Bazı beyaz baş lahana genotiplerinin kök-ur nematoduna (Meloidogyne incognita Irk 2) karşı dayanıklılıklarının belirlenmesi
Abstract
Kök-ur nematodları [Meloidogyne spp.(Tylenchida: Meloidogynidae)], sebze
yetiştiriciliğinde ekonomik düzeyde verim ve
kalite kayıplarına neden olan önemli zararlılardandır. Nematodlarla mücadelede,
nematodlara dayanıklılık yönünden ıslah edilmiş çeşitlerin kullanımı ön plana çıkmaktadır. Dayanıklı bitkilerin ıslahı ise zor ve uzun yıllar almakla birlikte hem
ekonomik hem de çevre sağlığı açısından tercih edilmektedir. Bu çalışmada,
morfolojik olarak birbirinden farklı heterojen yapıya sahip 26 beyaz baş lahana
ıslah hattının Meloidogyne incognita Irk
2’ye karşı dayanıklılık
seviyeleri araştırılmıştır. Nematodla bulaşık olan ve
olmayan uygulamalarda incelenen bitki boyu, bitki yaş ağırlığı, bitki kuru
ağırlığı, kök yaş ağırlığı, yaprak sayısı ve yaprak alanı özellikleri yönünden istatistiksel
olarak önemli düzeyde farklılıklar olduğu saptanmıştır.
Çalışmada, değerlendirmeye alınan lahana
genotiplerinin tamamında urlanma tespit edilmiştir. Genotiplerin köklerindeki urlanma oranları, 1.5 ile 5.0 skala değerleri
arasında değişmiştir. Yumurta kümesi skalasının 0-5 arasında değişim gösterdiği
ve lahana genotipleri arasında sadece 183 nolu hatta yumurta kümesi tespit
edilmemiştir. Ur skalası ve yumurta kümesi skalası değerleri bir arada
değerlendirildiğinde, 173, 183, P33 ve 530 nolu hatların
kök-ur nematoduna dayanıklı oldukları saptanmıştır. Dayanıklı olarak belirlenen
bu genotipler, hibrit lahana çeşit ıslah programlarında değerlendirilmektedir.
Keywords
Baş lahana,Kök-ur nematodu,Meloidogyne incognita,dayanıklılık
References
- Abad, P., Farevy, B., Rosso, M.N, Castagnone-Serono, P., 2003. Root-knot nematode parasitism and host response: molecular basis of a sophisticated interaction. Mol. Plant. Pathol., 4: 217-224.
- Aydınlı, G., Mennan, S., 2016a. Orta Karadeniz Bölgesi seralarındaki kök-ur nematodlarının yayılış ve bulaşık oranı. Nevşehir Bilim ve Teknoloji Dergisi TARGİD Özel Syı 189-198.
- Aydınlı, G., Mennan, S., 2016b. Bazı Brassicaceae bitkilerinin Meloidogyne arenaria (Neal) ve Meloidogyne incognita (Kofoid & White) (Tylenchida: Meloidogynidae)’ya konukçuluk seviyeleri. Türk. Entomol.derg., 40 (2): 197-208
- Aydınlı, G., İnce, E., Mennan, S., 2017. Bazı hıyar çeşitlerinin kök-ur nematodları Meloidogyne arenaria ve M. incognita’ya konukçu reaksiyonu. Bitki Koruma Bülteni, 57(4): 401-413
- Balkaya, A., Yanmaz, R., Apaydın, A., Kar, H., 2005. Morphological characterization of the white head cabbage (Brassica oleracea L. var. capitata subvar. alba) populations in Turkey, New Zealand Journal of Crop and Horticultural Science, 33(4): 333-341.
- FAO, 2016. FAOSTAT Statistical Databases. www.fao.org.
- Fortnum, B.A., Kasperbauer, M.J., Hunt, P.G., Bridges, W.C., 1991. Biomass partitioning in tomato plant infected with Meloidogyne incognita, Journal of Nematology, 23 (3): 291-297.
- Hartman, K.M., Sasser, J.N., 1985. Identification of Meloidogyne Species on the Basis of Differential Host Test and Perineal-Pattern Morphology, In: Barker, K.R., Carter, C.C., Sasser, J.N. (Eds.). An Advanced Treatise on Meloidogyne Methodology vol. II. North Carolina State University Graphics, North Carolina, 69–77.
- Kalaivanan, R., Dhivya, M., Karthikeyan, G., Devrajan, K., Manonmani, K., 2017. Interaction of White Rot Fungus [Sclerotinia sclerotiorum (Lib.) de Bary] and Root-Knot Nematode [Meloidogyne incognita (Kofoid and White) Chit.] in Cabbage (Brassica oleracea L.). Int. J. Curr. Microbiol. App. Sci., 6(9): 641-647.
- Kar, H., Karaağaç, O., Kibar, B., Apaydın, A., 2011. Karadeniz tarımsal araştırma enstitüsü’nde yürütülen sebze ıslahı araştırmaları IV. Tohunculuk Kongresi, Samsun, 14-17 Haziran.