniyası İcmalleri”ne Göre Cavanşir Kazası Nüfusunun Demografik Durumu

Öz

“Yelizavetpol Guberniyası İcmalleri”, Guberniyanın Cavanşir Kazası nüfusunun demografik durumunun incelenmesi açısından önemli bir kaynaktır. Bu icmaller, Cavanşir Kazası’ndaki demografik süreçlerin izlenmesine olanak sağlamaktadır. Bu çalışmada, “Yelizavetpol Guberniyası İcmalleri”ne dayanılarak Cavanşir Kazası’nın toprakları, sınırları, nüfusun mesleki dağılımı, sosyal, etnik, cinsiyet ve mezhep yapısı, dinî toplulukları ile daimi ve geçici nüfusu incelenmektedir. Çalışmada ayrıca, icmallerin hazırlandığı yıllara göre kazadaki evlilik, doğum ve ölüm sayıları ile nüfus artışı veya azalışı incelenmekte ve karşılaştırılmaktadır. Bunun yanı sıra, diğer kaynaklarla karşılaştırmalı bir analiz sunulmaktadır. “Yelizavetpol Guberniyası İcmalleri”, 1828 Türkmençay ve 1829 Edirne antlaşmalarından sonra Rusya İmparatorluğu tarafından çok sayıda Ermeni ailesinin Cavanşir Kazası’na yerleştirilmesinin ardından Ermeni nüfusunun en yüksek düzeye ulaştığı dönemde dahi, Ermeni nüfusunun Cavanşir Kazası’nın daimi ve geçici nüfusunun %28’ini aşmadığını; Azerbaycan Türklerinin ise %71 ile çoğunluğu oluşturduğunu ortaya koymaktadır. Çalışma, Cavanşir Kazası nüfusunda azalma olmadığını, aksine nüfusun istikrarlı bir doğal artış gösterdiğini ortaya koymaktadır. Cavanşir Kazası’nda erkek nüfusun kadın nüfustan daha fazla olduğu görülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. “Djevanşirskiy Uyezd”, Rossiyskiye Universalniye Entsiklopedii. Brokgauz-Yevron i Bolşaya Sovetskaya Ensiklopediya. http://gatchina3000.ru/big/035/35368_brockhaus-efron.htm Erişim tarihi 02.06.2026.
  2. Kavkazskiy Kalendar na 1873 god: 28-y god, (1872), otd. II, ç.I., Glavnoye Upravleniye Hamestnika Kavkazskogo, Tiflis.
  3. Kavkazskiy Kalendar na 1878 god: 33- y god, (1877), otd. II, ç.I., Glavnoye Upravleniye Hamestnika Kavkazskogo, Tiflis.
  4. Kavkazskiy Kalendar na 1902 god: 57-y god, (1901), otd. III, Statistiçeskiye Svedeniya, Glavnoye Upravleniye Hamestnika Kavkazskogo, Tiflis.
  5. Kameralnoye opisaniye jiteley seleniy Djevanşirskogo uyezda (1873), Azerbaycan Respublikası Devlet Tarih Arşivi (ARDTA), F. 43, lis. 2, dosye 7193.
  6. Kameralnoye opisaniye jiteley seleniy Djevanşirskogo uyezda (1873), Azerbaycan Respublikası Devlet Tarih Arıivi (ARDTA), F. 43, lis. 2, dosye 7194.
  7. Materialı po Voprosu o Vvedenii Zemskih Uçrejdeniy v Zakavkazye: rabotı gubernskih soveşaniy 1909 goda, Т. 4, Yelisavetpolskaya Guberniya, Kantselyariya namestnika yego imperatorskogo veliçestva na Kavkaze, Tiflis 1910.
  8. Obzor Yelizavetpolskoy Gubernii za 1892 god, (1893), (Prilojeniye k vsepoddanneyşemu otçetu), izdaniye Yelizavetpolskogo Gubernskogo Statistiçeskogo Komiteta, tip. Ye. Y. Heladze, Tiflis.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Türk Halkları ve Toplulukları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

16 Ağustos 2026

Gönderilme Tarihi

15 Mayıs 2026

Kabul Tarihi

15 Ağustos 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 13 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Memmedova, İ. (2026). “Yelizavetpol Guberniyası İcmalleri”ne Göre Cavanşir Kazası Nüfusunun Demografik Durumu. Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi, 13(4), 1-27. https://izlik.org/JA32EG82SL
AMA
1.Memmedova İ. “Yelizavetpol Guberniyası İcmalleri”ne Göre Cavanşir Kazası Nüfusunun Demografik Durumu. ATDD. 2026;13(4):1-27. https://izlik.org/JA32EG82SL
Chicago
Memmedova, İrade. 2026. “‘Yelizavetpol Guberniyası İcmalleri’ne Göre Cavanşir Kazası Nüfusunun Demografik Durumu”. Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi 13 (4): 1-27. https://izlik.org/JA32EG82SL.
EndNote
Memmedova İ (01 Ağustos 2026) “Yelizavetpol Guberniyası İcmalleri”ne Göre Cavanşir Kazası Nüfusunun Demografik Durumu. Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi 13 4 1–27.
IEEE
[1]İ. Memmedova, “‘Yelizavetpol Guberniyası İcmalleri’ne Göre Cavanşir Kazası Nüfusunun Demografik Durumu”, ATDD, c. 13, sy 4, ss. 1–27, Ağu. 2026, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA32EG82SL
ISNAD
Memmedova, İrade. “‘Yelizavetpol Guberniyası İcmalleri’ne Göre Cavanşir Kazası Nüfusunun Demografik Durumu”. Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi 13/4 (01 Ağustos 2026): 1-27. https://izlik.org/JA32EG82SL.
JAMA
1.Memmedova İ. “Yelizavetpol Guberniyası İcmalleri”ne Göre Cavanşir Kazası Nüfusunun Demografik Durumu. ATDD. 2026;13:1–27.
MLA
Memmedova, İrade. “‘Yelizavetpol Guberniyası İcmalleri’ne Göre Cavanşir Kazası Nüfusunun Demografik Durumu”. Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi, c. 13, sy 4, Ağustos 2026, ss. 1-27, https://izlik.org/JA32EG82SL.
Vancouver
1.İrade Memmedova. “Yelizavetpol Guberniyası İcmalleri”ne Göre Cavanşir Kazası Nüfusunun Demografik Durumu. ATDD [Internet]. 01 Ağustos 2026;13(4):1-27. Erişim adresi: https://izlik.org/JA32EG82SL

 

Copyright and Licensing Policy

Academic Journal of History and Idea / Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi adopts an open access publishing policy in accordance with the Budapest Open Access Initiative (BOAI).

Copyright in published articles remains with the author(s). By submitting a manuscript, authors retain the copyright to their work and grant the journal the right of first publication. Authors do not transfer ownership of copyright to the journal.

The journal provides immediate and free open access to all published content under the terms of the Creative Commons Attribution–NonCommercial 4.0 International License (CC BY-NC 4.0):
https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0/

Under the CC BY-NC 4.0 license, users may read, download, copy, distribute, share, reproduce, adapt, translate, and otherwise reuse the published material in any medium or format for non-commercial purposes, provided that appropriate credit is given to the original author(s) and source, a link to the license is provided, and any changes are indicated where applicable.

Any use of the published material for commercial purposes is not permitted under the CC BY-NC 4.0 license.

The authors bear full scientific, ethical, and legal responsibility for the content of their manuscripts. Opinions, interpretations, and claims expressed in published articles are solely those of the author(s) and do not necessarily reflect the views of the editors or the Editorial Board.

The journal does not claim ownership of the copyright in published articles.

© Academic Journal of History and Idea / Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi (ATDD). Individual articles are licensed under the CC BY-NC 4.0 license.

 

download?token=eyJhdXRoX3JvbGVzIjpbXSwiZW5kcG9pbnQiOiJqb3VybmFsIiwib3JpZ2luYWxuYW1lIjoiYnkucG5nIiwicGF0aCI6IjkwMWYvMjY0NS82ZDAyLzZhNzNiZGFhMDQ1YjU3LjY0NjA0OTIwLnBuZyIsImV4cCI6MTc4NTk3MzY5MCwibm9uY2UiOiI2MmM2ODQzMmQxZDY5NzY2ZmI5ZTkxOGQ4MmY4MzdmOSJ9.y4SC5MPockrmqFSBIeba9s6E_Jf6fjC9K-Fn6WAkhGM

         download?token=eyJhdXRoX3JvbGVzIjpbXSwiZW5kcG9pbnQiOiJqb3VybmFsIiwib3JpZ2luYWxuYW1lIjoiaW1hZ2UucG5nIiwicGF0aCI6ImM1NTQvZmM4OS8yMmIxLzZhNzNiZTM1OGFmMDk5LjE5Mzg2NTI0LnBuZyIsImV4cCI6MTc4NTk3MzgyOSwibm9uY2UiOiJjMTYzMzJlZDA1NzkzOTUyOWE5YWEwMzM0YzNkOWJhOSJ9._tQb_6jWIXbyfAStrBGmJMpaWAJV86U8BAHyYGxkyUU   

Journal Performance & Bibliometric Indicators (2025)

2025 SOBİAD Journal Metrics
Citation Count: 90 • Impact Value: 0.205 • Quartile: Q2

https://atif.sobiad.com/ 

download?token=eyJhdXRoX3JvbGVzIjpbXSwiZW5kcG9pbnQiOiJqb3VybmFsIiwib3JpZ2luYWxuYW1lIjoiUTIucG5nIiwicGF0aCI6IjU4MDMvM2Y2My8wMzJmLzZhNzNjOGRlNTUxMmM4LjMxOTI1MzY0LnBuZyIsImV4cCI6MTc4NTk3NjU1OCwibm9uY2UiOiI5NzA2NTcwYjJjZGVhZmM4ODU2NDljNWJkZjNhNjQ3ZSJ9.S8EaUu-fmZna_dXRXNuK26x6n-V5w3fzzPHpnIYT6-o