Research Article

YAPAY ZEKANIN İŞE ALIM SÜREÇLERİNDE KULLANIMI VE ALGORİTMİK AYRIMCILIK

Volume: 72 Number: 4 February 14, 2024
EN TR

YAPAY ZEKANIN İŞE ALIM SÜREÇLERİNDE KULLANIMI VE ALGORİTMİK AYRIMCILIK

Abstract

Algoritmik ayrımcılık, algoritmaların bir sonucu olarak bireyler veya gruplar tarafından deneyimlenen her türlü farklı muameleyi veya etkiyi ifade etmek için kullanılan bir kavramdır. Hali hazırda mevcut ayrımcılık temellerine dayalı sebeplerle gerçekleşen ayrımcı davranışların yapay zekâ araçları vasıtasıyla daha sistematik, düşük maliyetli ve anlaşılamaz biçimde ortaya çıkması mümkün hale gelmiştir. İşe alım süreçleri de algoritmik ayrımcılık örnekleri ile sıkça karşılaşılan alanlardandır. Bazı hallerde işverenin bilinçli kararlarına dayanabileceği gibi bazı durumlarda işverenin ve hatta yapay zekâ aracını geliştirenin bilgisi dışında ortaya çıkması mümkündür. Gelinen noktada teknolojik gelişmelere karşı durabilmek mümkün olmasa da insan hakları ile uyumlu kullanımını sağlamak gerekmektedir. Yapay zekanın mevcut işlere etkileri düşünüldüğünde, istihdama giriş sürecinde bireyin temel haklarının korunması giderek artan bir önem arz etmektedir. Gerekli tedbirler geliştirilmediği takdirde bireylerin sistematik ayrımcılığa maruz kalması, hatta öjenik anlayışla işçi adaylarının seçimi mümkün olabilecektir. Dijitalleşmenin panaptikonunda bireyin ayrımcılığa uğrama riskini artıran özel nitelikli kişisel verilere erişim hızı ve kolaylığı acil tedbir ihtiyacı doğurmaktadır.

Keywords

References

  1. Akduman, Gülbeniz. “Dijital İşe Alım: Dijital Dünya’nın İnsan Kaynakları İşe Alım Fonksiyonuna Etkisinin Kavramsal ve Uygulama Örnekleriyle Değerlendirilmesi.” International Journal of Arts and Social Studies 2, 3 (01 Aralık 2019): 24-44.
  2. Albassam, Wael Abdulrahman. “The Power of Artificial Intelligence in Recruitment: An Analytical Review of Current AI-Based Recruitment Strategies.” International Journal of Professional Business Review 8, 6 (Haziran 2023).
  3. Alpagut, Gülsevil ve Aybüke Karaca Yağcı. “İşyerinde Yapay Zeka Uygulaması ve Ayrımcılık.” Sicil İş Hukuku Dergisi 2, 49 (2023): 11-44.
  4. Atar, Yavuz. Türk Anayasa Hukuku. Ankara: Seçkin Yayınları, 2023.
  5. Aydınöz, Gonca. “Avrupa Birliği Direktifleri ile ATAD Kararları Çerçevesinde Ayrımcılık Yasağı ve Ayrımcılığın İspatı.” Çalışma ve Toplum 3, 22 (Ocak 2009): 163-92.
  6. Aysolmaz, Banu, Deniz İren ve Nancy Dau. “Preventing Algorithmic Bias in the Development of Algorithmic Decision-Making Systems: A Delphi Study.” Proceedings of the Annual Hawaii International Conference on System Sciences (2020).
  7. Bakırcı, Kadriye. Cinsiyet Ayrımcılığı Yasağı ve Türkiye. Ankara: Seçkin Yayıncılık, 2012.
  8. Bakirci, Kadriye. Country Report: Gender Equality : How Are EU Rules Transposed into National Law? : Turkey 2021. LU: Publications Office of the European Union, 2021.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Labour and Social Security Law

Journal Section

Research Article

Publication Date

February 14, 2024

Submission Date

December 11, 2023

Acceptance Date

December 20, 2023

Published in Issue

Year 2023 Volume: 72 Number: 4

APA
Bozkurt Gümrükçüoğlu, Y., & Yakacak, G. A. (2024). YAPAY ZEKANIN İŞE ALIM SÜREÇLERİNDE KULLANIMI VE ALGORİTMİK AYRIMCILIK. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 72(4), 1701-1757. https://doi.org/10.33629/auhfd.1403311
AMA
1.Bozkurt Gümrükçüoğlu Y, Yakacak GA. YAPAY ZEKANIN İŞE ALIM SÜREÇLERİNDE KULLANIMI VE ALGORİTMİK AYRIMCILIK. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi. 2024;72(4):1701-1757. doi:10.33629/auhfd.1403311
Chicago
Bozkurt Gümrükçüoğlu, Yeliz, and Gülnihal Ahter Yakacak. 2024. “YAPAY ZEKANIN İŞE ALIM SÜREÇLERİNDE KULLANIMI VE ALGORİTMİK AYRIMCILIK”. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 72 (4): 1701-57. https://doi.org/10.33629/auhfd.1403311.
EndNote
Bozkurt Gümrükçüoğlu Y, Yakacak GA (February 1, 2024) YAPAY ZEKANIN İŞE ALIM SÜREÇLERİNDE KULLANIMI VE ALGORİTMİK AYRIMCILIK. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 72 4 1701–1757.
IEEE
[1]Y. Bozkurt Gümrükçüoğlu and G. A. Yakacak, “YAPAY ZEKANIN İŞE ALIM SÜREÇLERİNDE KULLANIMI VE ALGORİTMİK AYRIMCILIK”, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, vol. 72, no. 4, pp. 1701–1757, Feb. 2024, doi: 10.33629/auhfd.1403311.
ISNAD
Bozkurt Gümrükçüoğlu, Yeliz - Yakacak, Gülnihal Ahter. “YAPAY ZEKANIN İŞE ALIM SÜREÇLERİNDE KULLANIMI VE ALGORİTMİK AYRIMCILIK”. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 72/4 (February 1, 2024): 1701-1757. https://doi.org/10.33629/auhfd.1403311.
JAMA
1.Bozkurt Gümrükçüoğlu Y, Yakacak GA. YAPAY ZEKANIN İŞE ALIM SÜREÇLERİNDE KULLANIMI VE ALGORİTMİK AYRIMCILIK. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi. 2024;72:1701–1757.
MLA
Bozkurt Gümrükçüoğlu, Yeliz, and Gülnihal Ahter Yakacak. “YAPAY ZEKANIN İŞE ALIM SÜREÇLERİNDE KULLANIMI VE ALGORİTMİK AYRIMCILIK”. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, vol. 72, no. 4, Feb. 2024, pp. 1701-57, doi:10.33629/auhfd.1403311.
Vancouver
1.Yeliz Bozkurt Gümrükçüoğlu, Gülnihal Ahter Yakacak. YAPAY ZEKANIN İŞE ALIM SÜREÇLERİNDE KULLANIMI VE ALGORİTMİK AYRIMCILIK. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi. 2024 Feb. 1;72(4):1701-57. doi:10.33629/auhfd.1403311

Cited By