BİNGÖL YÖRESİ ZAZACA HALK TÜRKÜLERİNİN YAPI, KONU VE EGZİ BAKIMINDAN TASNİFİ
Öz
Folklorun önemli unsurlarının başında gelen türküler; bir toplumun sosyal, kültürel hayatı hakkında önemli bilgiler aktarır. Türküler halkın ortak malı olan kültürel ve folklorik öğelerdir. Türküler üretildiği toplumun ortak duygularını, acılarını, mutluluğunu, dünyaya bakış açısını, doğayla mücadelesini, yaşama kaygısını ve yaşama dair tüm uğraşlarını yansıtırlar.
Bingöl yöresi Zazacanın konuşulduğu dil havzasının merkezinde yer almaktadır. Bingöl yöresinde konuşulan Zazaca ağzı Zazacanın orijinal dil özelliklerini yansıtmaktadır. Bingöl yöresi sözlü edebiyat geleneğiyle günümüze ulaştırılan Zazaca edebi eserler açısından önemli kaynaklar barındırmaktadır.
Bu çalışma kapsamında Bingöl yöresine ait Zazaca halk türküleri yapı (tür, biçim) ve ezgi (söyleniş şekli) yönünden sınıflandırılmış olup; konu bakımından aşk türküleri, gurbet-hasretlik türküleri, iş türküleri, yergi türküleri, mizahi türküler, düğün türküleri, kişiler üzerine söylenmiş türküler ve ağıtlar olarak tasnif edilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- KAYNAKÇA
- ARTUN, Erman, Ansiklopedik Halkbilimi/Halk Edebiyatı Sözlüğü, Karahan Kitabevi, Adana, 2014.BAYRAK, Mehmet, Kürt Müziği Dansları ve Şarkıkarı, Cilt I-II-III, Ankara, 2002.BOR, Abdülkerim, Bingöl Yöresi Zazaca Halk Türküleri, Yüksek Lisans Tezi, Bingöl Üni., 2014.ÇAKAR,M., IŞIK F., Mehmetoğlu M., Sadıkoğlu E., Önen R., Tan S., Kürt Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı, İstanbul, Tarih Vakfı Yayınları, 2010.Gruba Xebate ya Vateyi, Ferhengê Tırki-Kırmancki (Zazaki), Vate Yayınları, 2. Baskı. İstanbul, 2004.Gruba Xebate ya Vateyi, Ferhengê Kırmancki (Zazaki)-Tırki, Vate Yayınları, 3. Baskı. İstanbul, 2009.KARASU, Doğan, Dinyad Yo Darê Ma, Rençber Eziz, Vate Yayınları, İstanbul, 2012. KARASU, Doğan, Bingöl Dengbêjleri, Peri Yayınları, 2007, İstanbul.KURİJ, Seyîdxan, Deyiri Çewligi, Nas Ajans Yayınları, İstanbul, 2014.KURİJ, Seyîdxan, Wayê Hot Birayûn: Sanikan û Deyîranê Çewlîgî ra, Arya Yayınları, İstanbul, 2002.