ROMA HUKUKUYLA KARŞILAŞTIRMALI OLARAK TÜRK HUKUKUNDA BEĞENME KOŞULU İLE SATIŞ SÖZLEŞMESİ

Abstract

Beğenme koşuluyla satış, satış sözleşmesinin özel bir türü oluşturmaktadır. Bu sözleşme 818 sayılı Borçlar Kanununda isim olarak yer almamaktaydı. Ancak 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununda ayrıntılı olarak hükme bağlanmıştır. Beğenme koşulu ise satış, sözleşme henüz tüm yönleriyle oluşmadan önce alıcının bu malı alıp almama konusundaki kararının kesinleşmesine yardımcı olur. Uygulamada oldukça fazla rastlanan beğenme koşulu ile satış sözleşmesi, Roma Hukukunda da özellikle pactum displecentiae ismi ile yer almaktaydı. Çalışmada da sözleşme bu kurumla bağlantılı olarak incelenmiştir.

Keywords

• Beğenme koşulu ile satış
• pactum displecentiae
• pactum
• erteleyici şart
• bozucu şart

Sales Contract with the Condition of Appreciation Comparison with the Roman Law

Abstract

Sales contract with the condition of appreciation is a special type of sale contract. This contract is not included in the Code of Obligations No. 818. However, it is stipulated in detail in the Turkish Code of Obligations No. 6098. Sales contract with the condition of appreciation helps to finalize his/her decision on whether or not to buy the goods before buying with the terms of tuning. The sales contract with the condition of appreciation, which is quite common in practice, was also included in Roman Law under the name of pactum displecentiae especially. In this study, the contract was examined in connection with this institution.

Keywords

• Sales contract with the condition of appreciation
• pactum displecentiae
• pactum
• suspensive condition
• detractive condition

References

1. AKINCI, Ş. : Roma Borçlar Hukuku, 5. Baskı, Konya 2016.
2. ARAL, F./AYRANCI, H. : Borçlar Hukuku Özel Borç İlişkileri, 10. Baskı, Ankara 2014.
3. ANTALYA, O. G. : Türk, İsviçre ve Alman Hukuklarında Tecrübe veya Muayene Şartıyla Satış, Doktora Tezi, İstanbul 1993.
4. AYDOĞDU, M./KAHVECİ, N. : Türk Borçlar Hukuku Özel Borç İlişkileri Sözleşmeler Hukuku, 3. Baskı, Ankara 2017.
5. BECKER, H. : (Çev: A. Suat Dura), İsviçre Borçlar Kanunu Şerhi, İkinci Bölüm, Çeşitli Sözleşme İlişkileri, Madde: 184-551, Bern 1934.
6. BENKE, N./MEİSSEL, F.-S. : Übungsbuch Römisches Schuldrecht, 6. Auflage, Wien 2003.
7. ÇELEBİCAN, Ö. : “Roma Egemenliği: Yurttaşlık ve Kölelik”, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt: 43, Sayı: 1, Yıl: 1993, s. 299 - 311, http://dergiler.ankara.edu.tr/dergiler/38/299/2787.pdf (erişim tarihi: 03.02.2019).
8. DI MARZO, S. : (Çev: Ziya Umur), Roma Hukuku, 2. Baskı, İstanbul 1959.

9. ERDOĞMUŞ, B. : Roma Borçlar Hukuku Dersleri, İstanbul 2014.
10. EREN, F. : Borçlar Hukuku Genel Hükümler, 20. Baskı, Ankara 2016, (EREN, Genel).
11. EREN, F. : Borçlar Hukuku Özel Hükümler, 3. Baskı, Ankara 2016, (EREN, Özel).
12. ERZURUMLUOĞLU, E. : Sözleşmeler Hukuku (Özel Borç İlişkileri), 6. Baskı, Ankara 2016.
13. FEYZİOĞLU, F. N. : Borçlar Hukuku, İkinci Kısım, Akdin Muhtelif Nevileri (Özel Borç İlişkileri), Cilt I, 4. Bası, İstanbul 1980.
14. GÜMÜŞ, M. A. : Borçlar Hukuku Özel Hükümler, Cilt: I, 3. Bası, İstanbul 2013.
15. GÜNAL, A. N. : Roma Hukukundan Günümüze Kazandırıcı Zamanaşımı ile Mülkiyetin İktisabı (Usucapio), Ankara 2006.
16. GÜNEŞ CEYLAN, S. : “Roma Hukukunda Contractus (Sözleşme) Pactum (Anlaşma) İlişkisi”, Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt: IX, Sayı: 1-2, Yıl: 2004, s. 117-183.
17. HATEMİ, H. /GÖKYAYLA, O. G. : Borçlar Hukuku Genel Bölüm, 3. Bası, İstanbul 2015.
18. HONSELL, H. /VOGT, N. P. /WIEGAND, W. : Kommentar zum Schweizerischen Privatrecht, Obligationenrecht I (Art. 1-259 OR), Zweite Auflage, Basel 1996.
19. HUGUENIN, C. : Obligationenrecht Besonderer Teil, 3. Auflage, Genf 2008.
20. KASER, M./KNÜTEL, R. : Römisches Privatrecht, 18. Auflage, München 2005.
21. KIYGI, O. N. : Wirtschaftswörterbuch, 1995.
22. KOSCHAKER, P./AYİTER, K. : Modern Hususî Hukuka Giriş Olarak Roma Hususî Hukukunun Anahatları, Ankara 1975.
23. KOCAYUSUFPAŞAOĞLU, N. /HATEMİ H./SEROZAN, R. /ARPACI, A. : Borçlar Hukuku Genel Bölüm Birinci Cilt, 7. Baskı, İstanbul 2017.
24. LOOSCHELDERS, D, : Schuldrecht Besonderer Teil, Verlag Franz Vahlen 8. Auflage, München 2013.
25. MÜLLER-CHEN, M. /HUGUENIN, C. /GIRSBERGER, D. : Handkommer zum Schweizer Privatrecht (Vertragsverhältnisse Teil 1: Innominatkontrakte, Kauf, Tausch, Schenkung, Miete, Leihe), Schulthess Verlag, 2. Aufl., Zürich-Basel-Genf, 2012.
26. RADO, T. : Roma Hukuku Dersleri Borçlar Hukuku, 13. (Tıpkı) Bası, İstanbul 2016.
27. OKUR, S. : “Roma, Türk-İsviçre ve Avrupa Özel Hukukunda Koşul (Şart) Kavramı ve Hukuki Sonuçları Üzerine Karşılaştırmalı Bir İnceleme”, Erciyes Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt: XIV, Sayı: 1, Yıl: 2019, s. 31-101.
28. SARITAŞ, D. Ö. : Roma Borçlar Hukuku Genel Hükümler Ders Notları, 2. Baskı, Bursa 2018.
29. SEROZAN, R. /BAYSAL, B. /SANLI, K. C. : Borçlar Hukuku Özel Hükümler, 3. Baskı, İstanbul 2018.
30. SİRMEN, L. : Türk Özel Hukukunda Şart, Ankara 1992.
31. TAHİROĞLU, B. : Roma Borçlar Hukuku, İstanbul 2010.
32. TANDOĞAN, H. : Borçlar Hukuku Özel Borç İlişkileri, Cilt: I/1, 6. Basım, İstanbul 2008.
33. TUNÇOMAĞ, K. : Türk Borçlar Hukuku Özel Borç İlişkileri, II. Cilt, 3. Bası, İstanbul 1971.
34. VON TUHR, A. : (Çev: Cevat Edege), Borçlar Hukukunun Umumi Kısmı, Cilt:1-2, 2. Baskı, Ankara 1983.
35. YAVUZ, N. : Borçlar Hukuku El Kitabı, 1. Baskı, Ankara 2018.
36. YAVUZ, C./ACAR, F. /ÖZEN, B. : Türk Borçlar Hukuku Özel Hükümler, 10. Baskı, İstanbul 2014.
37. ZEVKLİLER, A. /GÖKYAYLA, O. G. : Borçlar Hukuku Özel Borç İlişkileri, 16. Bası, Ankara 2016.
38. http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_gts&arama=gts&guid=TDK.GTS.5c01285d791d13.7473 2536 (erişim tarihi: 30.11.2018)