EN
TR
Anadolu ve Orta Asya’da Geç Buzul Çağı’ndan Günümüze Paleoiklimsel Değişimlerin Karşılaştırılması: Erken İnsan Göçlerine Yeni Bir Bakış
Öz
Göl sedimanları tüm Dünya’da geçmiş iklim ve çevresel değişimleri takip etmek için kullanılan güvenilir doğal arşivlerden biridir. Anadolu ve Orta Asya’da Geç Buzul ve Holosen dönemi boyunca gerçekleşmiş çevresel ve iklim değişimleri hem insanlık için büyük bir adım olan Neolitik yaşam biçimine geçişin nedenlerini hem de Anadolu’da kurulan erken medeniyetlerin izlerini anlamamıza yardımcı olabilir.
Bu amaçla, bu çalışmada çok sayıda ve geniş hacimde göllere ve Dünya’nın en eski antik yerleşimlerine sahip Anadolu ve Orta Asya’da daha önce yayınlanmış paleolimnolojik çalışmalardan elde edilen geçmiş iklimsel ve çevresel değişimleri karşılaştırıp olası insan hareketlerine (göçlere) neden olup olamayacağı tartışılacaktır. Bugüne kadar keşfedilmiş genetik yakınlık ilişkilerinin ışığında bunlar yorumlanacaktır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Ammerman, A. J., Cavalli-Sforza, L. L. 1984. The Neolithic Transition and the Genetics of Populations in Europe. Princeton Univ. Press, Princeton.
- Baird, D. 2012. The late epipaleolithic, Neolithic, and chalcolithic of the anatolian plateau, 13 000–4000 BC. pp. 431–465. Ed: DT Potts. In: A companion to the archaeology of the ancient near east, Wiley-Blackwell, Oxford, UK.
- Bar-Yosef, O., Cohen, A.B. 2001. From Africa to Eurasia - early dispersals. Quaternary International, 75, 19-28.
- Benz, M., Bauer, J. 2015. On Scorpions, Birds and Snakes - Evidence for Shamanlsm in Northern Mesopotamia during the Early Holocene. Journal of Rituel Studies, 29(2): 1-23.
- Berkman, C.C., Dinc, H., Sekeryapan, C., Togan, I. 2008. Alu Insertion Polymorphisms and An Assessment of the Genetic Contribution of Central Asia to Anatolia with Respect to the Balkans. American Journal of Physical Anthropology, 136, 11-18.
- Boomer, I., Aladin, N., Plotnikov, I., Whatleyc, R. 2000. The palaeolimnology of the Aral Sea: a review. Quaternary Science Reviews, 19, 1259-1278.
- Bradley, R. S. 1985. Quaternary Paleoclimatology. Methods of Paleoclimatic Reconstruction, Allen & Unwin., USA, UK, Australia.
- Chataigner, C., Poidevin, J.L., Arnaud, N.O. 1998. Turkish occurrences of obsidian and use by prehistoric peoples in the Near East from 14,000 to 6000 BP. Journal of Volcanology and Geothermal Research, 85, 517–537.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Limnoloji, Paleoklimatoloji
Bölüm
Derleme
Yazarlar
Erken Görünüm Tarihi
12 Haziran 2025
Yayımlanma Tarihi
24 Haziran 2025
Gönderilme Tarihi
23 Mayıs 2025
Kabul Tarihi
4 Haziran 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 12 Sayı: 1
APA
Şekeryapan, C. (2025). Anadolu ve Orta Asya’da Geç Buzul Çağı’ndan Günümüze Paleoiklimsel Değişimlerin Karşılaştırılması: Erken İnsan Göçlerine Yeni Bir Bakış. Ankara Üniversitesi Çevrebilimleri Dergisi, 12(1), 80-88. https://doi.org/10.62163/aucevrebilim.1705093
AMA
1.Şekeryapan C. Anadolu ve Orta Asya’da Geç Buzul Çağı’ndan Günümüze Paleoiklimsel Değişimlerin Karşılaştırılması: Erken İnsan Göçlerine Yeni Bir Bakış. Ankara Üniversitesi Çevrebilimleri Dergisi. 2025;12(1):80-88. doi:10.62163/aucevrebilim.1705093
Chicago
Şekeryapan, Ceran. 2025. “Anadolu ve Orta Asya’da Geç Buzul Çağı’ndan Günümüze Paleoiklimsel Değişimlerin Karşılaştırılması: Erken İnsan Göçlerine Yeni Bir Bakış”. Ankara Üniversitesi Çevrebilimleri Dergisi 12 (1): 80-88. https://doi.org/10.62163/aucevrebilim.1705093.
EndNote
Şekeryapan C (01 Haziran 2025) Anadolu ve Orta Asya’da Geç Buzul Çağı’ndan Günümüze Paleoiklimsel Değişimlerin Karşılaştırılması: Erken İnsan Göçlerine Yeni Bir Bakış. Ankara Üniversitesi Çevrebilimleri Dergisi 12 1 80–88.
IEEE
[1]C. Şekeryapan, “Anadolu ve Orta Asya’da Geç Buzul Çağı’ndan Günümüze Paleoiklimsel Değişimlerin Karşılaştırılması: Erken İnsan Göçlerine Yeni Bir Bakış”, Ankara Üniversitesi Çevrebilimleri Dergisi, c. 12, sy 1, ss. 80–88, Haz. 2025, doi: 10.62163/aucevrebilim.1705093.
ISNAD
Şekeryapan, Ceran. “Anadolu ve Orta Asya’da Geç Buzul Çağı’ndan Günümüze Paleoiklimsel Değişimlerin Karşılaştırılması: Erken İnsan Göçlerine Yeni Bir Bakış”. Ankara Üniversitesi Çevrebilimleri Dergisi 12/1 (01 Haziran 2025): 80-88. https://doi.org/10.62163/aucevrebilim.1705093.
JAMA
1.Şekeryapan C. Anadolu ve Orta Asya’da Geç Buzul Çağı’ndan Günümüze Paleoiklimsel Değişimlerin Karşılaştırılması: Erken İnsan Göçlerine Yeni Bir Bakış. Ankara Üniversitesi Çevrebilimleri Dergisi. 2025;12:80–88.
MLA
Şekeryapan, Ceran. “Anadolu ve Orta Asya’da Geç Buzul Çağı’ndan Günümüze Paleoiklimsel Değişimlerin Karşılaştırılması: Erken İnsan Göçlerine Yeni Bir Bakış”. Ankara Üniversitesi Çevrebilimleri Dergisi, c. 12, sy 1, Haziran 2025, ss. 80-88, doi:10.62163/aucevrebilim.1705093.
Vancouver
1.Ceran Şekeryapan. Anadolu ve Orta Asya’da Geç Buzul Çağı’ndan Günümüze Paleoiklimsel Değişimlerin Karşılaştırılması: Erken İnsan Göçlerine Yeni Bir Bakış. Ankara Üniversitesi Çevrebilimleri Dergisi. 01 Haziran 2025;12(1):80-8. doi:10.62163/aucevrebilim.1705093
Cited By
Anadolu’nun Paleoantroposen’i ya da Antroposen’i: Anadolu’da İnsan Etkisinin Erken İzleri
Ankara Üniversitesi Çevrebilimleri Dergisi
https://doi.org/10.62163/aucevrebilim.1804091