TR
EN
Zihinselleştirme Ölçeği’nin Psikometrik Özelliklerinin 14-18 Yaşları Arasındaki Ergenlerde İncelenmesi
Abstract
Zihinselleştirme kavramı bireyin kendisinin ve diğerlerinin zihinsel durumlarını anlama ve yorumlamaya yönelik çabasını ve becerisini ifade eder. Bu çalışmada daha önce erişkinlerdeki zihinselleştirme becerilerini değerlendirmek üzere geliştirilmiş ve ülkemizde de erişkinler için uyarlama çalışması yapılmış olan Zihinselleştirme Ölçeği’nin ergenlerdeki psikometrik özelliklerinin incelenmesi amaçlanmıştır. 14-18 yaş aralığındaki 1399 ergen demografik bilgi formu, Zihinselleştirme Ölçeği ve Buss-Perry Saldırganlık Ölçeği’nden oluşan ölçek bataryasını doldurmuştur. Yapılan doğrulayıcı faktör analizi (DFA) sonucunda orijinal ve uyarlama çalışmasında ötekiler boyutunda yer alan bir madde kendilik boyutuna alınmıştır. Yinelenen DFA bulgularına göre χ2/df, GFI, AGFI ve RMSEA değerleri ölçeğin ergenler için yapı geçerliğini doğrularken CFI ve TLI değerleri sınır kabul edilen ölçütlerin altında kalmıştır. Cronbach alfa iç tutarlılık katsayısı ölçeğin tamamı için. 70 iken alt boyutlardan güdülenme için .57, ötekiler ve kendilik için .72 olarak hesaplanmıştır. Zihinselleştirmenin ve saldırganlığın boyutları arasındaki ilişki incelendiğinde kendilik ve ötekiler boyutlarının saldırganlıkla zıt yönde bir ilişki kurduğu dikkat çekmektedir. Kendiliğe yönelik zihinselleştirme becerisi kuvvetli olan gençlerde fiziksel ve sözel saldırganlık, öfke ve düşmanlık eğilimi azalma göstermektedir. Ötekine yönelik zihinselleştirme ve saldırganlık arasındaki ilişkide ise ergenlerin ötekine yönelik zihinselleştirme becerisi sözel saldırganlık, öfke ve düşmanlığı artırmaktadır. Son olarak alt boyutlar ile cinsiyet arasındaki ilişkide kızlar ve erkekler arasında birtakım farklılıklar tespit edilmiştir. Bu çalışma bulguları Zihinselleştirme Ölçeği’nin ergenlerdeki yapı geçerliğini kısmen de olsa doğrulamakla birlikte gelecekteki çalışmalarda ölçeğin ergen örneklemdeki faktör yapısı ve güvenirlik düzeyi konusunda daha fazla veriyle desteklenmesi gerektiği düşünülmektedir.
Keywords
References
- Adler, A., Gervinskaitė-Paulaitienė, L., Čekuolienė, D. ve Barkauskienė, R. (2021). Childhood maltreatment and adolescents’ externalizing problems: Mentalization and aggression justification as mediators. Journal of Aggression, Maltreatment & Trauma, 30(1), 54–69. https://doi.org/10.1080/10926771.2020.1783733
- Allen, J. G., Fonagy, P. ve Bateman, A.W. (2008). Mentalizing in clinical practice (1. Basım). American Psychiatric Publishing, Inc.
- Andrews, K., Lariccia, L., Talwar, V. ve Bosacki, S. (2021). Empathetic concern in emerging adolescents: The role of theory of mind and gender roles. The Journal of Early Adolescence, 41(9), 1394–1424. https://doi.org/10.1177/02724316211002258
- Ballespí, S., Pérez-Domingo, A., Vives, J., Sharp, C. ve Barrantes-Vidal, N. (2018). Childhood behavioral inhibition is associated with impaired mentalizing in adolescence. PloS One, 13(3), e0195303. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0195303
- Bateman, A. W., Bolton, R. ve Fonagy, P. (2013). Antisocial personality disorder: A mentalizing framework. The Journal of Lifelong Learning in Psychiatry, XI(2), 178–186. https://doi.org/10.1176/appi.focus.11.2.178
- Bateman, A., Fonagy, P., Campbell, C., Luyten, P. ve Debbané, M. (2023). Cambridge Guide to Mentalization-Based Treatment (MBT). (ss. 203-229). Cambridge University Press.
- Benbassat, N. ve Priel, B. (2012). Parenting and adolescent adjustment: The role of parental reflective function. Journal of Adolescence, 35(1), 163–174. https://doi.org/10.1016/j.adolescence.2011.03.004
- Benbassat, N. ve Shulman, S. (2016). The significance of parental reflective function in the adjustment of young adults. Journal of Child and Family Studies, 25(9), 2843–2852. https://doi.org/10.1007/s10826-016-0450-5
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Clinical Psychology
Journal Section
Research Article
Publication Date
September 30, 2024
Submission Date
December 1, 2023
Acceptance Date
May 9, 2024
Published in Issue
Year 2024 Volume: 11 Number: 3
APA
Deniz, P., & Uluç, S. (2024). Zihinselleştirme Ölçeği’nin Psikometrik Özelliklerinin 14-18 Yaşları Arasındaki Ergenlerde İncelenmesi. AYNA Klinik Psikoloji Dergisi, 11(3), 619-645. https://doi.org/10.31682/ayna.1399049
AMA
1.Deniz P, Uluç S. Zihinselleştirme Ölçeği’nin Psikometrik Özelliklerinin 14-18 Yaşları Arasındaki Ergenlerde İncelenmesi. AYNA Klinik Psikoloji Dergisi. 2024;11(3):619-645. doi:10.31682/ayna.1399049
Chicago
Deniz, Pelin, and Sait Uluç. 2024. “Zihinselleştirme Ölçeği’nin Psikometrik Özelliklerinin 14-18 Yaşları Arasındaki Ergenlerde İncelenmesi”. AYNA Klinik Psikoloji Dergisi 11 (3): 619-45. https://doi.org/10.31682/ayna.1399049.
EndNote
Deniz P, Uluç S (September 1, 2024) Zihinselleştirme Ölçeği’nin Psikometrik Özelliklerinin 14-18 Yaşları Arasındaki Ergenlerde İncelenmesi. AYNA Klinik Psikoloji Dergisi 11 3 619–645.
IEEE
[1]P. Deniz and S. Uluç, “Zihinselleştirme Ölçeği’nin Psikometrik Özelliklerinin 14-18 Yaşları Arasındaki Ergenlerde İncelenmesi”, AYNA Klinik Psikoloji Dergisi, vol. 11, no. 3, pp. 619–645, Sept. 2024, doi: 10.31682/ayna.1399049.
ISNAD
Deniz, Pelin - Uluç, Sait. “Zihinselleştirme Ölçeği’nin Psikometrik Özelliklerinin 14-18 Yaşları Arasındaki Ergenlerde İncelenmesi”. AYNA Klinik Psikoloji Dergisi 11/3 (September 1, 2024): 619-645. https://doi.org/10.31682/ayna.1399049.
JAMA
1.Deniz P, Uluç S. Zihinselleştirme Ölçeği’nin Psikometrik Özelliklerinin 14-18 Yaşları Arasındaki Ergenlerde İncelenmesi. AYNA Klinik Psikoloji Dergisi. 2024;11:619–645.
MLA
Deniz, Pelin, and Sait Uluç. “Zihinselleştirme Ölçeği’nin Psikometrik Özelliklerinin 14-18 Yaşları Arasındaki Ergenlerde İncelenmesi”. AYNA Klinik Psikoloji Dergisi, vol. 11, no. 3, Sept. 2024, pp. 619-45, doi:10.31682/ayna.1399049.
Vancouver
1.Pelin Deniz, Sait Uluç. Zihinselleştirme Ölçeği’nin Psikometrik Özelliklerinin 14-18 Yaşları Arasındaki Ergenlerde İncelenmesi. AYNA Klinik Psikoloji Dergisi. 2024 Sep. 1;11(3):619-45. doi:10.31682/ayna.1399049