Types of Prosody In Seyf-i Fergânî’s Diwan

Öz

Seyf-i Fergânî was born in Fergâna in the second quarter of the 13th century. After staying in Tabriz for a while, he came to Anatolia and resided in Aksaray. He was a sufi poet who lived in this city until the end of his life. He had a divan consisting of 10,277 couplets composed of an ode, stanza, gazelle, and rubai verse type. In this study, apart from 23 rubaies in Seyf-i Fergânî’s Diwan, the existing verses were measured and bahrs and meters were found. Bahrs were classified according to their highest usage rates, and the percentage of usage in the poems in the divan was calculated by mentioning the number of meters in each bahr. 

Anahtar Kelimeler

• Seyf-i Fergânî
• divan
• prosody
• analysis

Seyf-i Fergânî’nin Divan’ında Vezin Türleri

Öz

Seyf-i Fergânî, XIII. yüzyılın ikinci çeyreğinde Fergâna’da dünyaya gelmiştir. Bir süre Tebriz’de kaldıktan sonra Anadolu’ya gelmiş ve Aksaray’da ikamet etmiştir. Ömrünün sonuna kadar bu şehirde yaşayan mutasavvıf bir şairdir. Kaside, kıta, gazel ve rubâi nazım türlerinden müteşekkil 10.277 beyitten oluşan bir divanı vardır. Bu çalışmada, Seyf-i Fergânî’nin divanındaki mevcut manzumelerin taktii yapılarak bahirleri ve vezinleri bulunmuştur. Her vezin için örnek bir beyit verilerek bahirler, en çok kullanım oranlarına göre tasnif edilmiş ve her bahirdeki vezin sayısı zikredilerek divanda yer alan manzumelerdeki kullanım yüzdesi çıkarılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Seyf-i Fergânî
• divan
• vezin
• inceleme

Kaynakça

1. ATEŞ, A., “Anadolu’nun Unutulmuş Büyük Bir Şairi”, Belleten, XXIII (91), 1959, s. 415-456.
2. FERGÂNÎ, S., Dîvân-ı Seyf-i Fergânî (tsh. Zebîhullah Sâfâ), (2. Baskı), İntişârât-i Firdovs, Tahran 1392 hş.
3. HAMÎDYÂN, S., “Tefavutreh ez Sa‘dî ta Seyf-i Fergânî”, Faslnâme-i Tahassusî-yi Zebân u Edebiyât-ı Farsî, Sal-i Evvel, Şomare-yi Yek, 1393 hş.
4. MEŞHEDÎ, M. E., ABBÂSÎ A. V. ve SEVÂB F., “Nakd u berresî-yi Teşbih der Kasâyid-i Seyf-i Fergânî” Funûn-i Edebî (İlmî-Pejuhişî) Dânişgâh-i İsfehan, Sâl-i Pencom, Şomâre-yi do, Payiz ve Zemistan, İsfehan 1392 hş.
5. NEFÎSÎ, S., Tarih-i Nazm u Nesr der İran ve der Zebân-ı Fârsî, Tahran 1344 hş.
6. SAFÂ, Z., Târîh-i Edebîyât Der İrân, İntişârât-ı Firdovs, Tahran 1371 hş.
7. YAMAN, H., Seyf-i Fergânî’nin Gazellerinin İncelenmesi, Yayımlanmamış Doktora Tezi, Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Fars Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı, Erzurum 2018.