İspanya'da Endülüs Mirası Üzerine Bir Değerlendirme

Öz

İslam tarihinden günümüze değin süren geleneksel İslami algıya göre bugün İspanya, Portekiz ve Güney Fransa toprakları (İber Yarımadası veya İberya) halen Endülüs’tür. Dolayısıyla bu ülkelerdeki insan ve kültür varlığı, dünyadaki bütün Müslüman halklar için önemli ve ilgilenmeye değer bir konudur. Bu çalışma bilimsel bir Endülüs kültür varlıkları saha araştırmasının değerlendirmesi niteliğindedir. Amacı, tarihte asırlarca biz Müslümanların yurdu olmuş Endülüs’e ve orada inşa edilmiş olan medeniyetten bugüne kalan maddi-manevi kültürel mirasa dikkat çekmektir. Bu çalışmaya konu olan İspanya’daki Endülüs kültür varlıkları, tarafımızdan hazırlanan ve yürütülen saha araştırması projesinin gerçekleşmesi sayesinde bir kitap şeklinde yakında yayımlanacaktır. Kitap beş yıllık bir araştırma sürecinin ürünü olup, en mühim yanı şüphesiz yerinde araştırmaya dayanmasıdır. Çünkü hem Endülüs kültür varlıkları hem de kısmen bugünkü Müslümanlarla ilgili bilgilere, kütüphane çalışmasından ziyade saha çalışmaları sayesinde erişilmiştir. Saha çalışmalarımız ise 2011, 2012, 2013 ve 2019 yıllarında gerçekleşmiştir. İspanya’nın kuzey şeridi ve kuzey-batı bölgesi hâricinde hemen tüm şehirlere bizzat giderek yerinde tespit çalışması yapmış ve bilgi-fotoğraf temin etmiş bulunmaktayız.

Anahtar Kelimeler

• Endülüs
• İslam,
• kültürel miras.
• , İspanya,

An Assesment on the Heritage of Al-Andalus in Spain

Abstract

According to the traditional Islamic perception from the history of Islam to the present, the lands of Spain, Portugal and Southern France (Iberian Peninsula or Iberia) are still Al-Andalus. Therefore, the human and cultural presence in these countries is an important and worthwhile issue for all Muslim peoples in the world. This study is the evaluation of a scientific Andalusian cultural property field study. Its aim is to draw attention to Al-Andalus, which has been the homeland of us Muslims for centuries and the material-spiritual cultural heritage that has survived from the civilization built there. Andalusian cultural assets in Spain, the subject of this study, will soon be published as a book thanks to the realization of the field research project prepared and carried out by us. The book is the product of a five-year research process, the most important part which is undoubtedly that it is based on on-site research. Because, information about both Andalusian cultural assets and partly Muslims today was reached through field studies rather than library work. Our field work took place in 2011, 2012, 2013 and 2019. Except for the north strip of Spain and the north-west region, we have personally visited almost all cities and have made on-site determinations and provided information and photographs.

Keywords

• Al-Andalus, Spain, Islam, cultural heritage.

Kaynakça

1. EMRE, A., "1492 ve Romantizmle Sınırlı Endülüs Algımız Değişmeli", Umran Dergisi, Mayıs 2011, S. 201, s. 84-94.
2. ENAMORADO, V. M., "Ceramicas nazaries y merinies, siglos XIII a XIV”, Exposicion Triangulo de Al-Andalus: Catalogo, Octubre2003-Enero 2004, Granada 2003, pp.110-113.
3. GUTİÉRREZ, C. G., “Las mezquitas de barrio de Madinat Qurtuba: una aproximación arqueológica, Córdoba: Diputación de Córdoba”, AWRAQ, n.7 (2013), pp. 255-257.
4. GUZMÁN, R. B., "Córdoba y el califato almohade, una lectura arqueológica: Córdoba and the almohad caliphate, an archaeological view", LasNavas de Tolosa 1212–2012 Miradascruzadas, Jaén 2014, pp. 499-508.
5. __________, “Algunas Precisiones Sobre La Qurtuba Tardoislámica una Mirada a La Arquitectura Doméstica de al-Rabad al-Šarqui”, Anales de Arqueología Cordobesa (AAC), N. 19, Córdoba 2008, pp. 293-322.
6. IRWİN, R., Elhamrâ, çev. Fatma Uslu, İstanbul 2007.
7. IŞIK, G., İspanya: Bir Başka Avrupa, İstanbul 2005.
8. ÖZDEMİR, M., “İspanya: Ülkede İslâmiyet”, DİA, XXIII, s.170-173.

9. ÖZÜNLÜ, İ., Endülüs: Şehir-Anlatı, İstanbul 2005.