TR
EN
Tarımsal Endüstriyel Atıklardan Üretilen Kompostun Zambak Yetiştiriciliğinde Alternatif Olarak Kullanım Olanakları
Öz
Amaç: Topraksız tarım süs bitkileri yetiştiriciliğinde tercih edilen yeni yöntemlerden bir tanesidir. Söz konusu tarımda kullanılan yetiştirme ortamlarının özellikleri yanında organik veya inorganik substrat oranları oldukça önemlidir. Bu çalışmada, bir gıda işleme fabrikasından temin edilmiş olan üzüm posası kompostlama işlemine tabi tutulmuş ve elde edilen kompost yetiştirme ortamına ilave edilerek “Siberia” kesme zambak çeşidinin yetiştiriciliğine etkileri incelenmiştir.
Materyal ve Yöntem: Kompostlama işlemi öncesi 8 ton üzüm posası, 1 ton ahır gübresi, 12 kg'lık 8 adet saman balyası, 40 kg kireç ve 4 kg üre kullanılmıştır. Yaklaşık 3.5 ay sonra kompost kullanılabilir hale gelmiştir. Hazır hale gelen kompost yetiştirme ortamlarına %20 ve %40 oranında eklenmiştir. Ayrıca bitkilere farklı EC seviyelerinde kimyasal gübreleme (EC 0.75 dS m-1, EC 1.10 dS m-1 ve EC 1.90 dS m-1) yapılmıştır. Farklı kompost oranları ve farklı EC seviyelerinin “Siberia” kesme zambak çeşidinin büyümesi, çiçeklenmesi ve vazo ömrüne etkileri araştırılmıştır. Ayrıca çeşidin yapraklarındaki alınabilir makro ve mikro element içerikleri de belirlenmiştir.
Araştırma Bulguları: Uygulamalar sonucunda en yüksek dal ağırlığı (135.06 g) kompost içermeyen (%0) ve EC seviyesinin 1.10 dS m-1 olduğu ortamdan; en yüksek bitki boyu (89.58 cm) %20 kompost içeren ve EC seviyesinin 1.90 dS m-1 olduğu ortamdan; en fazla kandil sayısı (6.95 adet/bitki) %20 oranında kompost içeren ve en uzun vazo ömrü (14.14 gün) %40 kompost içeren ve EC düzeyinin 0.75 dS m-1 olduğu ortamdan elde edilmiştir.
Sonuç: Zambak yetiştiriciliğinde gübreleme istenmekle birlikte, EC değerinin 2.0 dS m-1'yi aşmaması gerektiği belirtilmektedir. Çalışmada, kompost uygulamalarının artmasıyla gübreleme seviyelerinin de artmasının, bitki gelişimini olumsuz etkilediği, bu durumun kompostun yüksek EC içeriğiyle ilişkili olduğu vurgulanmaktadır. Kompost kullanım oranları genellikle %0 (kontrol) ile %20 arasında değişmekte; bu oranların üzerine çıkıldığında, beklenen sonuçlar elde edilememiştir.
Anahtar Kelimeler
Supporting Institution
TOKAT GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ - Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Birimi Koordinatörlüğü ve Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK)
Project Number
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri (BAP) Birimi (2021/30), TÜBİTAK 1002-Hızlı Destek Programı (121O963)
Thanks
Bu araştırma Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri (BAP) Birimi (2021/30) ve TÜBİTAK 1002-Hızlı Destek Programı (121O963) tarafından finansal olarak desteklenmiştir. Ayrıca, Yükseköğretim Kurumu tarafından desteklenen YÖK 100/2000 Doktora Projesi 'Sürdürülebilir Tarım' programı kapsamında yürütülen bir doktora tezinden üretilmiştir.
References
- Abuarab, M. E., El-Mogy, M. M., Hassan, A. M., Abdeldaym, E. A., Abdelkader, N. H., & BI El-Sawy, M. (2019). The effects of root aeration and different soil conditioners on the nutritional values, yield, and water productivity of potato in clay loam soil. Agronomy, 9(8), 418.
- Aji, N.A.S., Yaser, A.Z., Lamaming, J., Ugak, M.A.M., Saalah, S., & Rajin, M. (2021). Production of food waste compost and its effect on the growth of dwarf crape jasmine. Jurnal Kejuruteraan, 33(3), 413-424.
- Ali, S. R., & Çığ, A. (2018). The effects of dosages of worm and nitrogen-phosphorus fertilizers on plant growth of Hyacinthus sp. in Siirt province, Turkey. Applied Ecology and Environmental Research, 16(4), 3873-3884.
- Andrzejak, R., Janowska, B., Reńska, B., & Kosiada, T. (2021). Effect of Trichoderma spp. and fertilization on the flowering of Begonia × tuberhybrida Voss. ‘Picotee Sunburst’. Agronomy, 11(7), 1278.
- Aziz, S., Younis, A., Jaskani, M. J., & Ahmad, R. (2020). Effect of PGRs on antioxidant activity and phytochemical in delay senescence of lily cut flowers. Agronomy, 10(11), 1704.
- Baltazar-Bernal, O., & Jaen-Contreras, D. (2020). Arbuscular mycorrhizal fungi and fertilization in Heliconia psittacorum LF × H. spathocircinata cv. Tropics. Revista Fitotecnia Mexicana, 43(1), 45-52.
- Baran, A., Çaycı, G., Kütük, C., & Hartmann, R. (2001). Composted grape marc as growing medium for hypostases (Hypostases phyllostagya). Bioresour Technol, 78, 103–106. https://doi.org/10.1016/S0960-8524(00)00171-1
- Boboc, P., Buta, E., Cătană, C., & Cantor, M. (2021). The influence of fertilization regime on plants growth of Passiflora caerulea. Scientific Papers. Series B, Horticulture, 65(1), 599-606.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Horticultural Production (Other)
Journal Section
Research Article
Publication Date
December 31, 2024
Submission Date
October 23, 2024
Acceptance Date
December 17, 2024
Published in Issue
Year 2024 Volume: 13 Number: 2
APA
Alkaç, O. S., & Güneş, M. (2024). Tarımsal Endüstriyel Atıklardan Üretilen Kompostun Zambak Yetiştiriciliğinde Alternatif Olarak Kullanım Olanakları. Akademik Ziraat Dergisi, 13(2), 260-271. https://doi.org/10.29278/azd.1571752
Cited By
The use of compost produced from plant waste as a growing medium in cut lisianthus and stock cultivation
International Journal of Agriculture, Environment and Food Sciences
https://doi.org/10.31015/jaefs.2026.1.27