COĞRAFİ BİLİMLER DERGİSİ
(Turkish Journal of Geographical Sciences)
YAZIM KILAVUZU
Coğrafi Bilimler Dergisi’ne gönderilecek makaleler "Örnek Makale
Şablonu"na göre hazırlanmalıdır. Örnek Makale Şablonu üzerinden
makale hazırlanırken; Giriş sekmesinde yer alan stiller bölümünden
yararlanmaları yazarlara tavsiye edilir.
Örnek Makale Şablonunu indirmek için tıklayınız.
A.
MAKALENİN BİÇİM ÖZELLİKLERİ
1. SAYFA YAPISI: Makalenin sayfa yapısı üst, sol, sağ ve alt boşluk 2,5 cm. olarak
ayarlanmalıdır. Makaleler, PC ortamında, MS Word.doc formatında, 11 punto Times
New Roman karakteri ile 1,25 satır olarak hazırlanmalı, paragraf arası 6nk
olarak verilmeli, paragraflarda ilk satır girintisi ise 1.25 cm. olarak ayarlanmalı,
metin içerisinde tablo ve şekiller dahil koyu karakterlere yer verilmemelidir.
2. MAKALENİN BAŞLIĞI: Bir okuyucunun makale ile ilgili ilk olarak
başlıkla ilişki kurduğu göz önünde tutulursa başlığın makalenin amacını ve
sınırlarını tam olarak yansıtan niteliğe sahip olması çok önemlidir. Bu
doğrultuda makale başlığı çok uzun olmamalı ve 10 kelimeyi geçmemesine özen
gösterilmelidir. Makalenin başlığı, Times New Roman karakterinde kalın, sola
yaslı 16 punto ve küçük harflerle yazılmalıdır (sözcüklerin baş harfleri
büyük). Makale Türkçe ise İngilizce,
İngilizce ise Türkçe ikinci bir başlık yazılmalıdır. Bu ikinci başlık kalın,
Times New Roman karakterinde, sola yaslı ve sadece ilk sözcüğün ilk harfi büyük
(özel isimler hariç) 14 punto olmalıdır. Başlıkların paragraf boşlukları üst ve
alt 6nk. olarak ayarlanmalıdır. İlk başlıktan sonra sadece yayınlanması kabul
edilen makalede yer almak kaydıyla, yazar adı, unvansız, 12 punto, normal
ve sola yaslı, Times New Roman karakterinde yazılmalı, yazar(lar)ın kurum ve
ORCID bilgileri dipnotta Times New Roman karakterinde normal, 9 punto ve sola
yaslı olarak belirtilmelidir. Makalede bir iletişim/sorumlu yazar belirlenmeli
ve ilk sayfanın altına şablonda olduğu gibi iletişim yazarının e-posta adresi
9 punto ve sola yaslı olarak verilmelidir.
2. ÖZ/ABSTRACT:
Makalede Türkçe ve İngilizce hazırlanmış öz bulunmalıdır. Bilindiği üzere öz,
makalede önemsiz ayrıntıların atlanarak çalışmanın konusu, amacı, yöntemi, veri
derleme aracı/araçları ve teknikleri, analiz türü ve bulguların ya da
sonuçların sunulduğu bir nitelik taşımaktadır. Bu nedenle öz, makalenin
amacını, veri kaynaklarını, bulgularını ve sonuçlarını içermelidir. Öz, 150
sözcüğü geçmemelidir. Yazılacak özetler, tek paragraf, italik, 10 punto, Times
New Roman karakterinde olmalıdır. Sadece Özet başlıkları, özet metninin başında
koyu ve italik olarak yazılmalı, ayrıca beş anahtar kelime verilmelidir.
3. ANAHTAR SÖZCÜKLER: Yayımlanan makalelere yer veren indeks
ve öz (abstract) veri tabanlarında anahtar sözcükler ulaşımı
kolaylaştırmaktadır. Veri tabanları üzerinde yapılacak taramalardan rasyonel
bir biçimde sonuçların alınabilmesi amacıyla anahtar sözcükler doğru
verilmelidir. Çalışmanın uygulandığı coğrafi alan/bölge en sonda yer almalıdır.
5 anahtar sözcük verilmelidir.
4. METİN BAŞLIKLARI: Makalelerde kullanılacak başlıklar 11 punto Times New
Roman karakterinde sadece ilk harfleri büyük, sola yaslı, paragraf girintisi
1.25 cm, üst ve alt boşlukları 6 nk. olacak,
Giriş ve Sonuç dahil örnekteki gibi şekillendirilecek ve
numaralandırılacaktır. (Şablonda verilen başlıklar ve makalenin yapısal
özellikler ile ilgili açıklamalar yazarlara öneri niteliğindedir). Çalışmanın
alt hedeflerine / hipotezlerine uygun olarak alt başlıklar kullanılabilir. Alt
başlıklar paragraf girintisi 1.25 olacak şekilde, ilk harfleri büyük olarak
verilmelidir.
Örnek metin
şablonunda “Stiller” bölümü metin şablonuna göre düzenlendiği için
başlıklar, çizelgeler, şekiller ve fotoğraflar, paragraf, notlar, kaynaklar bu
kısımdan da yararlanılarak düzenlenebilir.
5. METİN ALANI: Metin alanı, Times New Roman yazı tipinde, 11 punto büyüklüğünde, 1,25 satır
aralığında, paragraf girintisi sadece ilk satır 1.25 cm, üst ve alt boşlukları
6 nk. olacak şekilde ve iki yana yaslı olarak yazılmalıdır.
6. ŞEKİL VE ÇİZELGELER: Makaledeki şekil, harita ve fotoğrafların
bilgisayar kayıtları, kaliteli basıma uygun yüksek çözünürlükte olmalı,
makalede metin içerisine yerleştirilmeli ve baskı aşamasında orijinalleri de
makaleyle birlikte gönderilmelidir. Kullanılan
her harita, çizelge, fotoğraf, grafik ya da şekil için metin içinde gönderme
yapılmalıdır. Çizelge başlıkları çizelgenin üstüne, çizelge
kaynağı ise altına verilmeli, çizelgeler örnekteki gibi şekillendirilmeli,
kesinlikle dikey çizgiler, renklendirme ve gölgelendirme kullanılmamalıdır.
Çizelgeler içerisinde koyu karakterlere yer verilmemelidir. Çizelge ve şekil
açıklamalarında sadece ilk kelimenin baş harfi büyük, diğerleri küçük harflerle
yazılmalıdır. Çizelge içerisindeki metinlerde de aynı kural geçerlidir. Tüm tablolar “Çizelge”; tüm grafik, harita ve çizimler “Şekil” olarak; fotoğraflar “Foto” olarak adlandırılmalıdır. Şekil ve
fotoğraf isimleri (açıklamalar dahil) şeklin ya da fotoğrafın altında
verilmelidir. Tüm şekil, çizelge ve fotoğraf adları 9 punto, Times New roman
karakterinde olmalı, numaralandırmalardan sonra nokta verilmelidir. Çizelge, şekil
ve fotoğraf kaynakları 8 punto olarak ayarlanmalıdır. Şekil, çizelge ve fotoğraflar ortalı; şekil, çizelge ve fotoğraf yazıları ile kaynak
yazıları ise şeklin başlangıç yerine hizalı olmalıdır.
7. NOTLAR: Notlar
bölümü açılacaksa: Yazarlar dipnotları, referanslar yada varsa teşekkür
bölümünden önce “Notlar” başlığı
altında vereceklerdir. Notlar, Times New Roman karakterinde 9 punto yazılacak
ve satır girintisi verilmeyecektir.
8. TEŞEKKÜR ve BİLGİLENDİRME: Teşekkür bölümü açılacaksa: Bu bölümde yazar(lar),
çalışmanın hazırlanması sürecinde yardım almış oldukları kişilere; çalışmaya
parasal destek sağlayan kişi, kurum ya da kuruluşlara; ya da verilerin
kullanılmasına izin veren kişi, kurum ya da kuruluşlara teşekkür edebilir. Bu
not, çalışma metninin bitiminde ama referanslardan önceki kısımda yer
almalıdır.
9. ATIF VE REFERANSLAR: Çalışmada, yapılan
alıntıların ve yararlanılan kaynakların belirtilmesi gerekmektedir. Kelime sayısı 40'dan az ise alıntılar
tırnak içinde verilmelidir. Kelime sayısı 40'dan fazla ise alıntılar ayrı bir
paragrafta, tırnak kullanılmaksızın, paragraf başı yapıldıktan sonra soldan 2
cm., sağdan 2 cm. bırakılarak, düz ve 10 punto yazılmalı, ardından nokta
konulmalıdır.
Metin içi göndermeler
ve kaynakça aşağıda belirtilen kurallarına uygun olarak düzenlenmeli ve
kaynakça alfabetik düzende verilmelidir.
Sadece metin
içerisinde belirtilen çalışmalara bu bölümde yer verilmelidir. Bu bölümde,
eksik (metinde belirtilmiş ancak referanslar kısmında yer almayan) ya da fazla
(metin içerisinde belirtilmemiş ancak referanslar kısmında yer alan) kaynak
isimlerine kesinlikle yer verilmemelidir. Referanslar, yazarların soyadına göre
alfabetik sıra ile verilmelidir.
Referanslar, bu başlık altında düzenlenerek, 9 punto, Times New Roman
karakterinde yazılacak ve her eserin ikinci satırındaki girinti 1.00 cm. olacaktır.
COĞRAFİ BİLİMLER DERGİSİ
Kaynakça ve Gönderme Örnekleri
Bu kılavuz, yazarlara atıf verme ve
referans göstermede örnek olması için hazırlanmıştır. Bilgi kaynaklarının hızla
çeşitlenmesi nedeniyle bu bölüm belirli aralıklarla güncellenecektir. Bu
nedenle yazarların makalelerini dergimize göndermeden önce bu bölümü
incelemelerinde yarar vardır.
Bu kılavuzun sonunda, İngilizce yazılan
makaleler için gerekli olan bazı ifade farklarına ilişkin notu bulabilirsiniz.
Metin İçinde Atıf
- Yazarlardan metin içi atıflarda sayfa
numarasını vermeye özen göstermeleri beklenmektedir.
- Harita, şekil veya fotoğraf atıflarında
ise örnekteki sistem kullanılacaktır (Çizelge 1; Foto 3).
Örnekler
|
Yazar sayısı
|
Parantez formatında
metinde esere yapılan atıf
|
Metinde esere
yapılan atıf
|
|
Tek yazarlı
|
(Aslan, 2017: 20)
|
Aslan (2017: 20)
|
|
İki yazarlı
|
(Aslan ve Deniz, 2015: 60)
|
Aslan ve Deniz (2015: 60)
|
|
Üç veya fazla
yazarlı
|
(Aslan vd., 2015:13)
|
Aslan vd. (2015:13)
|
· Kurumlara
yapılan atıflarda ilk kullanımda kurum isimleri açık bir şekilde yazılır ve
yanına kurum kısaltması eklenmelidir. Aynı kuruma metin içinde diğer atıflarda
sadece bu kısaltmanın kullanılması yeterlidir.
Örnek
İlk Kullanım
Millî Eğitim Bakanlığı’nın (MEB, 2013) yayınladığı
rapora göre….
2013 yılında hazırlanan bir raporda (Millî Eğitim
Bakanlığı, MEB) …
Sonraki Kullanım
MEB (2013) tarafından hazırlanan raporda, yaşam boyu
öğrenme konusuna da geniş yer ayrılmıştır.
Referanslar Yazımı
- Kaynakçada aynı yazarın çok sayıda kaynağı
varsa, kaynaklar eskiden yeni tarihe doğru sıralanarak yazılmalıdır.
- Yazarlardan makalelerin DOİ numaralarını
vermeye özen göstermeleri beklenmektedir. Bu yoksa, makalelerin yayınlandığı
dergilerin url adreslerini referansa eklenmeleri gerekmektedir.
Örnekler
Burada yer alan örnekler anonim olarak
oluşturulmuştur. Amaç, makalelerde kullanılan farklı kaynakların referanslarda
nasıl yer alması gerektiğini göstermektir.
Tek yazarlı kitap
İzgül,
E. (2006). Coğrafya Bilmek. Ankara:
Bahtiyar.
Çok yazarlı kitap
İzgül,
E., Arslan, T. S., Ulucan, R. (2005). Coğrafya
Bilmek. Ankara: Bahtiyar.
Editörlü kitap
İzgül,
E. (Ed.) (2005). Coğrafya Bilmek.
Ankara: Bahtiyar.
Editörlü kitapta bölüm
Ulucan,
R. (2005). Coğrafyanın Tarihsel Gelişimi. Emel İzgül (Ed.), Coğrafya Bilmek içinde (115-135).
Ankara: Bahtiyar
Birden çok baskısı olan kitap
İzgül,
E., Arslan, T. S., Ulucan, R. (2005). Coğrafya
Bilmek (3. Baskı). Ankara: Bahtiyar.
Dergiden tek yazarlı makale
İzgül, E. (2010). Coğrafya bilmek. Sosyal Bilimler Dergisi, 80 (2),
150-185. doi:10.1237/0096-2445.134.2.260
Dergiden çok
yazarlı makale
İzgül, E., Arslan, T. S., Ulucan, R. (2010). Coğrafya bilmek. Sosyal Bilimler Dergisi, 80
(2), 150-185. doi:10.1237/0096-2445.134.2.260
Basılmamış
tezler, posterler, bildiriler
- Tezlerin YÖK Ulusal Tez Merkezi’nden
alınan url uzantıları da eklenmelidir.
İzgül, E. (2010). Coğrafya
Bilmek. Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış
Doktora Tezi, Ankara. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/112545**-1 adresinden
edinilmiştir.
İnternet Kaynakları
- İnternetten alınan
kaynaklarda son erişim tarihinin verilmesi zorunludur.
İzgül, E. (2013, 23 Aralık). Coğrafyada
Temel Kavramlar, 10.12.2018 tarihinde
http://cografyadersnotları.acikarsiv/Old.pdf adresinden alındı.
İstatistikler, raporlar
Basılı olanlar
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK, 2012). Yaşlılık İstatistikleri, 1990-2010. Ankara: Türkiye İstatistik
Kurumu Yayınları, Yayın No: 12.
Basılı olmayanlar
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK, 2012). Yaşlılık İstatistikleri, 1990-2010. 10.12.2018 tarihinde
http://tuiknufus/arsiv.pdf adresinden alındı.
İngilizce
Makale İçin Notlar|
Türkçe
|
İngilizce
|
|
Çev.
|
Trans.
|
|
ve
|
and
|
|
vd.
|
et al.
|
|
Aktaran
|
as cited in
|
|
İçinde
|
İn
|
|
Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi
|
Unpublished Master’s Thesis
|
|
Yayımlanmamış Doktora Tezi
|
Unpublished Doctoral Thesis
|
|
Yayımlanmamış Uzmanlık Tezi
|
Unpublished Expertise Thesis
|
10. İNGİLİZCE GENİŞLETİLMİŞ ÖZET (EXTENDED ABSTRACT)
Yayına kabul edilen
makalelerden 1500 kelimeden az, 1800 kelimeden fazla olmayan genişletilmiş özet istenmektedir.
Genişletilmiş özet çalışmanın genel olarak tüm bölümlerini (Giriş, Yöntem,
Bulgular ve Sonuç) kapsamalıdır. Bu bölümler metin içinde ayrı ayrı başlıklar
altında sunulmalıdır. Metin içinde yapılan atıfların mümkün olduğunca tümü,
İngilizce genişletilmiş özette de kullanılmalıdır.
B. MAKALENİN
YAPISAL ÖZELLİKLERİ (Burada belirtilen açıklamalar öneri niteliğindedir)
1. GİRİŞ: Bu
bölümün amacı, çalışmanın genel bir tespitini ve analizini yapmaktır.
Çalışmanın amacı, konusu, dayandığı kuramsal çerçeve, çalışmanın aşamaları,
bölümleri, işlenen düşünceler net ve bütünlüklü olarak kısaca özetlenerek
okuyucuya aktarılmalıdır. Bu bölümde konunun ne olduğu, araştırmanın niçin
yapıldığı, hangi bölümlerde nelerin söz konusu edildiği gibi soruların
yanıtları yer almalıdır. Bu sorular arasında, var olan bir sorunu ortaya
koymak, bir soruna çözüm getirmek, herhangi bir konuyla ilgili literatüre
katkıda bulunmak gibi amaçlar bulunabilir. Bu bölümde konu ile ilgili literatür
taramasına (istenildiğinde İlgili çalışmalar bölümü olarak ayrı bir başlık
altında ele alınabilir) da yer verilebilir.
2. İLGİLİ ÇALIŞMALAR: Ayrı başlık açılmadan giriş bölümünün altında da
verilebir. Bu bölümde, makale konusuna giren alanda daha önce gerçekleştirilmiş
benzer araştırmalara yer verilir. Bu bölüme çeşitli yazarlar ‘literatür’,
‘alanyazın taraması’ örneğinde olduğu gibi farklı isimler verebilmektedir. Söz
konusu araştırmalarda hangi konuların, hangi yöntemlerle incelendiği, hangi
sonuçlara ulaşıldığı vb. konulara kısaca burada değinilir. Ayrıca, makalenin
ilgili alana getirdiği katkının belirlenmesi açısından da ilgili çalışmalara
yer verilmesi önemlidir.
4. MATERYAL ve YÖNTEM: Bu bölüm açıldığında bu aşamaya kadar yapılan
açıklamaların ışığında, var olan veya olduğuna inanılan sorunun ve çözümünün
ortaya konulabilmesi için yürütülen araştırmaya ait bilgiler açıklanır.
Çalışmada kullanılacak yaklaşım ve yöntemin tam bir betimlemesi yapılır. Bu
bilgilerin verilme nedeni kullanılan yöntemin izlenmesi ile bir başka
araştırmacının aynısını tekrarlamasına olanak tanımasıdır. Bu nedenle yöntem,
bilimsel bilginin temeli olan tekrar edilebilirlik koşulu için yeterli
açıklıkta anlatılmalıdır. Ana kütlenin özellikleri, bilgi toplama tekniği,
niçin bu veri toplama tekniğinin tercih edildiği, tekniğin avantajlı ve
dezavantajlı yönleri tartışılır. Araştırmada veri derlemede kullanılan aracın
geliştirilme aşamaları ve içeriği gibi konular olabildiğinde ayrıntılı bir
biçimde açıklanır. Araştırma alan araştırması tekniklerinden biri ile
gerçekleştirilmiş ise, seçilen örnekleme tekniği ve bu tekniğin tercih edilme
nedenleri açıklanır.
5. ANALİZ VE BULGULARIN YORUMLANMASI: Bu bölüm araştırmanın esasını teşkil eden verilerin
analizinin yapıldığı yerdir. Analiz bölümü, veri derlemeye dayalı olan
çalışmalar için geçerlidir. Derleme (toplu bakış) türü makalelerde analiz
bölümü genellikle bulunmaz. Buradaki açıklamalar genel olarak alan araştırması
teknikleri ile derlenen verilerin analizi üzerine yapılmaktadır. Analiz
çeşidinin seçimi, istatistiksel testler, güven aralığı, istatistiksel testlerin
tercih edilme nedeni vb. noktalar bölümün giriş kısmında açıklanır. Bunlar
yapıldıktan sonra sıra bulguların yorumlanması gelmiştir. Bulguların
yorumlanması bölümünde ise, verilerin analizi ile elde edilmiş bulguların
sunumuna yer verilir. Bulgular, araştırma soruları, başka deyişle hipotezler
ile değerlendirilerek organize edilir. Hipotezlerin ışığında veriler incelenir,
yorumlanır. Bulguların hipoteze uygunluğu değerlendirilir. Sunum biçimi; harita,
tablo, grafik ya da şekillerden biri veya birkaçı ile gerçekleştirilebilir.
İstatistiksel analiz sonuçlarının sunumu da bu bölümde yapılır. Bulguların
yorumlanması bölümünde bulguların tekli, ikili veya çoklu tablolar biçiminde
istatistiksel testlerin sonuçları ile birlikte sunumunun tercih edilmesi
yerinde olacaktır. Böylelikle hangi testin hangi veriler üzerine uygulandığına
ilişkin bilgiler daha açık bir şekilde anlaşılır. Bulguların yorumlanması
bölümünde örnekleme ilişkin genel bilgiler (demografik veriler), araştırmadan
elde edilen bilgiler olmak üzere iki aşamada sunulmalıdır. Araştırmadan elde
edilen bulgular ise kendi arasında bir veya birkaç aşamalı olarak sunulabilir.
Ancak burada dikkat edilmesi gereken husus, makaleyi açıklamaları gereğinden
fazla kullanılan tablolar ile boğmamaktır. Mümkün olduğunca tablolar
birleştirilmeli ya da araştırma amacı/sorusu ile doğrudan ilgisi olmayan
tablolar kullanılmamalıdır. Ayrıca genel bilgilerin tek bir tablo halinde
sunulmasında yarar vardır.
6. SONUÇ: Makaleden
elde edilen sonuçların özetlendiği, gerektiği durumlarda genellemelerin
yapıldığı bölümdür. Bu bölüm, ele alınan sorunun kısa bir tekrarı ile başlamalı
ve bunu, elde edilen sonuçların kısa bir özeti izlemelidir (ampirik çalışmalar
için). İfadeler kısa ve öz olmalıdır. İlgili literatüre yapılan olası bilimsel
katkı da burada kısaca özetlenebilir. Burada daha sonra bu alanla ilgili
araştırmalarda bulunacak olanlara yol gösterici açıklamalar da yapılabilir.
Olası araştırmacılara bu alanda hangi konuların araştırılmaya gereksinme
duyduğu, araştırmalarda hangi konulara dikkat edilmesi gerektiği gibi
açıklamalarda bulunulabilir.