TR
EN
Ses Sembolizmi için Derlem Temelli Kuramsal ve Yöntemsel Çerçeve
Abstract
Bu çalışma, ses sembolizminin derlem temelli dil çalışmalarında dilsel çözümlemenin merkezinde yer alan açıklayıcı bir ilke olarak ele alınabileceğini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Ses sembolizmi bu bağlamda sesbilgisel biçim ile anlam arasındaki ilişkilerin kültürel, bilişsel ve bedensel deneyimlerle birlikte örgütlendiği bir düzenek olarak kavramsallaştırılmaktadır. Çalışmada ses sembolik örüntülerin dilin farklı düzeylerine yayılan bir yapılanma sunduğu; sözvarlığı, söylem, bürün ve kullanım bağlamları boyunca anlam üretimine eşlik eden bir rol üstlendiği savunulmaktadır. Bu amaç doğrultusunda çalışma, derlem üretimi ve tasarım ilkelerinden sözlükbilimsel betime, bağlı konuşma çözümlemesinden müzik ve sözlü sanatlara, dilbilgisi yazımından topluluk temelli öğretim ve temsil uygulamalarına uzanan bütünlüklü bir çözümleme çerçevesi geliştirmeye adaydır. Derlem temelli yöntemlerin ses sembolik örüntülerin bağlama duyarlı, dağılımsal ve yinelenen yapılar olarak izlenmesini mümkün kıldığı düşünülmektedir. Doğal konuşma verisi, söylem türü çeşitliliği ve kültürel bağlam bilgisi, ses ile anlam arasındaki hizalanmaların belirli kullanım alanlarında yoğunlaştığını görünür kılmaktadır. Çalışma kapsamında ayrıca ses sembolizminin dilbilgisi yazımında yapısal bir temsil alanı bulmasının betimleyici çözümlemenin açıklayıcı kapasitesini güçlendirdiği ileri sürülmektedir. Biçim-anlam eşleşmelerinin dilbilgisel örüntülerle birlikte ele alınması, dilin iç örgütlenmesine ilişkin daha bütünlüklü bir betim sunmaktadır. Topluluk odaklı uygulamalar bağlamındaysa ses sembolizmi dilin yaşantısal, estetik ve pedagojik boyutlarını görünür kılan bir kaynak olarak değerlendirilmektedir. Bu yönleriyle çalışma, ses sembolizmini derlem temelli dil çalışmalarının kuramsal, yöntemsel ve etik boyutlarını birbirine bağlayan temel bir açıklama ekseni olarak önermektedir.
Keywords
References
- Agostinho, A. L., ve Araujo, G. A. (2021). Prosody and verbal art in indigenous Amazonian languages. Journal of Linguistic Anthropology, 31(2), 215–236.
- Baese-Berk, M. M., ve Goldrick, M. (2009). Mechanisms of interaction in speech production. Language and Cognitive Processes, 24(4), 527–554.
- Berko, J. (1958). The child’s learning of English morphology. Word, 14(2–3), 150–177.
- Boas, F. (1911). Handbook of American Indian languages (Vol. 1). Washington, DC: Government Printing Office.
- Caballero, G. (2015). Sound symbolism in ritual language. Anthropological Linguistics, 57(2), 123–154.
- Caballero, G. (2022a). Sound symbolism, ritual speech, and performance. In G. Caballero ve L. McPherson (Eds.), Language documentation and verbal art (pp. 87–112). Berlin: De Gruyter Mouton.
- Campbell, L. (2020). Historical linguistics: An introduction (4th ed.). Edinburgh: Edinburgh University Press.
- Currie Hall, K. (2022). Corpus phonology. In J. Goldsmith, J. Riggle, ve A. C. L. Yu (Eds.), The handbook of phonological theory (2nd ed., pp. 610–636). Oxford: Wiley-Blackwell.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Linguistics (Other)
Journal Section
Research Article
Authors
Publication Date
December 30, 2025
Submission Date
December 29, 2025
Acceptance Date
December 30, 2025
Published in Issue
Year 2025 Volume: 4 Number: 2
APA
Demiryakan, D., & Demirci, Ü. Ö. (2025). Ses Sembolizmi için Derlem Temelli Kuramsal ve Yöntemsel Çerçeve. BABUR Research, 4(2), 235-250. https://izlik.org/JA46BE54FU
AMA
1.Demiryakan D, Demirci ÜÖ. Ses Sembolizmi için Derlem Temelli Kuramsal ve Yöntemsel Çerçeve. BABUR Research. 2025;4(2):235-250. https://izlik.org/JA46BE54FU
Chicago
Demiryakan, Deniz, and Ümit Özgür Demirci. 2025. “Ses Sembolizmi Için Derlem Temelli Kuramsal Ve Yöntemsel Çerçeve”. BABUR Research 4 (2): 235-50. https://izlik.org/JA46BE54FU.
EndNote
Demiryakan D, Demirci ÜÖ (December 1, 2025) Ses Sembolizmi için Derlem Temelli Kuramsal ve Yöntemsel Çerçeve. BABUR Research 4 2 235–250.
IEEE
[1]D. Demiryakan and Ü. Ö. Demirci, “Ses Sembolizmi için Derlem Temelli Kuramsal ve Yöntemsel Çerçeve”, BABUR Research, vol. 4, no. 2, pp. 235–250, Dec. 2025, [Online]. Available: https://izlik.org/JA46BE54FU
ISNAD
Demiryakan, Deniz - Demirci, Ümit Özgür. “Ses Sembolizmi Için Derlem Temelli Kuramsal Ve Yöntemsel Çerçeve”. BABUR Research 4/2 (December 1, 2025): 235-250. https://izlik.org/JA46BE54FU.
JAMA
1.Demiryakan D, Demirci ÜÖ. Ses Sembolizmi için Derlem Temelli Kuramsal ve Yöntemsel Çerçeve. BABUR Research. 2025;4:235–250.
MLA
Demiryakan, Deniz, and Ümit Özgür Demirci. “Ses Sembolizmi Için Derlem Temelli Kuramsal Ve Yöntemsel Çerçeve”. BABUR Research, vol. 4, no. 2, Dec. 2025, pp. 235-50, https://izlik.org/JA46BE54FU.
Vancouver
1.Deniz Demiryakan, Ümit Özgür Demirci. Ses Sembolizmi için Derlem Temelli Kuramsal ve Yöntemsel Çerçeve. BABUR Research [Internet]. 2025 Dec. 1;4(2):235-50. Available from: https://izlik.org/JA46BE54FU