Araştırma Makalesi

Etkin Yağış Metotlarının Kıyaslaması: Orta Fırat Havzası Örneği

Cilt: 20 Sayı: 2 30 Ekim 2022
PDF İndir
EN TR

Etkin Yağış Metotlarının Kıyaslaması: Orta Fırat Havzası Örneği

Öz

Yağış, etkileri en geniş olan iklim parametrelerinden biridir. Tüm yağışlar toprağa sızmaz; bir kısmı buharlaşabilir; başka bir kısmı yüzey akışına dönüşebilir. Depolanan suyun yalnızca bir kısmı, bitkinin terleme ihtiyaçlarını karşılamak için kökler tarafından alınır. Bu nedenle, etkin yağışı bilmek gerekmektedir. Bu çalışma, etkin yağış miktarını hesaplamak ve etkin yağış tahmini için kullanılan farklı yöntemleri karşılaştırmak amacıyla hazırlanmıştır. Bu amaçla tarım potansiyeli bakımından önemli ve aynı zamanda da hassas olan Orta Fırat Havzası’nda 15 istasyonun ortalama aylık yağış verilerinden yararlanarak etkin yağış değerleri hesaplanmıştır. FAO tarafından önerilen USDA Toprak Koruma Servisi (USDA-SCS), FAO/AGLW Güvenilir Yağış formülü ve Ampirik Formül olmak üzere 3 farklı metodun karşılaştırılması yapılmıştır. Sonuçlara göre, Orta Fırat Havzası için en uygulanabilir yöntem USDA-SCS metodu olarak belirlenmiştir. Bununla birlikte, yine de özellikle hassas alanlarda, bu yöntemleri toprak denge yöntemleri ile bütünleşik değerlendirmek, yöntemlerin simülasyon kalitesi hakkında daha eksiksiz bir genel bakış sağlar.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abedini, M.J., Dickinson,W.T., Rudra, R.P. (2006). On depressional storages: The effect of DEM spatial resolution. Journal of Hydrology, 318, 1-4. doi: 10.1016/j.jhydrol.2005.06.010
  2. Adnan, S. (2009). Effective rainfall for irrigated agriculture plains of Pakistan. Pakistan Journal of Meteorology, 6 (11), 61-72. https://www.semanticscholar.org/paper/Effective-Rainfall-for-Irrigated-Agriculture-Plains-Adnan/90f8f9fc6abb7811e90cc16810fe19d502459d84 adresinden alındı.
  3. Ali, M.H., Mubarak, S. (2017). Effective rainfall calculation methods for field crops: An overview, analysis and new formulation. Asian Research Journal of Agriculture, 7 (1), 1-12. doi: 10.9734/ARJA/2017/36812
  4. Anlı, S.A. (2014). Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde referans bitki su tüketiminin (ET0) zamansal değişimi ve RDI (keşif kuraklık indeksi) yöntemiyle meteorolojik kuraklık analizi. Tarım Bilimleri Dergisi, 20 (2014), 248-260. doi: 10.15832/tbd.82527
  5. Arınç, K. (2015). Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nin tarihi coğrafyasına analitik bir yaklaşım. Serhat Zaman ve Ogün Coşkun (Ed.), Coğrafyaya Adanmış Bir Ömür Prof. Dr. Hayati Doğanay içinde (257-285). Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
  6. Awad, A., Wan, L., El-Rawy, M., Eltarabily, M.G. (2021). Proper predictions of the water fate in agricultural lands: Indispensable condition for better crop water requirements estimates. Ain Shams Engineering Journal, 12 (3), 2435-2442. doi: 10.1016/j.asej.2021.02.003
  7. Bahadır, M. (2011). Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP) alanında sıcaklık ve yağışın trend analizi. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 4 (16), 46-59. https://atif.sobiad.com/index.jsp?modul=makale-detay&Alan=sosyal&Id=15N0l3QBu-adCBSEE6Fv adresinden alındı.
  8. Bos, M.S.G., Kselik, R.A.L., Allen, R.G., Molden, D.J. (2009). Effective precipitation. In: Water Requirements for Irrigation and the Environment. Springer, Dordrecht (81–101). doi: 10.1007/978-1-4020-8948-0

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Beşeri Coğrafya

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Ekim 2022

Gönderilme Tarihi

15 Haziran 2022

Kabul Tarihi

24 Ekim 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 20 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Kum, G. (2022). Etkin Yağış Metotlarının Kıyaslaması: Orta Fırat Havzası Örneği. Coğrafi Bilimler Dergisi, 20(2), 433-449. https://doi.org/10.33688/aucbd.1130999
AMA
1.Kum G. Etkin Yağış Metotlarının Kıyaslaması: Orta Fırat Havzası Örneği. CBD. 2022;20(2):433-449. doi:10.33688/aucbd.1130999
Chicago
Kum, Gülşen. 2022. “Etkin Yağış Metotlarının Kıyaslaması: Orta Fırat Havzası Örneği”. Coğrafi Bilimler Dergisi 20 (2): 433-49. https://doi.org/10.33688/aucbd.1130999.
EndNote
Kum G (01 Ekim 2022) Etkin Yağış Metotlarının Kıyaslaması: Orta Fırat Havzası Örneği. Coğrafi Bilimler Dergisi 20 2 433–449.
IEEE
[1]G. Kum, “Etkin Yağış Metotlarının Kıyaslaması: Orta Fırat Havzası Örneği”, CBD, c. 20, sy 2, ss. 433–449, Eki. 2022, doi: 10.33688/aucbd.1130999.
ISNAD
Kum, Gülşen. “Etkin Yağış Metotlarının Kıyaslaması: Orta Fırat Havzası Örneği”. Coğrafi Bilimler Dergisi 20/2 (01 Ekim 2022): 433-449. https://doi.org/10.33688/aucbd.1130999.
JAMA
1.Kum G. Etkin Yağış Metotlarının Kıyaslaması: Orta Fırat Havzası Örneği. CBD. 2022;20:433–449.
MLA
Kum, Gülşen. “Etkin Yağış Metotlarının Kıyaslaması: Orta Fırat Havzası Örneği”. Coğrafi Bilimler Dergisi, c. 20, sy 2, Ekim 2022, ss. 433-49, doi:10.33688/aucbd.1130999.
Vancouver
1.Gülşen Kum. Etkin Yağış Metotlarının Kıyaslaması: Orta Fırat Havzası Örneği. CBD. 01 Ekim 2022;20(2):433-49. doi:10.33688/aucbd.1130999

Coğrafi Bilimler Dergisi Creative Commons Attribution-NonCommercial-Non-Derivatives 4.0 Uluslararası Lisansı (CC BY-NC-ND 4.0) altında lisanslanmıştır.

The Turkish Journal of Geographical Sciences is licensed under the Creative Commons Attribution-NonCommercial-No-Derivatives 4.0 International License (CC BY-NC-ND 4.0).by-nc-nd.svg