The first female academicians in Turkish veterinary education

Abstract

Although women in Turkey were first given the opportunity to attend schools of higher education in 1914, the number of female students in higher education increased rapidly through socio-economic and cultural reforms, which were carried out following the establishment of the Turkish Republic in 1923. Merver Ansel, who graduated from the Veterinary School in Ankara in 1935, became the first female veterinarian in Turkey. In 1938, Abide Koray was appointed as research assistant at the Institute of Internal Diseases of this School thus, women have taken place in academic life. With this study, which was aimed at providing data on the first female academicians in Turkish veterinary education, 19 brief biographies were prepared by using archival documents, memoirs, oral sources and 16 photos have been reached. The biographies revealed that females started their academic career in veterinary medicine three years after the first woman graduated from the veterinary school in 1935. It was also determined that almost all female academicians carried out their academic careers in basic and pre-clinical sciences since 1947 and 1950 respectively; but after Koray (1938), the second woman academician could begin her career in clinical sciences in 1984

Keywords

• Academician
• female
• Turkey
• veterinary medicine

Türk veteriner hekimliği öğretiminde ilk kadın akademisyenler

Abstract

Türkiye’de kadınlara yükseköğrenim fırsatı ilk kez 1914 yılında verilmiş olmasına rağmen, yükseköğretimdeki kadın öğrenci sayısı 1923 yılında Cumhuriyetin kurulmasından sonra gerçekleştirilen sosyo-ekonomik ve kültürel reformlarla birlikte hızlı bir artış gösterdi. Ankara’da bulunan Veteriner Okulundan 1935 yılında mezun olan Merver Ansel, Türkiye’nin ilk kadın veteriner hekimi oldu. Bu Okulun Dahilî Hastalıklar Enstitüsüne 1938 yılında Abide Koray’ın asistan olarak atanmasıyla birlikte kadınlar akademik yaşamda da yer almaya başladı. Türk veteriner hekimliğinde ilk kadın akademisyenler hakkında veri sağlamak amacıyla gerçekleştirilen bu çalışmada arşiv belgelerinden, anılardan ve sözlü kaynaklardan yararlanılarak 19 kısa biyografi hazırlandı; 16 fotoğrafa ulaşıldı. Biyografiler, ilk kadın veteriner hekimin mezuniyetinden (1935) üç yıl sonra kadınların veteriner hekimliği alanında akademik yaşama adım attıklarını; 1947 yılından itibaren temel bilimlerde ve 1950 yılından itibaren de klinik öncesi bilimlerde kariyer yaptıklarını gösterdi. Koray’dan (1938) sonra klinik bilimlerdeki ilk kadın akademisyen kariyerine ancak 1984 yılında başlayabildi

Keywords

• Akademisyen
• kadın
• Türkiye
• veteriner hekimliği

References

1. Adudu OP, Adudu OG, Egbagbe EE (2006): Perception of female doctors’ clinical practice and teaching in anaesthesia and other medical specialties by medical students in Nigeria. CMS UNIBEN JMBR, 5, 7-12.
2. Akyüz Y (1994): Türk Eğitim Tarihi (Başlangıçtan 1993’e). Kültür Koleji Yayınları, İstanbul.
3. Anonim (1935): Yeni tayinler. Türk Baytarlar Cemiyeti Mecmuası, 5, 934.
4. Anonim (1946): YZE Veteriner Fakültesi Yıllığı. Ankara Yüksek Ziraat Enstitüsü Basımevi, Ankara.
5. Başağaç Gül RT, Özkul T, Akçay A, et al. (2008): Historical profile of gender in Turkish veterinary education. JVME, 35, 305-309.
6. Başağaç Gül RT, Küçükaslan Ö, Yerlikaya N (2010): Female Veterinary Surgeons in Turkey. XXXIX. International Congress of the World Association for the History of Veterinary Medicine and III. National Symposium of the Turkish Association for the History of Veterinary Medicine and Professional Ethics, 20-23 September 2010, Antalya-Turkey, 199-204.
7. Bekman M (1940): Veteriner Tarihi. Ankara Basım ve Cilt Evi, Ankara.
8. Çobanoğlu N, Aydoğdu İB (2004): Tıp Alanında Toplumsal Cinsiyet Kavramının Tıbbi Etik Boyutları. Kadın Çalışmalarında Disiplinlerarası Buluşma, 01-04 Mart 2004 Sempozyum Bildiri Metinleri, Cilt: 3, Yeditepe Üniversitesi Yayınları, İstanbul.

9. Dinçer F (2014): Bir Ömür Böyle Geçti - Prof. Dr. Nihal Erk’in Yaşamından Kesitler. IV. Ulusal Veteriner Hekimliği Tarihi ve Mesleki Etik Sempozyumu, Samsun, 39-53.
10. Doğanay Feldhaus S, Özgür A (1991): Diestellung der fraualstierärztin in der Türkei. Vet Journal für den Veterinär, VI, 30-35.
11. Ediz Z (1995): Kadın Tarihine Bir Bakış. Birinci Baskı. Adım Yayıncılık, İstanbul.
12. Ergin O (1977): Türk Maarif Tarihi. Eser Matbaası, İstanbul.
13. Erk N, Dinçer F (1970): Türkiye’de Veteriner Hekimlik Öğretimi ve Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi Tarihi. Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi Yayınları: 259, Ankara Üniversitesi Basımevi, Ankara.
14. Erk N (1973): Türkiye Cumhuriyetinin İlk 50 Yılında (1923- 1973) Veteriner Hekimlik Öğretiminin Gösterdiği Gelişmeler, Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi Yayınları, Ankara.
15. Irvine L, Vermilya JR (2010): Gender work in a feminized profession-the case of veterinary medicine, Gender and Society, 24, 56-82.
16. Kocacık ET, Dölen E (2014): Yüksek Ziraat Enstitüsü ve Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi’nde Kız Öğrenciler ve Kadın Öğretim Üyeleri 1933-1972. IV. Ulusal Veteriner Hekimliği Tarihi ve Mesleki Etik Sempozyumu, Samsun, 77-100.
17. Kurnaz Ş (1991): Cumhuriyet Öncesinde Türk Kadını. T.C. Başbakanlık Aile Araştırma Kurumu Başkanlığı Yayınları, 2. Baskı. Ankara.52-53.
18. Kurnaz Ş (1996): II. Meşrutiyet Döneminde Türk Kadını. Milli Eğitim Basımevi, İstanbul, s.101-107.
19. Kuzuca İG (2007): Türkiye’de Tıpta Uzmanlık ve Akademisyenlik Aşamalarında Cinsiyetçi Yaklaşımlar, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, Ankara.
20. Menteş A, Özgür A, Arslan ES (1998): Türk Veteriner Hekimliğinde Kadınlar ve Sağlık Alanına Katkıları. Sağlık Alanında Türk Kadını, Form Reklam Hizmetleri, İstanbul.
21. Merdivenci A (1976): Türkiye’de Veteriner Parazitoloji Tarihi. Hilâl Matbaacılık, İstanbul.
22. Öncel Ö (1976): Sağlık alanında ilk kadınlarımız. Dirim, 51, 355-365.
23. Özalp R, Ataünal A (1977): Türk Millî Eğitim Sisteminde Düzenleme Teşkilâtı. Birinci Baskı, Millî Eğitim Basımevi, İstanbul.
24. Sarı N (1998): Osmanlı Sağlık Hayatında Kadının Yerine Kısa Bir Bakış. Sağlık Alanında Türk Kadını; Cumhuriyet'in ve Tıp Fakültesi'ne Kız Öğrenci Kabulünün 75. Yılı, İstanbul.
25. Taşkıran T (1973): Cumhuriyetin 50. Yılında Türk Kadın Hakları. Başbakanlık Basımevi, Ankara.
26. Yapıcı G, Uğurhan Torlak F, Ögenler O, et al. (2010): Mersin’de çalışan kadın hekimlerin eğitim ve meslek yaşamlarında ayrımcılık deneyimleri. Mersin Univ Saglık Bilim Derg, 3, 22-29.
27. Yaşar A (1995): Selçuk Üniversitesi Veteriner Fakültesi'nin kuruluşu ve ilk on yıllık gelişimi. Veteriner Bilimleri Dergisi, 11, 131-139.
28. Yerlikaya H (1982): Elazığ Veteriner Fakültesinin Kuruluşu, On Yıllık Gelişim ve Türk Veteriner Hekimlik Öğretimindeki Yeri. Fırat Üniversitesi Veteriner Fakültesi, Doktora Tezi, Elazığ.