Research Article

Disiplinlerarası İlişkilendirme ve Öğrenme Anlayışı: Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ve Harezmi Eğitim Modeli Üzerine Bir Okuma

Volume: 4 Number: 2 December 30, 2025
EN TR

Disiplinlerarası İlişkilendirme ve Öğrenme Anlayışı: Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ve Harezmi Eğitim Modeli Üzerine Bir Okuma

Abstract

Bu çalışma çağdaş eğitim tartışmalarında giderek belirginleşen disiplinlerarası düşünme, bilginin örgütlenme biçimleri ve öğrenmenin yapısal dönüşümü ekseninde kuramsal ve pedagojik bir çözümleme sunmayı amaçlamaktadır. Metnin ilk bölümünde disipliner yapılanmanın tarihsel olarak eğitim sistemlerine nasıl yön verdiği, bu yapılanmanın bilgi üretimi ve öğretim süreçleri üzerindeki etkileri ile birlikte ele alınmakta; disiplinlerarasılığın hangi kuramsal ayrımlar üzerinden tanımlanabildiği ayrıntılı biçimde tartışılmaktadır. Bu kuramsal çerçeve, disiplinlerarasılığın yalnızca dersler arası ilişkilendirme düzeyinde kavranmasının neden yetersiz kaldığını ortaya koymakta ve öğrenmenin örgütlenme mantığına ilişkin daha derin bir okuma önermektedir. Çalışmanın devamında disiplinlerarası öğrenmenin pedagojik sonuçları, bilişsel üretim süreçleri, değerlendirme yaklaşımları ve kurumsal boyutları bütüncül bir bakışla incelenmektedir. Bu bölüm; öğrenmenin içerik aktarımından çok düşünme süreçleri, problem tanımı ve anlam üretimi üzerinden yapılandığını göstermeyi hedeflemektedir. Bu kuramsal ve pedagojik arka plan oluşturulduktan sonra metin bilinçli bir geçişle ulusal eğitim bağlamına yönelmekte ve Harezmi Eğitim Modeli ile Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ele alınmaktadır. Bu modeller, daha önce tartışılan kavramsal çerçevenin somutlaştığı yapısal tasarımlar olarak değerlendirilmekte; disiplinlerarası ve disiplinlerüstü ilişkilendirmenin program mimarisi ve uygulama düzeyinde nasıl kurucu bir ilke hâline getirildiği gösterilmektedir. Çalışmanın temel amacı, söz konusu iki modelin yalnızca güncel uygulamalar olarak okunamayacağını, bilginin örgütlenmesi ve öğrenmenin geleceğine ilişkin güçlü bir eğitim anlayışı sunduğunu ortaya koymaktır. Bu yönüyle çalışma Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ve Harezmi Eğitim Modeli’ni, ulusal bağlamdan beslenen ve evrensel eğitim tartışmalarıyla ilişki kurabilen özgün yapılar olarak konumlandırmayı hedeflemektedir.

Keywords

References

  1. Aldrich, H. E. (2014). The democratization of entrepreneurship? Hackers, makerspaces, and crowdfunding. Academy of Management Proceedings, 2014(1), 1-6.
  2. Anderson, R. S., ve Speck, B. W. (1998). Changing the way we grade student performance: Classroom assessment and the new learning paradigm. San Francisco, CA: Jossey-Bass.
  3. Becher, T., ve Trowler, P. R. (2001). Academic tribes and territories: Intellectual enquiry and the culture of disciplines (2nd ed.). Buckingham, UK: Open University Press.
  4. Boix Mansilla, V. (2010). Learning to synthesize: The development of interdisciplinary understanding. In R. Frodeman, J. T. Klein, ve C. Mitcham (Eds.), The Oxford handbook of interdisciplinarity (pp. 288-306). Oxford, UK: Oxford University Press.
  5. Boix Mansilla, V., ve Duraisingh, E. D. (2007). Targeted assessment of students’ interdisciplinary work: An empirically grounded framework proposed. The Journal of Higher Education, 78(2), 215-237.
  6. Boix Mansilla, V., Miller, W. C., ve Gardner, H. (2009). On disciplinary lenses and interdisciplinary work. In S. Wineburg ve P. Grossman (Eds.), Interdisciplinary curriculum: Challenges to implementation (pp. 17-38). New York, NY: Teachers College Press.
  7. Borrego, M., ve Newswander, L. K. (2010). Definitions of interdisciplinary research: Toward graduate-level interdisciplinary learning outcomes. The Review of Higher Education, 34(1), 61-84.
  8. Campbell, D. T. (1969). Ethnocentrism of disciplines and the fish-scale model of omniscience. In M. Sherif ve C. W. Sherif (Eds.), Interdisciplinary relationships in the social sciences (pp. 328-348). Chicago, IL: Aldine.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Other Fields of Education (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

December 30, 2025

Submission Date

December 18, 2025

Acceptance Date

December 29, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 4 Number: 2

APA
Maden, D. (2025). Disiplinlerarası İlişkilendirme ve Öğrenme Anlayışı: Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ve Harezmi Eğitim Modeli Üzerine Bir Okuma. BABUR Research, 4(2), 115-142. https://izlik.org/JA87HL63EH
AMA
1.Maden D. Disiplinlerarası İlişkilendirme ve Öğrenme Anlayışı: Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ve Harezmi Eğitim Modeli Üzerine Bir Okuma. BABUR Research. 2025;4(2):115-142. https://izlik.org/JA87HL63EH
Chicago
Maden, Dilek. 2025. “Disiplinlerarası İlişkilendirme Ve Öğrenme Anlayışı: Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Ve Harezmi Eğitim Modeli Üzerine Bir Okuma”. BABUR Research 4 (2): 115-42. https://izlik.org/JA87HL63EH.
EndNote
Maden D (December 1, 2025) Disiplinlerarası İlişkilendirme ve Öğrenme Anlayışı: Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ve Harezmi Eğitim Modeli Üzerine Bir Okuma. BABUR Research 4 2 115–142.
IEEE
[1]D. Maden, “Disiplinlerarası İlişkilendirme ve Öğrenme Anlayışı: Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ve Harezmi Eğitim Modeli Üzerine Bir Okuma”, BABUR Research, vol. 4, no. 2, pp. 115–142, Dec. 2025, [Online]. Available: https://izlik.org/JA87HL63EH
ISNAD
Maden, Dilek. “Disiplinlerarası İlişkilendirme Ve Öğrenme Anlayışı: Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Ve Harezmi Eğitim Modeli Üzerine Bir Okuma”. BABUR Research 4/2 (December 1, 2025): 115-142. https://izlik.org/JA87HL63EH.
JAMA
1.Maden D. Disiplinlerarası İlişkilendirme ve Öğrenme Anlayışı: Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ve Harezmi Eğitim Modeli Üzerine Bir Okuma. BABUR Research. 2025;4:115–142.
MLA
Maden, Dilek. “Disiplinlerarası İlişkilendirme Ve Öğrenme Anlayışı: Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Ve Harezmi Eğitim Modeli Üzerine Bir Okuma”. BABUR Research, vol. 4, no. 2, Dec. 2025, pp. 115-42, https://izlik.org/JA87HL63EH.
Vancouver
1.Dilek Maden. Disiplinlerarası İlişkilendirme ve Öğrenme Anlayışı: Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ve Harezmi Eğitim Modeli Üzerine Bir Okuma. BABUR Research [Internet]. 2025 Dec. 1;4(2):115-42. Available from: https://izlik.org/JA87HL63EH