Research Article

Etkin Yağış Metotlarının Kıyaslaması: Orta Fırat Havzası Örneği

Volume: 20 Number: 2 October 30, 2022
EN TR

Etkin Yağış Metotlarının Kıyaslaması: Orta Fırat Havzası Örneği

Abstract

Yağış, etkileri en geniş olan iklim parametrelerinden biridir. Tüm yağışlar toprağa sızmaz; bir kısmı buharlaşabilir; başka bir kısmı yüzey akışına dönüşebilir. Depolanan suyun yalnızca bir kısmı, bitkinin terleme ihtiyaçlarını karşılamak için kökler tarafından alınır. Bu nedenle, etkin yağışı bilmek gerekmektedir. Bu çalışma, etkin yağış miktarını hesaplamak ve etkin yağış tahmini için kullanılan farklı yöntemleri karşılaştırmak amacıyla hazırlanmıştır. Bu amaçla tarım potansiyeli bakımından önemli ve aynı zamanda da hassas olan Orta Fırat Havzası’nda 15 istasyonun ortalama aylık yağış verilerinden yararlanarak etkin yağış değerleri hesaplanmıştır. FAO tarafından önerilen USDA Toprak Koruma Servisi (USDA-SCS), FAO/AGLW Güvenilir Yağış formülü ve Ampirik Formül olmak üzere 3 farklı metodun karşılaştırılması yapılmıştır. Sonuçlara göre, Orta Fırat Havzası için en uygulanabilir yöntem USDA-SCS metodu olarak belirlenmiştir. Bununla birlikte, yine de özellikle hassas alanlarda, bu yöntemleri toprak denge yöntemleri ile bütünleşik değerlendirmek, yöntemlerin simülasyon kalitesi hakkında daha eksiksiz bir genel bakış sağlar.

Keywords

References

  1. Abedini, M.J., Dickinson,W.T., Rudra, R.P. (2006). On depressional storages: The effect of DEM spatial resolution. Journal of Hydrology, 318, 1-4. doi: 10.1016/j.jhydrol.2005.06.010
  2. Adnan, S. (2009). Effective rainfall for irrigated agriculture plains of Pakistan. Pakistan Journal of Meteorology, 6 (11), 61-72. https://www.semanticscholar.org/paper/Effective-Rainfall-for-Irrigated-Agriculture-Plains-Adnan/90f8f9fc6abb7811e90cc16810fe19d502459d84 adresinden alındı.
  3. Ali, M.H., Mubarak, S. (2017). Effective rainfall calculation methods for field crops: An overview, analysis and new formulation. Asian Research Journal of Agriculture, 7 (1), 1-12. doi: 10.9734/ARJA/2017/36812
  4. Anlı, S.A. (2014). Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde referans bitki su tüketiminin (ET0) zamansal değişimi ve RDI (keşif kuraklık indeksi) yöntemiyle meteorolojik kuraklık analizi. Tarım Bilimleri Dergisi, 20 (2014), 248-260. doi: 10.15832/tbd.82527
  5. Arınç, K. (2015). Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nin tarihi coğrafyasına analitik bir yaklaşım. Serhat Zaman ve Ogün Coşkun (Ed.), Coğrafyaya Adanmış Bir Ömür Prof. Dr. Hayati Doğanay içinde (257-285). Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
  6. Awad, A., Wan, L., El-Rawy, M., Eltarabily, M.G. (2021). Proper predictions of the water fate in agricultural lands: Indispensable condition for better crop water requirements estimates. Ain Shams Engineering Journal, 12 (3), 2435-2442. doi: 10.1016/j.asej.2021.02.003
  7. Bahadır, M. (2011). Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP) alanında sıcaklık ve yağışın trend analizi. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 4 (16), 46-59. https://atif.sobiad.com/index.jsp?modul=makale-detay&Alan=sosyal&Id=15N0l3QBu-adCBSEE6Fv adresinden alındı.
  8. Bos, M.S.G., Kselik, R.A.L., Allen, R.G., Molden, D.J. (2009). Effective precipitation. In: Water Requirements for Irrigation and the Environment. Springer, Dordrecht (81–101). doi: 10.1007/978-1-4020-8948-0

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Human Geography

Journal Section

Research Article

Publication Date

October 30, 2022

Submission Date

June 15, 2022

Acceptance Date

October 24, 2022

Published in Issue

Year 2022 Volume: 20 Number: 2

APA
Kum, G. (2022). Etkin Yağış Metotlarının Kıyaslaması: Orta Fırat Havzası Örneği. Coğrafi Bilimler Dergisi, 20(2), 433-449. https://doi.org/10.33688/aucbd.1130999
AMA
1.Kum G. Etkin Yağış Metotlarının Kıyaslaması: Orta Fırat Havzası Örneği. Coğrafi Bilimler Dergisi. 2022;20(2):433-449. doi:10.33688/aucbd.1130999
Chicago
Kum, Gülşen. 2022. “Etkin Yağış Metotlarının Kıyaslaması: Orta Fırat Havzası Örneği”. Coğrafi Bilimler Dergisi 20 (2): 433-49. https://doi.org/10.33688/aucbd.1130999.
EndNote
Kum G (October 1, 2022) Etkin Yağış Metotlarının Kıyaslaması: Orta Fırat Havzası Örneği. Coğrafi Bilimler Dergisi 20 2 433–449.
IEEE
[1]G. Kum, “Etkin Yağış Metotlarının Kıyaslaması: Orta Fırat Havzası Örneği”, Coğrafi Bilimler Dergisi, vol. 20, no. 2, pp. 433–449, Oct. 2022, doi: 10.33688/aucbd.1130999.
ISNAD
Kum, Gülşen. “Etkin Yağış Metotlarının Kıyaslaması: Orta Fırat Havzası Örneği”. Coğrafi Bilimler Dergisi 20/2 (October 1, 2022): 433-449. https://doi.org/10.33688/aucbd.1130999.
JAMA
1.Kum G. Etkin Yağış Metotlarının Kıyaslaması: Orta Fırat Havzası Örneği. Coğrafi Bilimler Dergisi. 2022;20:433–449.
MLA
Kum, Gülşen. “Etkin Yağış Metotlarının Kıyaslaması: Orta Fırat Havzası Örneği”. Coğrafi Bilimler Dergisi, vol. 20, no. 2, Oct. 2022, pp. 433-49, doi:10.33688/aucbd.1130999.
Vancouver
1.Gülşen Kum. Etkin Yağış Metotlarının Kıyaslaması: Orta Fırat Havzası Örneği. Coğrafi Bilimler Dergisi. 2022 Oct. 1;20(2):433-49. doi:10.33688/aucbd.1130999