Research Article

Değişen Çocuk İmgesi ve Medya İlişkisi: İnternet ve Çevrimiçi Çocuk

Volume: 10 Number: 1 June 30, 2025
EN TR

Değişen Çocuk İmgesi ve Medya İlişkisi: İnternet ve Çevrimiçi Çocuk

Abstract

Zamanın toplum düzeni üzerinde yarattığı değişim, insanın da bu değişime bağlı olarak imgesel olarak farklı görünümlerini ortaya çıkartmaktadır. “Çocuk” ise bu değişim içinde anlamı, konumu ve imgesi açısından farklı tarihsel süreçlerde farklı görünümleriyle ön plandadır. Çocuk, aile içindeki çocuk kavramından toplumsal sistemdeki çocuk kavramına kadar farklı bağlamlarda, farklı açılardan incelenmektedir. Bu çalışmada ise David Elkind’in (1999) tarihsel olarak baskın olan çocukluk imgeleri konusundaki, üç modern çocuk imgesi olarak belirttiği, şehvetli çocuk, esnek çocuk, yetenekli bebek (Elkind’ın “çocuk” kavramı yerine “bebek” kavramını kullandığı görülmüştür) kavramsallaştırması ve sınıflandırması düşüncesinden yola çıkılmıştır. Elkind, gelecekte “Toplumsal bilge olarak, kendi kendine yeterli çocuk imgesinin” ortaya çıkacağını savunmaktadır. Elkind’ın tarihsel süreçte çocuk imgesini ele alışı ayrıca onun eleştirel yaklaşımını da ortaya koyar. Çocuk kavramının toplumsal ve kültürel yapıların bir yansıması olarak ele alınmasını eleştiren Elkind, toplumun çocuklara yönelik yaklaşımı hakkında güçlü bir eleştiriye sahiptir. Bu çalışma, söz konusu tarihsel çocukluk imgelerinin medya ile ilişkisini değerlendirmiş, gelecekteki çocuk tasavvurunu ise “çevrimiçi çocuk” kavramı üzerinden incelemiştir. Çalışmanın yönteminde, Elkind’in sınıflandırmasına uygun olarak kronolojik sıra ile medya içerikleri, yine her bir dönemin özelliklerini yansıtan kitle iletişim araçları aracılığıyla belirlenmiştir. Çocukluk imgeleri, bu içerikler örneğinde, niteliksel tarihsel tasarımı da dikkate alarak, analiz edilmiştir. Çevrimiçi çocuk olarak tanımlanan bugünün çocuk imgesi ise seçilen yeni medya içeriklerine yönelik değerlendirmelerle yapılmıştır. Kendi kendine yeten çocuk imgesinin tespitinde, seçilen medya içerikleri vasıtasıyla bu yeni çocukluk imgesinin özellikleri tespit edilmek istenmiştir. Çalışmanın sonucunda, değişen çocuk imgesinin medya ile ilişkisi bağlamında yapılan değerlendirmede, ne yazık ki bugün ekonomik etkilerin çocuk kavramı üzerinde de önemli bir rol oynadığı gözlenmiştir. Çocuk, doğal yapısının dışında çoğu zaman ekonomik yaşamın önemli bir imgesi haline gelmiştir.

Keywords

References

  1. Aksoy, T. (2021). Okul öncesi dönemdeki çocukların eğitiminde teknoloji kullanımına ilişkin öğretmen görüşleri. Temel Eğitim, (11), 30-38.
  2. Alver, F. (2004). Neil Postman'in çocukluğun yok oluş sürecinde iletişim teknolojisi eleştirisinin eleştirisi. Ankara Üniversitesi İletişim Araştırmaları Dergisi, 2(2), 129-141.
  3. Arıcı, A. F. (2016). Erken çocukluk dil gelişiminde ailenin rolü. Türkiye Eğitim Dergisi, 1(1), 66-78.
  4. Aries, P. (1962). A centuries of childhood, a social history of family life. A Vintage Gaint Publishing.
  5. Bakan, U., & Bakan, U. (2017). Facebook’ta aile ilişkileri ve sosyal medya adanmışlığına yönelik bir içerik analizi-A content analysis for the ınvestigation of family relationships and social media engagement on Facebook. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9(20), 54-68.
  6. Barber, B., & Miller, C. (2019). Propaganda and combat motivation: Radio broadcasts and german soldiers’ performance in World War II. World Politics, 71(3), 457-502.
  7. Barkley, R. A. (2014). Attention-deficit hyperactivity disorder: A handbook for diagnosis and treatment. Guilford Press.
  8. BBC. (2022, 8 Ekim). Miyobun yükselişi: Uzağı görememek nasıl küresel bir sorun haline geldi? BBC News Türkçe. https://www.bbc.com/turkce/articles/cljwz4y32dno

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Communications and Media Policy, Communication Sociology

Journal Section

Research Article

Publication Date

June 30, 2025

Submission Date

October 31, 2024

Acceptance Date

February 13, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 10 Number: 1

APA
Kar, G., & Sezgin Büyükalaca, A. A. (2025). Değişen Çocuk İmgesi ve Medya İlişkisi: İnternet ve Çevrimiçi Çocuk. Aurum Sosyal Bilimler Dergisi, 10(1), 1-35. https://doi.org/10.62393/aurum.1576750
AMA
1.Kar G, Sezgin Büyükalaca AA. Değişen Çocuk İmgesi ve Medya İlişkisi: İnternet ve Çevrimiçi Çocuk. Aurum Sosyal Bilimler Dergisi. 2025;10(1):1-35. doi:10.62393/aurum.1576750
Chicago
Kar, Gonca, and Ayşe Aslı Sezgin Büyükalaca. 2025. “Değişen Çocuk İmgesi Ve Medya İlişkisi: İnternet Ve Çevrimiçi Çocuk”. Aurum Sosyal Bilimler Dergisi 10 (1): 1-35. https://doi.org/10.62393/aurum.1576750.
EndNote
Kar G, Sezgin Büyükalaca AA (June 1, 2025) Değişen Çocuk İmgesi ve Medya İlişkisi: İnternet ve Çevrimiçi Çocuk. Aurum Sosyal Bilimler Dergisi 10 1 1–35.
IEEE
[1]G. Kar and A. A. Sezgin Büyükalaca, “Değişen Çocuk İmgesi ve Medya İlişkisi: İnternet ve Çevrimiçi Çocuk”, Aurum Sosyal Bilimler Dergisi, vol. 10, no. 1, pp. 1–35, June 2025, doi: 10.62393/aurum.1576750.
ISNAD
Kar, Gonca - Sezgin Büyükalaca, Ayşe Aslı. “Değişen Çocuk İmgesi Ve Medya İlişkisi: İnternet Ve Çevrimiçi Çocuk”. Aurum Sosyal Bilimler Dergisi 10/1 (June 1, 2025): 1-35. https://doi.org/10.62393/aurum.1576750.
JAMA
1.Kar G, Sezgin Büyükalaca AA. Değişen Çocuk İmgesi ve Medya İlişkisi: İnternet ve Çevrimiçi Çocuk. Aurum Sosyal Bilimler Dergisi. 2025;10:1–35.
MLA
Kar, Gonca, and Ayşe Aslı Sezgin Büyükalaca. “Değişen Çocuk İmgesi Ve Medya İlişkisi: İnternet Ve Çevrimiçi Çocuk”. Aurum Sosyal Bilimler Dergisi, vol. 10, no. 1, June 2025, pp. 1-35, doi:10.62393/aurum.1576750.
Vancouver
1.Gonca Kar, Ayşe Aslı Sezgin Büyükalaca. Değişen Çocuk İmgesi ve Medya İlişkisi: İnternet ve Çevrimiçi Çocuk. Aurum Sosyal Bilimler Dergisi. 2025 Jun. 1;10(1):1-35. doi:10.62393/aurum.1576750