Üniversite öğrencilerinin pandemi dönemi uzaktan eğitim uygulamaları hakkındaki görüşleri (Atatürk Üniversitesi örnekleminde)

Öz

Bilgi ve iletişim teknolojilerinin hızla geliştirildiği günümüzde, birçok sektörün bundan etkilendiği gibi eğitim de bu gelişmelerden etkilenmiştir. Web tabanlı öğretim, bilgisayar destekli öğretim, teknoloji tabanlı öğretim, e-öğrenme gibi isimlerle de ifade edilen uzaktan eğitim uygulamalarıyla birlikte eğitim sistemi, gün geçtikçe artan eğitim taleplerini karşılayabilecek bir güce kavuşmuştur. Bu çalışmanın amacı; sürekli güçlenerek ve kendini yenileyerek daha fazla bireyin eğitiminin, daha az maliyetle yapılabildiği uzaktan eğitim uygulamalarının eğitimdeki yerini, avantaj ve dezavantajlarını yükseköğrenim öğrencilerinin görüşleriyle ortaya çıkarmaktır. Bu çalışmada, nitel araştırma desenlerinden durum çalışması kullanılmıştır. Çalışma grubunu Erzurum Atatürk Üniversitesinde öğrenim gören 40 ön lisans öğrencisi oluşturmaktadır. Çalışma verileri yarı yapılandırılmış görüşme formu ile toplanmıştır. Elde edilen veriler içerik analizi aracılığıyla tema ve alt temalar oluşturularak analiz edilmiştir. Yapılan görüşmeler ışığında; öğrencilerin uzaktan eğitimin avantajlı ve dezavantajlı yönlerine ilişkin tespitleri ortaya konulmuştur. Elde edilen sonuçlara bakılarak üniversitelerde yapılan uzaktan eğitim uygulamalarının kullanımının yaygınlığının arttığı oranda cazibesinin de artırılması gerektiği önerilebilir.

Anahtar Kelimeler

• uzaktan eğitim
• pandemi dönemi
• öğrenci görüşleri.

Views of university students on distance education practices during the pandemic period (in the sample of Atatürk University)

Öz

In today's rapidly developing information and communication technology era, many sectors, including education, have been affected by these advancements. With the emergence of web-based learning, computer-assisted instruction, technology-based teaching, and e-learning, which are also referred to as distance education, the education system has gained the power to meet the increasing demands for education more effectively. The aim of this study is to reveal the place, advantages, and disadvantages of distance education applications, which enable education to be delivered to a greater number of individuals at a lower cost by constantly strengthening and renewing itself, through the opinions of higher education students. The study utilizes a qualitative research design, specifically a case study. The study group consists of 40 undergraduate students studying at Erzurum Atatürk University. The data for the study were collected through a semi-structured interview form. The obtained data were analyzed by creating themes and sub-themes through content analysis. Based on the interviews conducted, the students' perceptions regarding the advantages and disadvantages of distance education were revealed. Considering the results obtained, it can be suggested that as the prevalence of distance education practices in universities increases, its attractiveness should also be enhanced.

Anahtar Kelimeler

• distance education
• pandemic period
• student opinions

Kaynakça

1. Ağır, F. (2007). Özel okullarda ve devlet okullarında çalışan ilköğretim öğretmenlerinin uzaktan eğitime karşı tutumlarının belirlenmesi (Master's thesis, Balıkesir Üniversitesi FBE). https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezDetay.jsp?id=yTofWbvTT6CEF2vKa4KYXA&no=Qp38cDT7Iux_WQdY8bxBtQ
2. Akdemir, Ö. (2011). Yükseköğretimimizde uzaktan eğitim. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi, 1(2), 69-71. https://dergipark.org.tr/tr/pub/higheredusci/issue/61475/917977
3. Akkuş, İ., & Kapıdere, M. (2015). Açık kaynak kodlu mobil uzaktan eğitim yönetim sistemleri. In 9th International Computer & Instructional Technologies Symposium (pp. 20-22). https://www.researchgate.net/publication/282288452_Acik_Kaynak_Kodlu_Mobil_Uzaktan_Egitim_Yonetim_Sistemleri
4. Akyüz, Y. (1982). Farabi'nin Türk ve Dünya eğitim tarihindeki yeri. Ankara University Journal of Faculty of Educational Sciences (JFES), 15 (2), 81-88. DOI: 10.1501/Egifak_0000000892
5. Al, U., & Madran, O. (2004). Web tabanlı uzaktan eğitim sistemleri: Sahip olması gereken özellikler ve standartlar. Bilgi Dünyası, 5(2), 259-271. DOI:10.15612/BD.2004.491
6. Ateş, A., & Altun, E. (2008). Bilgisayar öğretmeni adaylarının uzaktan eğitime yönelik tutumlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Gazi University Journal of Gazi Educational Faculty (GUJGEF), 28(3), 125-145. https://dergipark.org.tr/tr/pub/gefad/issue/6746/90705
7. Balaban, E. (2012). Dünyada ve Türkiye’de uzaktan eğitim ve bir proje önerisi. İstanbul: Işık Üniversitesi,20.https://erdalbalaban.com/wp-content/uploads/2012/12/UE_UzaktanEğitim _EB.pdf
8. Bozkurt, A. (2017). Türkiye’de uzaktan eğitimin dünü, bugünü ve yarını. Açıköğretim Uygulamaları ve Araştırmaları Dergisi, 3(2), 85-124. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/403827

9. Burma, Z. A. (2008). AB’ye geçiş sürecinde meslek elemanlarının uzaktan öğretim ile eğitimi. Internatıonal Journal of Informatıcs Technologıes, 1(2), 15-20. https://dergipark.org.tr/tr/pub/gazibtd/issue/6613/87869
10. Cohen, L., Manion, L., & Morrison, K. (2013). Research methods in education routledge.
11. Çukadar, S., & Çelik, S. (2003). İnternete dayalı uzaktan öğretim ve üniversite kütüphaneleri. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 4(1), 31-42. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/2151757
12. de Oliveira, M. M. S., Penedo, A. S. T., & Pereira, V. S. (2018). Distance education: advantages and disadvantages of the point of view of education and society. Dialogia, (29), 139-152. DOI: 10.5585/Dialogia.n29.7661
13. Demir, F., & Özdaş, F. (2020). Covid-19 sürecindeki uzaktan eğitime ilişkin öğretmen görüşlerinin incelenmesi. Milli Eğitim Dergisi, 49(1), 273-292. Doi: 10.37669/milliegitim.775620
14. Demirbilek, T. (1992), “Verimlilik yaratılması ve geliştirilmesinde yüksek öğretim kurumlarının işlevleri”, MPM Yayınları Anahtar Gazetesi (Temmuz sayısı), s.8 https://dergipark.org.tr/tr/pub/verimlilik/issue/30711/331878
15. Deperlioğlu, Ö., & Yıldırım, R. (2009). Mesleki eğitimin uzaktan eğitim ile desteklenmesi ve örnek uygulama. Afyon Kocatepe Üniversitesi Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi, 9(1), 61-70. https://dergipark.org.tr/tr/pub/akufemubid/issue/1609/20103
16. Duman, A. (1992). Yetişkin eğitimi açısından türkiye'deki uzaktan eğitim uygulamalarına bir bakış. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 25(1), 285-293. https://doi.org/10.1501/Egifak_0000000639
17. Duman, S. N. (2020). Salgın döneminde gerçekleştirilen uzaktan eğitim sürecinin değerlendirilmesi. Milli Eğitim Dergisi, 49(1), 95-112. https://doi.org/10.37669/milliegitim.768887
18. Erdem, A. R. (2005). Etkili ve verimli (nitelikli) eğitim. Anı Yayıncılık. ISBN: 975–6376–76–7 Ergün, M. (2009). Eğitim felsefesi. Pegem Akademi.
19. Ergüney, M. (2015). Uzaktan eğitimin geleceği: MOOC (massive open online course). Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi,4(4),15-22. https://www.researchgate.net/publication/347999915
20. Ertürk, S. (1974), Eğitimde Program Geliştirme, H.Ü..
21. Eygü, H., & Karaman, S. (2013). A study on the satisfaction perceptions of the distance education students. Kırıkkale University Journal of Social Sciences, 3(1), 36-59. https://dergipark.org.tr/tr/pub/kusbd/issue/19375/205547
22. Fidan, M. (2016). Uzaktan eğitim öğrencilerinin uzaktan eğitime yönelik tutumları ve epistemolojik inançları, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi (H. U. Journal of Education) 31(3): 536-550 DOI:10.16986/HUJE.2016016666
23. Girginer, N. (2001). Uzaktan eğitim kararlarında teknoloji, maliyet, etkinlik boyutları ve uzaktan eğitime geçiş için kavramsal bir model önerisi. Doktora Tezi, Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezDetay.jsp?id= PDPOdfAzI TOYpCXWLMIuzA&no=vMXPtpmoy4naujEjV015EQhttps://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezDetay.jsp?id=PDPOdfAzITOYpCXWLMIuzA&no=vMXPtpmoy4naujEjV015EQ
24. Gürer, M. D., Tekinarslan, E., & Yavuzalp, N. (2016). Çevrimiçi ders veren öğretim elemanlarının uzaktan eğitim hakkındaki görüşleri. Turkish Online Journal of Qualitative Inquiry, 7(1), 47-78. DOI: 10.17569/tojqi.74876
25. Horzum, M. B., Özkaya, M., Demirci, M., & Alpaslan, M. (2013). Review of Turkish distance education research. Inonu Unıversıty Journal of the Faculty of Educatıon. August 2013.Volume 14, Issue 2, pp. 79-100. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/92208
26. Ilgaz, H., Aşkar, P. (2009). Çevrimiçi uzaktan eğitim ortamında topluluk hissi ölçeği geliştirme çalışması. Turkish Journal of Computer and Mathematics Education, 1(1), 27-35. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/201292
27. Ishmael, K., Heiser, R., & Payne, J. (2020). Pandemic planning for distance learning: scenarios and considerations for prek-12 education leaders. New America. https://files.eric.ed.gov/fulltext/ED609135.pdf
28. Işık, A. H., Karacı, A., Özkaraca, O., & Biroğul, S. (2010). Web tabanlı eş zamanlı (senkron) uzaktan eğitim sistemlerinin karşılaştırmalı analizi. Akademik Bilişim, 10-12. https://ab.org.tr/ab10/kitap/isik_karaci_AB10.pdf
29. İşman, A. (2005). Uzaktan eğitim. Pegem Akademi. https://depo.pegem.net/9789758792825.pdf
30. İşman, A. (2011). Uzaktan Eğitim (Geliştirilmiş 4.baskı). Pegem Yayıncılık. https://depo.pegem.net/9789758792825.pdf
31. Koppelman, H. and Vranken, H. (2008). Experiences with a synchronous virtual classroom in distance education. ACM SIGCSE Bulletin, 40(3), 194-198. http://dx.doi.org/10.1145/1597849.1384324
32. MacKeogh, Kay (2007). Redressing disadvantage and ensuring social cohesion: the role of distance education and elearning policies in the European Union 1957-2007 in Lionarakis, Antonis (ed) Forms of democracy in Education: Open Access and Distance Education. Proceedings of the 4th International Conference in Open and Distance Learning Athens. Hellenic Open University. Vol A pp163-172 https://doras.dcu.ie/490/1/icodl_2007.pdf
33. Odabaş, H. (2003). Internet tabanlı uzaktan eğitim ve bilgi ve belge yönetimi. Türk Kütüphaneciliği, 17(1), 22-36. http://www.tk.org.tr/index.php/TK/article/view/167/162
34. Oran, M. K., & Karadeniz, Ş. (2007). İnternet tabanlı uzaktan eğitimde mobil öğrenmenin rolü. Akademik Bilişim, 31, 167-170. https://ab.org.tr/ab07/kitap/oran_karadeniz_AB07.pdf
35. Önder, N. K. (1992), Öğretimde Program İlke ve Yöntemler, 4.Basım, s.20.
36. Özbay, Ö. (2015). Dünyada ve Türkiye’de uzaktan eğitimin güncel durumu. Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi, (5), 376-394. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/562769
37. Özdoğan, A. Ç. & Berkant, H. G. (2020). COVID-19 Pandemi dönemindeki uzaktan eğitime ilişkin paydaş görüşlerinin incelenmesi. Milli Eğitim Dergisi, salgın sürecinde Türkiye’de ve dünyada eğitim, 13-43. Doi: 10.37669/milliegitim.788118
38. Özer, B. (1990). Uzaktan eğitim sisteminin evrensel yapısı. Kurgu Anadolu Üniversitesi İletişim Bilimleri Fakültesi Uluslararası Hakemli İletişim Dergisi, 8 (8), 569-594. https://atif.sobiad.com/index.jsp?modul=makale-goruntule&id=AWYfbkYyHDbCZb_m QzQ_
39. Özgür, H. (2013). Uzaktan eğitim öğrencilerinin öğrenme stilleri: Trakya Üniversitesi örneği. Trakya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 3(2), 85-91. https://dergipark.org.tr/tr/pub/trkefd/issue/21474/230169
40. Özturan, M., Egeli, B., Darcan, O. (2000). Türk üniversitelerinde bilgisayar ağlarının uzaktan eğitim aracı olarak kullanılmasına ilişkin bir araştırma. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(18). https://www.researchgate.net/publication/274720590
41. Psacharopoulos, G., Woodhall, M. (1993). Education for development. Oxford: Oxford University Press. https://documents1.worldbank.org/curated/en/477701468137718173/pdf
42. Şahin, M. C., Tekdal, M. (2005). İnternet tabanlı uzaktan eğitimin etkililiği: Bir meta-analiz çalışması, Akademik Bilişim, 02-04. https://ab.org.tr/ab05/tammetin/90.pdf
43. Şen, B., Atasoy, F., & Aydın, N. (2010). Düşük maliyetli web tabanlı uzaktan eğitim sistemi uygulaması. Akademik Bilişim, 10-12. https://ab.org.tr/ab10/kitap/sen_atasoy_AB10.pdf
44. Şenkal, O., Dinçer, S. (2012). Geleneksel sınıfların uzaktan eğitim platformuna dönüştürülmesi: bir model çalışması. Bilişim Teknolojileri Dergisi, 5(1), 13-18. https://dergipark.org.tr/tr/pub/gazibtd/issue/6624/87968
45. Şişman, M. (2007). Eğitim bilimine giriş. Pegem A Yayıncılık.
46. Toker Gökçe, A. (2008). Küreselleşme sürecinde uzaktan eğitim. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, (11), 1-12. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/787151
47. Tuncer, M. ve Taşpınar, M. (2008). Sanal ortamda eğitim ve öğretimin geleceği ve olası sorunlar. Sosyal Bilimler Dergisi, 10(1), 124. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/69938
48. Türkoğlu, R. (2003). İnternet tabanlı uzaktan eğitim programı geliştirme süreçleri. The Turkish Online Journal of Educational Technology-TOJET, 2:(3), 116 ISSN: 1303-6521
49. Varol, N. (2001). İnternet’in uzaktan eğitimdeki konumu. Akademik Bilişim, 1-2. http://ab.org.tr/ab01/ prog/FTNurhayat Varol.html.
50. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2006). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık
51. Yin, R.K. (2012). Applications of case study research (3rd ed.). Thousand Oaks, CA:Sage. https://books.google.com.tr/books?hl=tr&lr=&id=FgSV0Y2FleYC&oi=fnd&pg=PP1&dq=Yin,+R.K.+(2012).+Applications+of+case+study+research+(3rd+ed.).+Thousand+Oaks,+CA:Sage.&ots=43g0MqujNk&sig=v3tS6pk0d5Yt061dCsbVigJ_38M&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false
52. Young, KS ve Rodgers, RC (1998). The relationship between depression and ınternet addiction, Cyber Psychology ve Behaviour, 1 (1), 25-28 https://doi.org/10.1089/cpb.1998.1.25