THE PRESERVATION OF CULTURAL HERITAGE IN THE EARLY REPUBLICAN PERIOD: LEGAL, SOCIAL, AND CULTURAL APPROACHES IN TURKEY (1923–1938)

Öz Bu çalışma, Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluş yıllarında kültür varlıklarının korunmasına yönelik geliştirilen hukuki, sosyal ve kurumsal yaklaşımları tarihsel bağlamda ele almaktadır. Cumhuriyet’in ilanıyla birlikte, Osmanlı’dan devralınan eserlerin sistematik biçimde korunması ve müzecilik faaliyetlerinin kurumsallaştırılması, yeni kurulan ulus-devletin modernleşme süreciyle doğrudan ilişkilendirilmiş; kültür varlıkları tarihsel sürekliliği inşa etmenin ve ulusal kimliği pekiştirmenin temel bileşenleri olarak değerlendirilmiştir. 1920’li ve 1930’lu yıllarda yürürlüğe giren kanun ve nizamnameler, kültür politikalarının yasal zeminini oluşturması bakımından detaylı biçimde incelenmiştir. Bu çerçevede, müzecilik faaliyetlerinin kurumsallaşması, eski eserlerin envanter çalışmaları ve restorasyon uygulamaları gibi somut adımlara yer verilmiştir. Bu süreçte kültür politikaları, milli kimlik inşasının bir parçası hâline gelirken; yapılan yasal düzenlemeler, Maarif Vekâleti öncülüğünde yürütülen envanter çalışmaları, Türk Tarih Kurumu, Türk Arkeoloji Enstitüsü ve Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi gibi akademik kurumlar tarafından desteklenmiştir. Öte yandan Halkevleri ve Türkiye Turing Kulübü gibi sivil yapılar, kültürel mirasın halkla buluşmasını sağlamış; tarihi eserlerin tespiti, tanıtımı ve korunmasına yönelik çalışmalarda aktif rol oynamıştır. Bu çalışmanın amacı, kültür varlıklarının yalnızca geçmişin izlerini taşımadığını, aynı zamanda modern ulus kimliğinin yapı taşları arasında yer aldığını vurgulamak ve Cumhuriyet’in erken döneminde kültürel mirasın korunmasına ilişkin farkındalık düzeyini, uygulanan politikaları ve bu politikaların toplumsal etkilerini değerlendirmektir.

Abstract This study examines the legal, social, and institutional approaches developed for the protection of cultural assets during the founding years of the Republic of Turkey, within a historical context. Following the proclamation of the Republic, the systematic preservation of artifacts inherited from the Ottoman Empire and the institutionalization of museology were directly linked to the modernization process of the newly established nation–state. Cultural assets were considered fundamental components in constructing historical continuity and reinforcing national identity. The laws and regulations enacted in the 1920s and 1930s have been analyzed in detail, as they formed the legal foundation of cultural policies. Within this framework, the study highlights concrete initiatives such as the institutionalization of museology, the inventorying of antiquities, and restoration practices. During this period, cultural policies became an integral part of national identity formation. Legislative reforms and inventory efforts led by the Ministry of Education were supported by academic institutions such as the Turkish Historical Society, the Turkish Institute of Archaeology, and the Faculty of Language, History, and Geography. At the same time, civil organizations like the People’s Houses and the Turkish Touring Club played an active role in connecting cultural heritage with the public. These groups contributed significantly to the identification, promotion, and preservation of historical artifacts. The aim of this study is to emphasize that cultural assets not only reflect traces of the past but also serve as building blocks of modern national identity. It also seeks to assess the level of awareness, the policies implemented, and their societal impacts regarding the protection of cultural heritage in the early Republican period.