Research Article
BibTex RIS Cite

Üniversite Öğrencilerinde Yaşam Doyumu'ndan Mutluluğa : Ototelik Kişiliğin Aracı Rolü

Year 2026, Volume: 17 Issue: 1 , 984 - 1005 , 28.04.2026

Mehmet Demir , Şura Çetin , Jale Eldeleklioğlu

https://doi.org/10.51460/baebd.1602658
https://izlik.org/JA88YW43PB

Abstract

Bu araştırmanın amacı yaşam doyumu ile mutluluk arasındaki ilişkide ototelik kişiliğin aracı rolünü ele alan hipotetik bir modelin sınanmasıdır. Araştırma değişkenleri ilişkisel tarama modeliyle ele almaktadır. Araştırma, üniversiteye devam eden 252 kadın, 89 erkek olmak üzere toplamda 341 öğrenci ile yürütülmüştür. Araştırmada veri toplama aracı olarak “Ototelik Kişilik Ölçeği”, “Oxford Mutluluk Ölçeği Kısa Formu” ve “Yaşam Doyumu Ölçeği” kullanılmıştır. Öngörülen hipotetik modelin sınanması için bağımsız değişken olarak yaşam doyumu, bağımlı değişken olarak mutluluk ve aracı değişken olarak ototelik kişilik belirlenmiştir. Araştırmadaki değişkenlerin cinsiyet göre değişip değişmediğini belirlemek amacıyla Bağımsız Örneklemler İçin t Testi kullanılmıştır. Ototelik kişilik ve yaşam doyumu puanları cinsiyete göre değişmezken mutluluk puanının kadınlarda anlamlı düzeyde yüksek olduğu bulgusuna erişilmiştir. Araştırmada aracılık analizi için Hayes’in (2022) önermesi SPSS eklentisi olan PROCESS beta 4.2 makrosu kullanılmıştır (Model 4). Aracılık analizi sonucunda doğrudan etkilere bakıldığında, yaşam doyumunun ototelik kişiliği ve mutluluğu istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde yordadığı görülmüştür. Bununla birlikte ototelik kişiliğin mutluluğu istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde yordadığı bulunmuştur. Dolaylı etkiye bakıldığında ise aracı değişken olan ototelik kişiliğin modele dâhil edilmesiyle yaşam doyumu ile mutluluk arasındaki yol katsayısının anlamlılık düzeyinde düşüş olduğu görülmüştür. Elde edilen bu sonuca göre ototelik kişilik; yaşam doyumu ile mutluluk arasındaki ilişkide kısmi aracı rolünün olduğu bulgusuna ulaşılmıştır. Elde edilen bulgular, üniversite öğrencilerinin yaşam doyumu puanlarındaki artışın ototelik kişilik puanlarındaki artışa katkıda bulunabileceği ve bu katkıyla mutluluk düzeylerinin de artabileceği şeklinde yorumlanabilir.

Keywords

yaşam doyumu ototelik kişilik mutluluk pozitif psikoloji üniversite öğrencileri

References

  • Abuhamdeh, S. (2000). The autotelic personality: An exploratory investigation. (Unpublished manuscript). University of Chicago.
  • Acar Zorbaz, N. (2019). Lise öğrencilerinin ototelik kişilik özellikleri, yaşam amaçları, hayat anlamları ve akış eğilimleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Van Yüzüncü Yüzyıl Üniversitesi.
  • Ak, M. O. (2021). Ototelik kişilik ölçeğinin türkçeye uyarlama çalışması: serbest zaman perspektifi oluşturulması. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, 54, 317-338. https://izlik.org/JA86SW74GN
  • Aldemir, C., and Gülcan, Y. (2004). Student satisfaction in higher education: A Turkish case. Higher Education Management and Policy, 16(2), 109–122. https://doi.org/10.1787/hemp-v16-art19-en
  • Arslan, I., and Bektaş, H. (2019). Üniversite öğrencilerinin yaşam doyumunun ölçülmesi. İstanbul Gelişim Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 8, 767–784. https://doi.org/10.38079/igusabder.587380
  • Asakawa, K. (2004). Flow experience and autotelic personality in Japanese college students: How do they experience challenges in daily life? Journal of Happiness Studies, 5(2), 123-154. https://doi.org/10.1023/B:JOHS.0000035915.97836.89
  • Asakawa, K. (2010). Flow experience, culture, and well-being: How do autotelic Japanese college students feel, behave, and think in their daily lives? Journal of Happiness Studies, 11(2), 205-223. https://doi.org/10.1007/s10902-008-9132-3
  • Bahar, H. H., and Abdramanova, N. (2023). Türkiye ve Kazakistan'daki öğretmen adaylarının akademik başarı ve yaşam doyum düzeylerinin karşılaştırmalı olarak incelenmesi. Milli Eğitim Dergisi, 52(237), 389–408.https://dergipark.org.tr/tr/pub/milliegitim/issue/75816/961029
  • Bajaj, B., Robins, R. W., and Pande, N. (2016). Mediating role of self-esteem on the relationship between mindfulness, anxiety, and depression. Personality and Individual Differences, 96, 127–131. https://doi.org/10.1016/j.paid.2016.02.085
  • Baumann, N. (2012). Autotelic personality. In S. Engeser (Ed.), Advances in flow research (pp. 165–186). Springer. https://doi.org/10.1007/978-1-4614-2359-1_9
  • Baumeister, R. F., and Leary, M. R. (1995). The need to belong: Desire for interpersonal attachments as a fundamental human motivation. Psychological Bulletin, 117(3), 497–529. https://doi.org/10.1037/0033-2909.117.3.497
  • Bekhet, A. K., Zauszniewski, J. A., and Nakhla, W. E. (2008). Happiness: theoretical and empirical considerations. Nursing forum, 43(1), 12–23. https://doi.org/10.1111/j.1744-6198.2008.00091.x
  • Biason, J. (2018). Flow families: Do maternal and paternal parenting styles foster autotelic personality? (Unpublished Bachelor of Psychological Science thesis). Australian College of Applied Psychology.
  • Bray, I., Gunnell, D. (2006). Suicide rates, life satisfaction and happiness as markers for population mental health. Soc Psychiat Epidemiol 41, 333–337. https://doi.org/10.1007/s00127-006-0049-z
  • Busch, H., Hofer, J., Chasiotis, A., and Campos, D. (2013). The achievement flow motive as an element of the autotelic personality: Predicting educational attainment in three cultures. European Journal of Psychology of Education, 28(2), 239-254. https://doi.org/10.1007/s10212-012-0112-y
  • Buser, J. K., and Kearney, A. (2017). Stress, adaptive coping, and life satisfaction. Journal of College Counseling, 20(3), 224–236. https://doi.org/10.1002/jocc.12071
  • Büyüköztürk. Ş., Çakmak. E. K., Akgün. Ö. E., Karadeniz. Ş. And Demirel. F. (2012). Bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Akademi.
  • Camci G., and Kavuran, E. (2021). Hemşirelerin iş stresi ve tükenmişlik düzeyleri ile meslek ve yaşam doyumu düzeyleri arasındaki ilişkinin belirlenmesi. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi. 24(2): 274-283. https://doi.org/10.17049/ataunihem.930846
  • Caner, A. (2016). Happiness and life satisfaction in Turkey in recent years. Social Indicators Research, 127(1), 361–399. https://doi.org/10.1007/s11205-015-0948-z
  • Carr, A. (2016). Pozitif psikoloji: Mutluluğun ve insanın güçlü yönlerinin bilimi (Ü. Şendilek, Çev.). Kaknüs.
  • Coburn, D. (2004). Beyond the income inequality hypothesis: Class, neo-liberalism, and health inequalities. Social Science and Medicine, 58(51), 41–56. https://doi.org/10.1016/S0277-9536(03)00159-X
  • Creswell, J. W. (2014). Research design: Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches (4th ed.). SAGE Publications.
  • Csikszentmihalyi, M. (1975). Play and intrinsic rewards. Journal of Humanistic Psychology. 15(3), 41-63. https://doi.org/10.1177/002216787501500306
  • Csikszentmihalyi, M. (1988). The future of flow. In M. Csikszentmihalyi and I. S. Csikszentmihalyi (Eds.), Optimal experience: Psychological studies of flow in consciousness (pp. 364–383). Cambridge University Press.
  • Csikszentmihalyi, M. (1990). Flow: The psychology of optimal experience. HarperCollins.
  • Csikszentmihalyi, M. (2014). Flow and the foundations of positive psychology. Springer. https://doi.org/10.1007/978-94-017-9088-8
  • Çam, Z. and Artar, M.(2014). Ergenlikte yaşam doyumu: Okul türleri bağlamında bir inceleme. Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bi̇limler Dergisi, 2(1), 23-46.
  • Çetin, D. (2020). Üniversite öğrencilerinin psikolojik sağlamlıkları ile çocukluk çağı travmaları ve ototelik kişilik arasındaki ilişkilerin incelenmesi. (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Dokuz Eylül Üniversitesi.
  • Çivitci, A. (2009). İlköğretim Öğrencilerinde Yaşam Doyumu: Bazı Kişisel ve Ailesel Özelliklerin Rolü. Journal of Uludag University Faculty of Education, 22(1), 29-52. https://izlik.org/JA85ME64WM
  • Dağlı, A. and Baysal, N. (2016). Yaşam doyumu ölçeğinin Türkçe’ye uyarlanması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 15(59), 1250-1262. https://doi.org/10.17755/esosder.263229 Demir, R. and Murat, M. (2017). Öğretmen adaylarının mutluluk, iyimserlik, yaşam anlamı ve yaşam doyumlarının incelenmesi. OPUS International Journal of Society Researches, 7 (13), 347-378. https://doi.org/10.26466/opus.347656 Demirbilek, N. and Bozanoğlu, B. (2023). Üniversite öğrencilerinin yaşam doyumu, iletişim becerileri ve yaşam boyu öğrenme düzeyleri arasındaki ilişki. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 24 (1), 312-333. https://doi.org/10.17679/inuefd.1132020 DeNeve, K. M., and Cooper, H. (1998). The happy personality: A meta-analysis of 137 personality traits and subjective well-being. Psychological Bulletin, 124(2), 197–229. https://doi.org/10.1037/0033-2909.124.2.197
  • Diener E. (1984). Subjective well-being. Psychological Bulletin, 95(3):542. https://doi.org/10.1037/0033-2909.95.3.542
  • Diener E., Emmons R.A, Larsen R.J and Griffin S. (1985). The satisfaction with life scale. Journal of Personality Assessment. 49(1):71-75. https://doi.org/10.1207/s15327752jpa4901_13 Diener, E., and Diener, M. (1995). Cross-cultural correlates of life satisfaction and self-esteem. Journal of Personality and Social Psychology, 68(4), 653–663. https://doi.org/10.1037/0022-3514.68.4.653 Diener, E., and Lucas, R. E. (1999). Personality and subjective well-being. In D. Kahneman, E. Diener, and N. Schwarz (Eds.), Well-being: The foundations of hedonic psychology (pp. 213–229). Russell Sage Foundation.
  • Diener, E., Suh, E. M., Lucas, R. E., and Smith, H. L. (1999). Subjective well-being: Three decades of progress. Psychological Bulletin, 125(2), 276–302. https://doi.org/10.1037/0033-2909.125.2.276
  • Diener, E., Oishi, S., and Lucas, R. E. (2003). Personality, culture, and subjective well-being: emotional and cognitive evaluations of life. Annual review of psychology, 54, 403–425. https://doi.org/10.1146/annurev.psych.54.101601.145056
  • Doğan, T. and Akıncı-Çötok, N. (2011). Oxford mutluluk ölçeği kısa formunun Türkçe uyarlaması: geçerlik ve güvenirlik çalışması. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 4(36), 165-172.
  • Dwight, C. K. T., Lau, V. W., Perlman, R., and McLaughlin, M. (2020). The development and validation of the autotelic personality questionnaire. Journal of Personality Assessment, 102(1), 88–101. https://doi.org/10.1080/00223891.2018.1546306
  • Eichhorn, J. (2012). Happiness for believers? Contextualizing the effects of religiosity on life-satisfaction. European Sociological Review, 28(5), 583–593. https://doi.org/10.1093/esr/jcr027
  • Eser, B. Ö., Muezzin, E. E., and Karaaziz, M. (2023). Yetişkinlerde psikolojik sağlamlık ve yaşam doyumunun mutluluğu yordamasının incelenmesi. EKEV Akademi Dergisi (95), 41-54. https://doi.org/10.17753/sosekev.1250211
  • Gilman, R., and Huebner, E. S. (2006). Characteristics of adolescents who report very high life satisfaction. Journal of Youth and Adolescence, 35(3), 311–319. https://doi.org/10.1007/s10964-006-9036-7
  • Goldbeck, L., Schmitz, T. G., Besier, T., Herschbach, P., and Henrich, G. (2007). Life satisfaction decreases during adolescence. Quality of Life Research, 16(6), 969-979. https://doi.org/10.1007/s11136-007-9205-5 Hayes, A. F. (2013). Introduction to mediation, moderation, and conditional process analysis: A regression-based approach. Guilford Press.
  • Hirao, K. (2014). Comparison of feelings of inferiority among university students with autotelic, average, and nonautotelic personalities. North American Journal of Medical Sciences, 6(9), 440-444. https://doi.org/10.4103/1947-2714.141627
  • Hirao, K., and Kobayashi, R. (2013). Health-related quality of life and sense of coherence among the unemployed with autotelic, average, and non-autotelic personalities: a cross-sectional survey in Hiroshima, Japan. PLoS One, 8(9),1-4. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0073915 Ishimura, I., and Kodama, M. (2009). Flow experiences in everyday activities of Japanese college students: Autotelic people and time management. Japanese Psychological Research, 51(1), 47-54. https://doi.org/10.1111/j.1468-5884.2009.00387.x
  • Joshanloo, M., and Jovanović, V. (2020). The relationship between gender and life satisfaction: Analysis across demographic groups and global regions. Archives of Women's Mental Health, 23(3), 331–338. https://doi.org/10.1007/s00737-019-00998-w
  • Kanten, P., and Arda, Ö. (2021). The effect of autotelic personality on work engagement level of employees: Role of personal meaning. Troyacademy, 6(2), 379–394. https://doi.org/10.31454/troyacademy.930353
  • Karasar, N. (2015). Bilimsel araştırma yöntemi: Kavramlar-ilkeler-teknikler. Nobel yayın dağıtım
  • Kaya, Ö. S. and Orçan, F. (2019). Mutluluğun empati, affetme ve yaşam doyumu arasindaki araci rolü: Bir yol analizi. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 19 (2), 540-554. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2019.19.46660-584899 Kim -Prieto, C., Diener, E., Tamir, M., Scollon, C., and Diener, M. (2005). Integrating the diverse definitions of happiness: A time-sequential framework of subjective well-being. Journal of Happiness Studies, 6(3), 261-300. https://doi.org/10.1007/s10902-005-7226-8
  • Kim, J., Park, S., and Kim, M. E. (2022). Leisure activities, life satisfaction, and happiness among people with spinal cordin jury during the COVID-19 pandemic. LeisureStudies, 1–10. https://doi.org/10.1080/02614367.2022.2115109
  • Knoop, H. H. (2014). Positive psychology: Reflections. Aarhus Universitetsforlag
  • Köse, B., Uzun, M., Özlü, K., Çelik, N. M., and Erbaş, Ü. (2019). Spor Bilimlerinde Okuyan Öğrencilerin Öznel Mutluluk ve Zindelik Düzeylerinin Bazı Değişkenlere Göre İncelenmesi (Ankara Üniversitesi Örneği). Kilis 7 Aralık Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 3(2), 22-29. https://izlik.org/JA52CT57DU
  • Lyubomirsky, S., Sheldon, K. M., and Schkade, D. (2005). Pursuing happiness: The architecture of sustainable change. Review of General Psychology, 9(2), 111–131. https://doi.org/10.1037/1089-2680.9.2.111
  • Mahon, N. E., Yarcheski, A., and Yarcheski, T. J. (2005). Happiness as related to gender and health in early adolescents. Clinical Nursing Research, 14(2), 175–190. https://doi.org/10.1177/1054773804271936
  • Matheny, K. B., Curlette, W. L., Aysan, F., Herrington, A. N., Gfroerer, C. A., Thompson, D., and Hamarat, E. (2002). Coping resources, perceived stress, and life satisfaction among Turkish and American university students. International Journal of Stress Management, 9(2), 81–97. https://doi.org/10.1023/a:1014902719664
  • Matheny, K. B., Roque-Tovar, B. E., and Curlette, W. L. (2008). Perceived stress, coping resources, and life satisfaction among U.S. and Mexican college students: A cross-cultural study. Anales de Psicología, 24(1), 49–57.
  • Mikicin, M. (2013). Autotelic personality as a predictor of engagement in sports. Biomedical Human Kinetics, 5(1), 84-92. https://doi.org/10.2478/bhk-2013-0013
  • Milas, G., Klarić, I. M., Malnar, A., Saftić, V., Šupe-Domić, D., and Slavich, G. M. (2021). The impact of stress and coping strategies on life satisfaction in a national sample of adolescents: A structural equation modelling approach. Stress and Health, 37(5), 1026–1034. https://doi.org/10.1002/smi.3050
  • Moksnes, U. K., Espnes, G. A., and Haugan, G. (2013). Stress, sense of coherence and emotional symptoms in adolescents. Psychology and Health, 29(1), 32–49. https://doi.org/10.1080/08870446.2013.822868
  • Mosknes, U.K. and Espnes, G.A. (2014). Self-esteemand life satisfaction in adolescents’ gender and age as potential moderators. Quality Of Life Research, 22(10), 2921-2928. https://doi.org/10.1007/s11136-013-0427-4
  • Nakamura, J., and Csikszentmihalyi, M. (2009). The concept of flow. In C. R. Snyder and S. J. Lopez (Eds.), Oxford handbook of positive psychology (pp. 89–105). Oxford University Press.
  • Nedim Bal, P., and Gülcan, A. (2014). Genç yetişkinlerde iyimserliğin mutluluk ve yaşam doyumu üzerindeki etkisinin incelenmesi. Asian Journal of Instruction (E-AJI), 2(1(ÖZEL), 41-52. https://izlik.org/JA75JS48GK Nemati, S., and Mehdipour Maralani, F. (2016). The relationship between life satisfaction and happiness: The mediating role of resiliency. International Journal of Psychological Studies, 8(3), 194–203. https://doi.org/10.5539/ijps.v8n3p194
  • Neugarten, B.L., Havighurst, R.J. and Tobin, S.S. (1961). The measurement of life satisfaction. Source Journal of Gerontology, 16 (2), 134 -143. https://doi.org/10.1093/geronj/16.2.134
  • Ngamaba, K. H. (2016). Happiness and life satisfaction in Rwanda. Journal of Psychology in Africa, 26(5), 407–414. https://doi.org/10.1080/14330237.2016.1208930
  • Ngamaba, K. H., and Soni, D. (2018). Are happiness and life satisfaction different across religious groups? Exploring determinants of happiness and life satisfaction. Journal of Religion and Health, 57(6), 2118–2139. https://doi.org/10.1007/s10943-017-0481-2
  • Park, N., Peterson, C., and Ruch, W. (2009). Orientations to happiness and life satisfaction in twenty-seven nations. The Journal of Positive Psychology, 4(4), 273–279. https://doi.org/10.1080/17439760902933690
  • Pavot, W., and Diener, E. (1993). Review of the satisfaction with life scale. Psychological Assessment, 5(2), 164–172. https://doi.org/10.1037/1040-3590.5.2.164
  • Peterson, C., Ruch, W., Beermann, U., Park, N., and Seligman, M. E. P. (2007). Strengths of character, orientations to happiness, and life satisfaction. The Journal of Positive Psychology, 2(3), 149–156. https://doi.org/10.1080/17439760701228938
  • Preacher, K. J. and Hayes, A. F. (2008). Asymptotic and resampling strategies for assessing and comparing indirect effects in multiple mediator models. Behavior Research Methods, 40(3), 879-891. https://doi.org/10.3758/BRM.40.3.879
  • Proyer, R. T., Ruch, W. and Chen, G-H. (2012). Gelotophobia: Life satisfaction and happiness across cultures, Humor, 25, 1, 23-40. https://doi.org/10.1515/humor-2012-0002
  • Reisoğlu, S. (2014). Üniversite öğrencilerinin öznel iyi oluşlarını yordamada beş faktör kişilik özellikleri, mizah tarzları ve duygusal zekânın rolü. (Yayınlanmamış doktora tezi). Karadeniz Teknik Üniversitesi
  • Ross, S. R., and Keiser, H. N. (2014). Autotelic personality through a five-factor lens: Individual differences in flow-propensity. Personality and Individual Differences, 59, 3-8. https://doi.org/10.1016/j.paid.2013.09.029
  • Rogowska, A. M., Kuśnierz, C., and Ochnik, D. (2021). Changes in stress, coping styles, and life satisfaction between the first and second waves of the covid-19 pandemic: A longitudinal cross-lagged study in a sample of university students. Journal of clinical medicine, 10(17), 4025. https://doi.org/10.3390/jcm10174025
  • Røysamb, E. (2006). Personality and Well-being. In M. E. Vollrath (Ed.), Handbook of personality and health (pp. 115–134). John Wiley and Sons Ltd. https://doi.org/10.1002/9780470713860.ch5
  • Salman, E. (2022). Üniversite son sınıf öğrencilerinin kariyer stresi ve umutsuzluk düzeylerinin akış yaşantılarına etkisi. (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi) Çağ Üniversitesi.
  • Sapmaz, F., and Doğan, T. (2012). Mutluluk ve yaşam doyumunun yordayıcısı olarak iyimserlik. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 8, (3), 63-69.
  • Seligman, M. E. P., and Csikszentmihalyi, M. (2000). Positive psychology: An introduction. American Psychologist, 55(1), 5–14. https://doi.org/10.1037/0003-066X.55.1.5
  • Selim, S. (2008). Life satisfaction and happiness in Turkey. Social Indicators Research, 88(3), 531–562. https://doi.org/10.1007/s11205-007-9218-z
  • Sezer, F. (2011). Ortaöğretim öğrencilerinin öznel iyi oluş durumlarının bazı değişkenler açısından incelenmesi. Milli Eğitim Dergisi, 41(192), 74-85.
  • Sheldon, K. M., Ryan, R., and Reis, H. T. (1996). What makes for a good day? Competence and autonomy in the day and in the person. Personality and social psychology bulletin, 22(12), 1270-1279. https://doi.org/10.1177/01461672962212007
  • Sürücü, Ö. (2016). İş yaşantısında iyimserlik, yaşam doyumu ve mutluluk; otel işletmelerinde çalışan iş görenlere yönelik bir uygulama. Journal Of International Social Research 9 (43). Issn: 1307-9581
  • Tabachnick, B. G., and Fidell, L. S. (2015). Çok değişkenli istatistiklerin kullanımı (M. Baloğlu, Çev.). Nobel Yayıncılık.
  • Tan, F.B. and Chou, J.P.C. (2011). Dimensions of autotelic personality and their effects on perceived playfulness ın the context of mobile information and entertainment services. Australasian Journal of Information Systems, 17(1), 5-22. https://doi.org/10.3127/ajis.v17i1.527
  • Tingaz, E., and Hazar, M. O. (2014). Beden eğitimi ve spor öğretmenliği ile bazı öğretmen adaylarının duygusal zekâ ve mutluluklarının karşılaştırılması. International Journal of Science Culture and Sport, Special Issue on the Proceedings of the 3rd ISCS Conference, SI (1), 745–756.
  • Tov, W., and Diener, E. (2009). Culture and subjective well-being. In Social Indicators Research Series (pp. 9–41). Springer. https://doi.org/10.1007/978-90-481-2352-0_2
  • Tov, W., and Bauman, E. (2007). Culture and subjective well-being. In S. Kitayama and D.Cohen (Eds.), Handbook of cultural psychology (pp. 691-713). Guilford Press.
  • Tse, D. C. K., Lau, V. W., Perlman, R., and McLaughlin, M. J. (2018). The development and validation of the Autotelic Personality Questionnaire. Journal of Personality Assessment, 102(1), 88–101. https://doi.org/10.1080/00223891.2018.1491855
  • Tse, D. C. K., Nakamura, J., and Csikszentmihalyi, M. (2020). Living well by “flowing” well: The indirect effect of autotelic personality on well-being through flow experience. The Journal of Positive Psychology, 16(3), 310–321. https://doi.org/10.1080/17439760.2020.1716055
  • Tsou, M. W., and Liu, J. T. (2001). Happiness and domain satisfaction in Taiwan. Journal of Happiness Studies, 2, 269–288. https://doi.org/10.1023/A:1011816429264
  • Turgut, T., and Ümmet, D. (2021). Yetişkinlerde motivasyon düzenleme ve akış yaşantısı arasındaki ilişkide ototelik kişiliğin aracı rolü. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 53, 305-327 https://doi.org/10.9779.pauefd.836244
  • Üngüder, A. (2017). Bireylerin romantik ilişkilerindeki mutluluk düzeyleri ile ilişkilerine yönelik inançları ve yaşam doyumları arasındaki ilişkinin incelenmesi. (Yüksek lisans tezi) Uludağ Üniversitesi, Bursa.
  • Veenhoven, R. (1988). The utility of happiness. Social Indicators Research, 20(4), 333–354. https://doi.org/10.1007/BF00302332
  • Veenhoven, R. (1991). Is Happiness Relative? Social Indicators Research, 24(1), 1-34.
  • Veenhoven, R. (1996). The Study of Life Satisfaction. In W.E. Saris, R. Veenhoven, A. C. Scherpenzeel and B. Bunting (Eds), A comparative study of satisfaction with life in Europe (pp. 11-48). https://personal.eur.nl/veenhoven/Pub1990s/96dfull.pdf
  • Veenhoven, R. (2012). Also known as ‘life-satisfaction’ and ‘subjective well-being’. In K. C. Land, A. C. Michalos, and J. Sirgy (Eds.), Handbook of social indicators and quality of life research (pp. 63–77). Springer Publishers. https://doi.org/10.1007/978-94-007-2421-1_3
  • Yapıcı, E. C., Alpullu, A., Mametkulyyev, Y. and Yılgın, A. (2022). Yabancı uyruklu bireylerin serbest zamanlarındaki durumlarının akış kuramı bağlamında incelenmesi. İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 9 (1), 1-14.
  • Yarar, O. F. (2015). Autotelic personality: Links with flow propensity, personal strengths, and psychopathology (Unpublished doctoral dissertation). The Middle East Technical University.
  • Yazıcı Çelebi, G. and Çelebi, B. (2018). Lise öğrencilerinin yaşam doyumu düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi . Erciyes Journal of Education, 2 (2), 1-15 . https://doi.org/10.32433/eje.421904
  • Yetim, Ü. (1993). Life satisfaction: A study based on the organization of personal projects. Social Indicators Research, 29(3), 277-289. https://doi.org/10.1007/BF01079516

From Life Satisfaction to Happiness in University Students: The Mediating Role of Autotelic Personality

Year 2026, Volume: 17 Issue: 1 , 984 - 1005 , 28.04.2026

Mehmet Demir , Şura Çetin , Jale Eldeleklioğlu

https://doi.org/10.51460/baebd.1602658
https://izlik.org/JA88YW43PB

Abstract

The aim of this study is to test a hypothetical model addressing the mediating role of autotelic personality in the relationship between life satisfaction and happiness using a relational screening model. The study was conducted with a total of 341 students (252 female and 89 male) attending the university. Autotelic Personality Scale, Oxford Happiness Scale Short Form and Satisfaction with Life Scale were used as data collection tools. For the mediation analysis in the study, Hayes' (2022) suggestion, PROCESS beta 4.2 macro, which is an SPSS plug-in, was used (Model 4). As a result of the mediation analysis, when direct effects were analyzed, it was seen that life satisfaction predicted autotelic personality and happiness in a statistically significant way. In addition, it was found that autotelic personality predicted happiness in a statistically significant way. Looking at the indirect effect, it was observed that the path coefficient between life satisfaction and happiness decreased at the level of significance with the inclusion of autotelic personality, which is the mediating variable, in the model. According to this result, it was found that autotelic personality has a partial mediating role in the relationship between life satisfaction and happiness. As a result, the findings obtained can be interpreted as the increase in life satisfaction scores of university students can contribute to the increase in autotelic personality scores and with this contribution, happiness levels can also increase.

Keywords

life satisfaction autotelic personality happiness positive psychology university students.

References

  • Abuhamdeh, S. (2000). The autotelic personality: An exploratory investigation. (Unpublished manuscript). University of Chicago.
  • Acar Zorbaz, N. (2019). Lise öğrencilerinin ototelik kişilik özellikleri, yaşam amaçları, hayat anlamları ve akış eğilimleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Van Yüzüncü Yüzyıl Üniversitesi.
  • Ak, M. O. (2021). Ototelik kişilik ölçeğinin türkçeye uyarlama çalışması: serbest zaman perspektifi oluşturulması. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, 54, 317-338. https://izlik.org/JA86SW74GN
  • Aldemir, C., and Gülcan, Y. (2004). Student satisfaction in higher education: A Turkish case. Higher Education Management and Policy, 16(2), 109–122. https://doi.org/10.1787/hemp-v16-art19-en
  • Arslan, I., and Bektaş, H. (2019). Üniversite öğrencilerinin yaşam doyumunun ölçülmesi. İstanbul Gelişim Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 8, 767–784. https://doi.org/10.38079/igusabder.587380
  • Asakawa, K. (2004). Flow experience and autotelic personality in Japanese college students: How do they experience challenges in daily life? Journal of Happiness Studies, 5(2), 123-154. https://doi.org/10.1023/B:JOHS.0000035915.97836.89
  • Asakawa, K. (2010). Flow experience, culture, and well-being: How do autotelic Japanese college students feel, behave, and think in their daily lives? Journal of Happiness Studies, 11(2), 205-223. https://doi.org/10.1007/s10902-008-9132-3
  • Bahar, H. H., and Abdramanova, N. (2023). Türkiye ve Kazakistan'daki öğretmen adaylarının akademik başarı ve yaşam doyum düzeylerinin karşılaştırmalı olarak incelenmesi. Milli Eğitim Dergisi, 52(237), 389–408.https://dergipark.org.tr/tr/pub/milliegitim/issue/75816/961029
  • Bajaj, B., Robins, R. W., and Pande, N. (2016). Mediating role of self-esteem on the relationship between mindfulness, anxiety, and depression. Personality and Individual Differences, 96, 127–131. https://doi.org/10.1016/j.paid.2016.02.085
  • Baumann, N. (2012). Autotelic personality. In S. Engeser (Ed.), Advances in flow research (pp. 165–186). Springer. https://doi.org/10.1007/978-1-4614-2359-1_9
  • Baumeister, R. F., and Leary, M. R. (1995). The need to belong: Desire for interpersonal attachments as a fundamental human motivation. Psychological Bulletin, 117(3), 497–529. https://doi.org/10.1037/0033-2909.117.3.497
  • Bekhet, A. K., Zauszniewski, J. A., and Nakhla, W. E. (2008). Happiness: theoretical and empirical considerations. Nursing forum, 43(1), 12–23. https://doi.org/10.1111/j.1744-6198.2008.00091.x
  • Biason, J. (2018). Flow families: Do maternal and paternal parenting styles foster autotelic personality? (Unpublished Bachelor of Psychological Science thesis). Australian College of Applied Psychology.
  • Bray, I., Gunnell, D. (2006). Suicide rates, life satisfaction and happiness as markers for population mental health. Soc Psychiat Epidemiol 41, 333–337. https://doi.org/10.1007/s00127-006-0049-z
  • Busch, H., Hofer, J., Chasiotis, A., and Campos, D. (2013). The achievement flow motive as an element of the autotelic personality: Predicting educational attainment in three cultures. European Journal of Psychology of Education, 28(2), 239-254. https://doi.org/10.1007/s10212-012-0112-y
  • Buser, J. K., and Kearney, A. (2017). Stress, adaptive coping, and life satisfaction. Journal of College Counseling, 20(3), 224–236. https://doi.org/10.1002/jocc.12071
  • Büyüköztürk. Ş., Çakmak. E. K., Akgün. Ö. E., Karadeniz. Ş. And Demirel. F. (2012). Bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Akademi.
  • Camci G., and Kavuran, E. (2021). Hemşirelerin iş stresi ve tükenmişlik düzeyleri ile meslek ve yaşam doyumu düzeyleri arasındaki ilişkinin belirlenmesi. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi. 24(2): 274-283. https://doi.org/10.17049/ataunihem.930846
  • Caner, A. (2016). Happiness and life satisfaction in Turkey in recent years. Social Indicators Research, 127(1), 361–399. https://doi.org/10.1007/s11205-015-0948-z
  • Carr, A. (2016). Pozitif psikoloji: Mutluluğun ve insanın güçlü yönlerinin bilimi (Ü. Şendilek, Çev.). Kaknüs.
  • Coburn, D. (2004). Beyond the income inequality hypothesis: Class, neo-liberalism, and health inequalities. Social Science and Medicine, 58(51), 41–56. https://doi.org/10.1016/S0277-9536(03)00159-X
  • Creswell, J. W. (2014). Research design: Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches (4th ed.). SAGE Publications.
  • Csikszentmihalyi, M. (1975). Play and intrinsic rewards. Journal of Humanistic Psychology. 15(3), 41-63. https://doi.org/10.1177/002216787501500306
  • Csikszentmihalyi, M. (1988). The future of flow. In M. Csikszentmihalyi and I. S. Csikszentmihalyi (Eds.), Optimal experience: Psychological studies of flow in consciousness (pp. 364–383). Cambridge University Press.
  • Csikszentmihalyi, M. (1990). Flow: The psychology of optimal experience. HarperCollins.
  • Csikszentmihalyi, M. (2014). Flow and the foundations of positive psychology. Springer. https://doi.org/10.1007/978-94-017-9088-8
  • Çam, Z. and Artar, M.(2014). Ergenlikte yaşam doyumu: Okul türleri bağlamında bir inceleme. Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bi̇limler Dergisi, 2(1), 23-46.
  • Çetin, D. (2020). Üniversite öğrencilerinin psikolojik sağlamlıkları ile çocukluk çağı travmaları ve ototelik kişilik arasındaki ilişkilerin incelenmesi. (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Dokuz Eylül Üniversitesi.
  • Çivitci, A. (2009). İlköğretim Öğrencilerinde Yaşam Doyumu: Bazı Kişisel ve Ailesel Özelliklerin Rolü. Journal of Uludag University Faculty of Education, 22(1), 29-52. https://izlik.org/JA85ME64WM
  • Dağlı, A. and Baysal, N. (2016). Yaşam doyumu ölçeğinin Türkçe’ye uyarlanması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 15(59), 1250-1262. https://doi.org/10.17755/esosder.263229 Demir, R. and Murat, M. (2017). Öğretmen adaylarının mutluluk, iyimserlik, yaşam anlamı ve yaşam doyumlarının incelenmesi. OPUS International Journal of Society Researches, 7 (13), 347-378. https://doi.org/10.26466/opus.347656 Demirbilek, N. and Bozanoğlu, B. (2023). Üniversite öğrencilerinin yaşam doyumu, iletişim becerileri ve yaşam boyu öğrenme düzeyleri arasındaki ilişki. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 24 (1), 312-333. https://doi.org/10.17679/inuefd.1132020 DeNeve, K. M., and Cooper, H. (1998). The happy personality: A meta-analysis of 137 personality traits and subjective well-being. Psychological Bulletin, 124(2), 197–229. https://doi.org/10.1037/0033-2909.124.2.197
  • Diener E. (1984). Subjective well-being. Psychological Bulletin, 95(3):542. https://doi.org/10.1037/0033-2909.95.3.542
  • Diener E., Emmons R.A, Larsen R.J and Griffin S. (1985). The satisfaction with life scale. Journal of Personality Assessment. 49(1):71-75. https://doi.org/10.1207/s15327752jpa4901_13 Diener, E., and Diener, M. (1995). Cross-cultural correlates of life satisfaction and self-esteem. Journal of Personality and Social Psychology, 68(4), 653–663. https://doi.org/10.1037/0022-3514.68.4.653 Diener, E., and Lucas, R. E. (1999). Personality and subjective well-being. In D. Kahneman, E. Diener, and N. Schwarz (Eds.), Well-being: The foundations of hedonic psychology (pp. 213–229). Russell Sage Foundation.
  • Diener, E., Suh, E. M., Lucas, R. E., and Smith, H. L. (1999). Subjective well-being: Three decades of progress. Psychological Bulletin, 125(2), 276–302. https://doi.org/10.1037/0033-2909.125.2.276
  • Diener, E., Oishi, S., and Lucas, R. E. (2003). Personality, culture, and subjective well-being: emotional and cognitive evaluations of life. Annual review of psychology, 54, 403–425. https://doi.org/10.1146/annurev.psych.54.101601.145056
  • Doğan, T. and Akıncı-Çötok, N. (2011). Oxford mutluluk ölçeği kısa formunun Türkçe uyarlaması: geçerlik ve güvenirlik çalışması. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 4(36), 165-172.
  • Dwight, C. K. T., Lau, V. W., Perlman, R., and McLaughlin, M. (2020). The development and validation of the autotelic personality questionnaire. Journal of Personality Assessment, 102(1), 88–101. https://doi.org/10.1080/00223891.2018.1546306
  • Eichhorn, J. (2012). Happiness for believers? Contextualizing the effects of religiosity on life-satisfaction. European Sociological Review, 28(5), 583–593. https://doi.org/10.1093/esr/jcr027
  • Eser, B. Ö., Muezzin, E. E., and Karaaziz, M. (2023). Yetişkinlerde psikolojik sağlamlık ve yaşam doyumunun mutluluğu yordamasının incelenmesi. EKEV Akademi Dergisi (95), 41-54. https://doi.org/10.17753/sosekev.1250211
  • Gilman, R., and Huebner, E. S. (2006). Characteristics of adolescents who report very high life satisfaction. Journal of Youth and Adolescence, 35(3), 311–319. https://doi.org/10.1007/s10964-006-9036-7
  • Goldbeck, L., Schmitz, T. G., Besier, T., Herschbach, P., and Henrich, G. (2007). Life satisfaction decreases during adolescence. Quality of Life Research, 16(6), 969-979. https://doi.org/10.1007/s11136-007-9205-5 Hayes, A. F. (2013). Introduction to mediation, moderation, and conditional process analysis: A regression-based approach. Guilford Press.
  • Hirao, K. (2014). Comparison of feelings of inferiority among university students with autotelic, average, and nonautotelic personalities. North American Journal of Medical Sciences, 6(9), 440-444. https://doi.org/10.4103/1947-2714.141627
  • Hirao, K., and Kobayashi, R. (2013). Health-related quality of life and sense of coherence among the unemployed with autotelic, average, and non-autotelic personalities: a cross-sectional survey in Hiroshima, Japan. PLoS One, 8(9),1-4. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0073915 Ishimura, I., and Kodama, M. (2009). Flow experiences in everyday activities of Japanese college students: Autotelic people and time management. Japanese Psychological Research, 51(1), 47-54. https://doi.org/10.1111/j.1468-5884.2009.00387.x
  • Joshanloo, M., and Jovanović, V. (2020). The relationship between gender and life satisfaction: Analysis across demographic groups and global regions. Archives of Women's Mental Health, 23(3), 331–338. https://doi.org/10.1007/s00737-019-00998-w
  • Kanten, P., and Arda, Ö. (2021). The effect of autotelic personality on work engagement level of employees: Role of personal meaning. Troyacademy, 6(2), 379–394. https://doi.org/10.31454/troyacademy.930353
  • Karasar, N. (2015). Bilimsel araştırma yöntemi: Kavramlar-ilkeler-teknikler. Nobel yayın dağıtım
  • Kaya, Ö. S. and Orçan, F. (2019). Mutluluğun empati, affetme ve yaşam doyumu arasindaki araci rolü: Bir yol analizi. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 19 (2), 540-554. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2019.19.46660-584899 Kim -Prieto, C., Diener, E., Tamir, M., Scollon, C., and Diener, M. (2005). Integrating the diverse definitions of happiness: A time-sequential framework of subjective well-being. Journal of Happiness Studies, 6(3), 261-300. https://doi.org/10.1007/s10902-005-7226-8
  • Kim, J., Park, S., and Kim, M. E. (2022). Leisure activities, life satisfaction, and happiness among people with spinal cordin jury during the COVID-19 pandemic. LeisureStudies, 1–10. https://doi.org/10.1080/02614367.2022.2115109
  • Knoop, H. H. (2014). Positive psychology: Reflections. Aarhus Universitetsforlag
  • Köse, B., Uzun, M., Özlü, K., Çelik, N. M., and Erbaş, Ü. (2019). Spor Bilimlerinde Okuyan Öğrencilerin Öznel Mutluluk ve Zindelik Düzeylerinin Bazı Değişkenlere Göre İncelenmesi (Ankara Üniversitesi Örneği). Kilis 7 Aralık Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 3(2), 22-29. https://izlik.org/JA52CT57DU
  • Lyubomirsky, S., Sheldon, K. M., and Schkade, D. (2005). Pursuing happiness: The architecture of sustainable change. Review of General Psychology, 9(2), 111–131. https://doi.org/10.1037/1089-2680.9.2.111
  • Mahon, N. E., Yarcheski, A., and Yarcheski, T. J. (2005). Happiness as related to gender and health in early adolescents. Clinical Nursing Research, 14(2), 175–190. https://doi.org/10.1177/1054773804271936
  • Matheny, K. B., Curlette, W. L., Aysan, F., Herrington, A. N., Gfroerer, C. A., Thompson, D., and Hamarat, E. (2002). Coping resources, perceived stress, and life satisfaction among Turkish and American university students. International Journal of Stress Management, 9(2), 81–97. https://doi.org/10.1023/a:1014902719664
  • Matheny, K. B., Roque-Tovar, B. E., and Curlette, W. L. (2008). Perceived stress, coping resources, and life satisfaction among U.S. and Mexican college students: A cross-cultural study. Anales de Psicología, 24(1), 49–57.
  • Mikicin, M. (2013). Autotelic personality as a predictor of engagement in sports. Biomedical Human Kinetics, 5(1), 84-92. https://doi.org/10.2478/bhk-2013-0013
  • Milas, G., Klarić, I. M., Malnar, A., Saftić, V., Šupe-Domić, D., and Slavich, G. M. (2021). The impact of stress and coping strategies on life satisfaction in a national sample of adolescents: A structural equation modelling approach. Stress and Health, 37(5), 1026–1034. https://doi.org/10.1002/smi.3050
  • Moksnes, U. K., Espnes, G. A., and Haugan, G. (2013). Stress, sense of coherence and emotional symptoms in adolescents. Psychology and Health, 29(1), 32–49. https://doi.org/10.1080/08870446.2013.822868
  • Mosknes, U.K. and Espnes, G.A. (2014). Self-esteemand life satisfaction in adolescents’ gender and age as potential moderators. Quality Of Life Research, 22(10), 2921-2928. https://doi.org/10.1007/s11136-013-0427-4
  • Nakamura, J., and Csikszentmihalyi, M. (2009). The concept of flow. In C. R. Snyder and S. J. Lopez (Eds.), Oxford handbook of positive psychology (pp. 89–105). Oxford University Press.
  • Nedim Bal, P., and Gülcan, A. (2014). Genç yetişkinlerde iyimserliğin mutluluk ve yaşam doyumu üzerindeki etkisinin incelenmesi. Asian Journal of Instruction (E-AJI), 2(1(ÖZEL), 41-52. https://izlik.org/JA75JS48GK Nemati, S., and Mehdipour Maralani, F. (2016). The relationship between life satisfaction and happiness: The mediating role of resiliency. International Journal of Psychological Studies, 8(3), 194–203. https://doi.org/10.5539/ijps.v8n3p194
  • Neugarten, B.L., Havighurst, R.J. and Tobin, S.S. (1961). The measurement of life satisfaction. Source Journal of Gerontology, 16 (2), 134 -143. https://doi.org/10.1093/geronj/16.2.134
  • Ngamaba, K. H. (2016). Happiness and life satisfaction in Rwanda. Journal of Psychology in Africa, 26(5), 407–414. https://doi.org/10.1080/14330237.2016.1208930
  • Ngamaba, K. H., and Soni, D. (2018). Are happiness and life satisfaction different across religious groups? Exploring determinants of happiness and life satisfaction. Journal of Religion and Health, 57(6), 2118–2139. https://doi.org/10.1007/s10943-017-0481-2
  • Park, N., Peterson, C., and Ruch, W. (2009). Orientations to happiness and life satisfaction in twenty-seven nations. The Journal of Positive Psychology, 4(4), 273–279. https://doi.org/10.1080/17439760902933690
  • Pavot, W., and Diener, E. (1993). Review of the satisfaction with life scale. Psychological Assessment, 5(2), 164–172. https://doi.org/10.1037/1040-3590.5.2.164
  • Peterson, C., Ruch, W., Beermann, U., Park, N., and Seligman, M. E. P. (2007). Strengths of character, orientations to happiness, and life satisfaction. The Journal of Positive Psychology, 2(3), 149–156. https://doi.org/10.1080/17439760701228938
  • Preacher, K. J. and Hayes, A. F. (2008). Asymptotic and resampling strategies for assessing and comparing indirect effects in multiple mediator models. Behavior Research Methods, 40(3), 879-891. https://doi.org/10.3758/BRM.40.3.879
  • Proyer, R. T., Ruch, W. and Chen, G-H. (2012). Gelotophobia: Life satisfaction and happiness across cultures, Humor, 25, 1, 23-40. https://doi.org/10.1515/humor-2012-0002
  • Reisoğlu, S. (2014). Üniversite öğrencilerinin öznel iyi oluşlarını yordamada beş faktör kişilik özellikleri, mizah tarzları ve duygusal zekânın rolü. (Yayınlanmamış doktora tezi). Karadeniz Teknik Üniversitesi
  • Ross, S. R., and Keiser, H. N. (2014). Autotelic personality through a five-factor lens: Individual differences in flow-propensity. Personality and Individual Differences, 59, 3-8. https://doi.org/10.1016/j.paid.2013.09.029
  • Rogowska, A. M., Kuśnierz, C., and Ochnik, D. (2021). Changes in stress, coping styles, and life satisfaction between the first and second waves of the covid-19 pandemic: A longitudinal cross-lagged study in a sample of university students. Journal of clinical medicine, 10(17), 4025. https://doi.org/10.3390/jcm10174025
  • Røysamb, E. (2006). Personality and Well-being. In M. E. Vollrath (Ed.), Handbook of personality and health (pp. 115–134). John Wiley and Sons Ltd. https://doi.org/10.1002/9780470713860.ch5
  • Salman, E. (2022). Üniversite son sınıf öğrencilerinin kariyer stresi ve umutsuzluk düzeylerinin akış yaşantılarına etkisi. (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi) Çağ Üniversitesi.
  • Sapmaz, F., and Doğan, T. (2012). Mutluluk ve yaşam doyumunun yordayıcısı olarak iyimserlik. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 8, (3), 63-69.
  • Seligman, M. E. P., and Csikszentmihalyi, M. (2000). Positive psychology: An introduction. American Psychologist, 55(1), 5–14. https://doi.org/10.1037/0003-066X.55.1.5
  • Selim, S. (2008). Life satisfaction and happiness in Turkey. Social Indicators Research, 88(3), 531–562. https://doi.org/10.1007/s11205-007-9218-z
  • Sezer, F. (2011). Ortaöğretim öğrencilerinin öznel iyi oluş durumlarının bazı değişkenler açısından incelenmesi. Milli Eğitim Dergisi, 41(192), 74-85.
  • Sheldon, K. M., Ryan, R., and Reis, H. T. (1996). What makes for a good day? Competence and autonomy in the day and in the person. Personality and social psychology bulletin, 22(12), 1270-1279. https://doi.org/10.1177/01461672962212007
  • Sürücü, Ö. (2016). İş yaşantısında iyimserlik, yaşam doyumu ve mutluluk; otel işletmelerinde çalışan iş görenlere yönelik bir uygulama. Journal Of International Social Research 9 (43). Issn: 1307-9581
  • Tabachnick, B. G., and Fidell, L. S. (2015). Çok değişkenli istatistiklerin kullanımı (M. Baloğlu, Çev.). Nobel Yayıncılık.
  • Tan, F.B. and Chou, J.P.C. (2011). Dimensions of autotelic personality and their effects on perceived playfulness ın the context of mobile information and entertainment services. Australasian Journal of Information Systems, 17(1), 5-22. https://doi.org/10.3127/ajis.v17i1.527
  • Tingaz, E., and Hazar, M. O. (2014). Beden eğitimi ve spor öğretmenliği ile bazı öğretmen adaylarının duygusal zekâ ve mutluluklarının karşılaştırılması. International Journal of Science Culture and Sport, Special Issue on the Proceedings of the 3rd ISCS Conference, SI (1), 745–756.
  • Tov, W., and Diener, E. (2009). Culture and subjective well-being. In Social Indicators Research Series (pp. 9–41). Springer. https://doi.org/10.1007/978-90-481-2352-0_2
  • Tov, W., and Bauman, E. (2007). Culture and subjective well-being. In S. Kitayama and D.Cohen (Eds.), Handbook of cultural psychology (pp. 691-713). Guilford Press.
  • Tse, D. C. K., Lau, V. W., Perlman, R., and McLaughlin, M. J. (2018). The development and validation of the Autotelic Personality Questionnaire. Journal of Personality Assessment, 102(1), 88–101. https://doi.org/10.1080/00223891.2018.1491855
  • Tse, D. C. K., Nakamura, J., and Csikszentmihalyi, M. (2020). Living well by “flowing” well: The indirect effect of autotelic personality on well-being through flow experience. The Journal of Positive Psychology, 16(3), 310–321. https://doi.org/10.1080/17439760.2020.1716055
  • Tsou, M. W., and Liu, J. T. (2001). Happiness and domain satisfaction in Taiwan. Journal of Happiness Studies, 2, 269–288. https://doi.org/10.1023/A:1011816429264
  • Turgut, T., and Ümmet, D. (2021). Yetişkinlerde motivasyon düzenleme ve akış yaşantısı arasındaki ilişkide ototelik kişiliğin aracı rolü. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 53, 305-327 https://doi.org/10.9779.pauefd.836244
  • Üngüder, A. (2017). Bireylerin romantik ilişkilerindeki mutluluk düzeyleri ile ilişkilerine yönelik inançları ve yaşam doyumları arasındaki ilişkinin incelenmesi. (Yüksek lisans tezi) Uludağ Üniversitesi, Bursa.
  • Veenhoven, R. (1988). The utility of happiness. Social Indicators Research, 20(4), 333–354. https://doi.org/10.1007/BF00302332
  • Veenhoven, R. (1991). Is Happiness Relative? Social Indicators Research, 24(1), 1-34.
  • Veenhoven, R. (1996). The Study of Life Satisfaction. In W.E. Saris, R. Veenhoven, A. C. Scherpenzeel and B. Bunting (Eds), A comparative study of satisfaction with life in Europe (pp. 11-48). https://personal.eur.nl/veenhoven/Pub1990s/96dfull.pdf
  • Veenhoven, R. (2012). Also known as ‘life-satisfaction’ and ‘subjective well-being’. In K. C. Land, A. C. Michalos, and J. Sirgy (Eds.), Handbook of social indicators and quality of life research (pp. 63–77). Springer Publishers. https://doi.org/10.1007/978-94-007-2421-1_3
  • Yapıcı, E. C., Alpullu, A., Mametkulyyev, Y. and Yılgın, A. (2022). Yabancı uyruklu bireylerin serbest zamanlarındaki durumlarının akış kuramı bağlamında incelenmesi. İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 9 (1), 1-14.
  • Yarar, O. F. (2015). Autotelic personality: Links with flow propensity, personal strengths, and psychopathology (Unpublished doctoral dissertation). The Middle East Technical University.
  • Yazıcı Çelebi, G. and Çelebi, B. (2018). Lise öğrencilerinin yaşam doyumu düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi . Erciyes Journal of Education, 2 (2), 1-15 . https://doi.org/10.32433/eje.421904
  • Yetim, Ü. (1993). Life satisfaction: A study based on the organization of personal projects. Social Indicators Research, 29(3), 277-289. https://doi.org/10.1007/BF01079516
There are 96 citations in total.

Details

Primary Language English
Subjects Social and Humanities Education (Excluding Economics, Business and Management)
Journal Section Research Article
Authors

Mehmet Demir 0000-0002-4541-1001

Şura Çetin 0000-0001-7663-979X

Jale Eldeleklioğlu 0000-0003-1261-888X

Submission Date December 17, 2024
Acceptance Date April 19, 2026
Early Pub Date April 25, 2026
Publication Date April 28, 2026
DOI https://doi.org/10.51460/baebd.1602658
IZ https://izlik.org/JA88YW43PB
Published in Issue Year 2026 Volume: 17 Issue: 1

Cite

APA Demir, M., Çetin, Ş., & Eldeleklioğlu, J. (2026). From Life Satisfaction to Happiness in University Students: The Mediating Role of Autotelic Personality. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, 17(1), 984-1005. https://doi.org/10.51460/baebd.1602658

Aim & Scope

Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü tarafından çıkarılan  "BATI ANADOLU EĞİTİM BİLİMLERİ DERGİSİ (BAEBD)" Nisan, Ağustos ve Aralık aylarında olmak üzere yılda 3 defa Türkçe veya İngilizce dillerinde yayınlanan açık erişimli bilimsel hakemli bir dergidir.

BAEB dergisi, eğitim bilimleri alanı ile ilgili  uygulama veya kuram çalışmalarını güçlü araştırma tasarımları ile  değerlendiren nitelikli çalışmaları yayınlamaktadır. Bu nedenle dergide, özellikle ilgili alanyazının geçmiş ve günümüz ile ilişkisini kurabilen, güncel eğitim ihtiyaçlarımızı takip edip çözümler üretebilen, deneysel, ilişkisel veya kuramsal nitelikli çalışmaların yayınlanması amaçlanmaktadır. Böylece, okul öncesi, ilköğretim, ortaöğretim, lise, yükseköğretim ve hayat boyu öğrenme kademelerinde eğitimin gelişmesine katkı sağlanması beklenmektedir.

BAEBD eğitim teknolojileri, öğretmen yetiştirme, matematik, fen, fizik, kimya, biyoloji, tarih, coğrafya, Türkçe, Türk dili ve edebiyatı, sosyal bilgiler, rehberlik ve psikolojik danışmanlık, okul dışı eğitim, doğa eğitimi, vb. alanlarda çalışmaları kabul etmektedir. Hedef kitlesi eğitim bilimleri alanında çalışma yapan bilim insanları, eğitimciler, öğrenciler, öğretmenler ve eğitim sektörüne yönelik ürün ve hizmet veren kişi ve kuruluşlardır.



BAEBD Yazım Kuralları

BAEBD Telif Hakkı Devir Formu


BAŞVURU EKLERİ:    1-Benzerlik Raporu
                            2-Etik Kurul Belgesi / Etik Kurul Başvurusuna Gerek Yoktur Yazısı
                            3-Telif Hakkı Devir Formu


ŞABLON MAKALE


BAEBD, 10.11.2017 tarihinden itibaren yayın etiği ile ilgili aşağıdaki kuralları benimsemektedir;

1) Dergi yayıncılığında "Yayın Etiği ve Kötüye Kullanım Bildirgesi (COPE -Code of Conduct for Journal Editors)" tarafından belirlenmiş yükümlülükleri esas alır. Detaylı bilgi aşağıda sunulmuştur.

2) Yazar tarafından dergiye gönderilen makalelerin yazarlarından editör intihal raporu talep eder. İntihal raporu incelenerek onaylanan makalelere alan editörü ve hakem ataması yapılır.

3) (10.07.2019 tarihli güncelleme) BAEBD, Cilt 10. Sayı 2’den (Aralık 2019) itibaren anket, mülâkat vb. yollarla veri toplanmasını içeren makale önerilerinde, başvuru öncesinde yazardan etik kurul onay belgesini isteyecektir. Etik kurul belgesi ile ilgili bilgiler yöntem bölümünde sunulacaktır.


YAYIN ETİĞİ VE KÖTÜYE KULLANIM BİLDİRGESİ (COPE)

Editörlerin Sorumlulukları

Tarafsızlık ve Yayıncıya Ait Özgürlük. Editörler gönderilen makale önerilerini derginin kapsamına uygun olması ve çalışmalarının önemi ve orijinalliğini dikkate alarak değerlendirirler. Editörler, makale önerisini sunan yazarların ırk, cinsiyet, cinsel yönelim, etnik köken, uyruk veya politik görüşlerini dikkate almazlar. Düzeltme ya da yayınlama kararına dergi editör kurulu dışında diğer kurumlar etki edemez.
Gizlilik. Editörler gönderilen bir yazıyla ilgili bilgileri, sorumlu yazar, hakemler ve yayın kurulu dışında başka herhangi biriyle paylaşmazlar.
Bilgilendirme ve Görüş Ayrılıkları. Editörler ve yayın kurulu üyeleri, yazarların açık yazılı izni olmaksızın kendi araştırma amaçları için sunulan bir makalede yayınlanmamış bilgileri kullanmazlar.
Basım Kararı. Editörler, yayınlanmak üzere kabul edilen tüm makalelerin, alanında uzman olan en az iki hakem tarafından hakem değerlendirmesine tabi tutulmasını sağlar. Editörler, dergiye gönderilen makalelerden hangi eserin yayınlanacağına, söz konusu çalışmanın geçerliliğine, araştırmacılara ve okurlara olan önemine, hakemlerin yorumlarına ve bu gibi yasal şartlara göre karar vermekten sorumludur.
Etik Kaygılar. Editörler sunulan bir yazıya veya yayınlanmış makaleye ilişkin etik kaygılar ortaya çıktığında tedbirler alacaktır. Yayınlandıktan yıllar sonra ortaya çıksa bile, bildirilen her etik olmayan yayınlama davranışı incelenecektir. Editörler, etik kaygılar oluşması durumunda COPE Flowcharts'ı takip eder. Etik sorunların önemli olması durumunda düzeltme, geri çekme uygulanabilir veya konu ile ilgili endişeler dergide yayınlanabilir.


Hakemlerin görevleri

Editoryal Kararlara Katkı: Editör kararlarında editörlere yardımcı olur ve editoryal iletişim yoluyla yazarlara makalelerini iyileştirmede yardımcı olur.
Sürat: Makale önerisini incelemek için yeterli nitelikte hissetmeyen veya makale incelemesinin zamanında gerçekleşemeyeceğini bilen herhangi bir hakem, derhal editörleri haberdar etmeli ve gözden geçirme davetini reddetmeli, böylece yeni hakem atamasının yapılması sağlanmalıdır.
Gizlilik: Gözden geçirilmek üzere gönderilen tüm makale önerileri gizli belgelerdir ve bu şekilde ele alınmalıdır. Editör tarafından yetkilendirilmedikçe başkalarına gösterilmemeli veya tartışılmamalıdır. Bu durum inceleme davetini reddeden hakemler için de geçerlidir.
Tarafsızlık Standartları: Makale önerisi ile ilgili yorumlar tarafsız olarak yapılmalı ve yazarların makaleyi geliştirmek için kullanabileceği şekilde öneriler yapılmalıdır. Yazarlara yönelik kişisel eleştiriler uygun değildir.
Kaynakların Kabulü: Hakemler, yazarlar tarafından alıntılanmayan ilgili yayınlanmış çalışmaları tanımlamalıdır. Hakem ayrıca, incelenen yazı ile başka herhangi bir makalenin (yayınlanmış veya yayınlanmamış) herhangi bir önemli benzerliğini editörüne bildirmelidir.
Çıkar Çatışmaları: Çıkar çatışmaları editöre bildirilmelidir.


Yazarların Sorumlulukları

Raporlaştırma Standartları: Orijinal araştırmanın yazarları, yapılan çalışmanın ve sonuçların doğru bir şekilde sunulmasını ve ardından çalışmanın öneminin objektif bir şekilde tartışılmasını sağlamalıdır. Makale önerisi yeterli detay ve referans içermelidir.
Veri Erişimi ve Saklama: Yazarların, çalışmalarının ham verilerini saklamaları gerekmektedir. Gerektiğinde, dergi tarafından talep edilmesi durumunda editör incelemesi için sunmalıdırlar.
Özgünlük ve İntihal: Yazarlar, tamamen orijinal eserler göndermelidirler ve başkalarının çalışmalarını veya sözlerini kullanmışlarsa, bu uygun şekilde alıntılanmış olmalıdır. Bunun yanında yazarların kendi tez çalışmaları ve makale çalışmalarından gerçekleştirdikleri alıntılarda da benzerliğin minimum düzeyde olması bir başka deyişle alıntılamanın uygun bir şekilde gerçekleştirilmiş olması önemlidir. Başkasından ya da kendinden intihal, tüm biçimlerinde etik olmayan yayıncılık davranışını oluşturur ve kabul edilemez. Bu nedenle dergiye makale gönderen tüm yazarlardan benzerlik oranı raporu istenmektedir. Rapordaki oran makalenin değerlendirme sürecine geçmesi için belirleyici olacaktır. Oranın yüksek olduğu makaleler geri gönderilerek gerekli düzenlemelerin yapılması istenecektir. Bu kapsamda başkalarının çalışmalarından yapılan intihallerin yanı sıra yazarların kendi tez veya makalelerinden yaptıkları intihallerin de göz önünde bulundurularak bir düzenleme yapması gerekmektedir.
Birden çok, yinelenen, yedekli veya eşzamanlı gönderim / yayın: Yazarlar başka bir dergide daha önce yayınlanmış bir makaleyi değerlendirilmek için göndermemelidir. Bir makalenin birden fazla dergiye eşzamanlı olarak sunulması etik olmayan yayıncılık davranışıdır ve kabul edilemez.
Makalenin Yazarlığı: Sadece yazarlık kriterlerini yerine getiren kişiler, yazının içeriğinde yazar olarak listelenmelidir. Bu yazarlık kriterleri şu şekildedir; (i) tasarım, uygulama, veri toplama veya analiz aşamalarına katkı sağlamıştır (ii) yazıyı hazırlamış veya önemli entelektüel katkı sağlamış veya eleştirel olarak revize etmiştir veya (iii) makalenin son halini görmüş, onaylamış ve yayınlanmak üzere teslim edilmesini kabul etmiştir. Sorumlu yazar, tüm yazarların (yukarıdaki tanıma göre) yazar listesine dâhil edilmesini sağlamalı ve yazarların makalenin son halini gördüklerini ve yayınlanmak üzere sunulmasını kabul ettiklerini beyan etmelidir.
Beyan ve Çıkar Çatışmaları: Yazarlar, mümkün olan en erken aşamada (genellikle makale gönderimi sırasında bir bildirme formu sunarak ve makalede bir beyanı dâhil ederek) çıkar çatışmalarını açığa çıkarmalıdır. Çalışma için tüm mali destek kaynakları beyan edilmelidir (varsa hibe numarası veya diğer referans numarası dâhil).
Hakem Değerlendirme: Yazarlar hakem değerlendirme sürecine katılmakla yükümlüdürler ve editörlerin ham veri taleplerine, açıklamalara ve etik onayının kanıtlarına ve telif hakkı izinlerine derhal yanıt vererek tam olarak işbirliği yapmakla yükümlüdürler. İlk olarak "gerekli revizyon" kararı verilmesi durumunda, yazarlar hakemlerin yorumlarına sistematik bir şekilde verilen son tarihe kadar yazılarını gözden geçirip yeniden ibraz etmelidir.
Yayınlanan Eserlerde Temel Hatalar: Yazarlar kendi yayınladıkları çalışmalarında önemli hatalar veya yanlışlıklar bulduklarında, dergi editörlerini veya yayıncılarını derhal bilgilendirmek ve kâğıt üzerinde bir erratum biçiminde düzeltmek veya kâğıdı çıkarmak için onlarla işbirliği yapmakla yükümlüdür. Editörler veya yayıncı, yayınlanan bir çalışmanın önemli bir hata veya yanlışlık içerdiğini üçüncü bir şahıstan öğrenirse, yazarın makaleyi derhal düzeltme veya geri çekme veya derginin editörlerine kâğıdın doğruluğuna dair kanıt sunma yükümlülüğünü almalıdır.

Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi makale başvurusu, değerlendirmesi ve yayımı için hiçbir ücret almamaktadır.

Citation Indexes

TR Dizin
Google Scholar

Other Indexes

ASCI
TÜRK EĞİTİM İNDEKSİ
EBSCO

Sahibi / Owner

Melike Yiğit Koyunkaya
Melike YIĞIT KOYUNKAYA
Education

Baş Editör / Editor in Chief

Çınla YÜCEBAŞ
Sibel ALMELEK
Bahar SOĞUKKUYU
Esin UÇAL CANAKAY

Yayın Kurulu / Editorial Board Members

Fatih BAŞBUĞ
Selahattin AVŞAROĞLU
Ahmet AYTAÇ
Aşkın BAHADIR
Ahmet TOKSOY
Nejat İRA
Bilgehan GÜLTEKIN
İzen YAMAN
Ahmet Deniz AĞCA

Dergi Kurulu / Advisory Board

Default avatar
Cansu ÇELEBI EROL
Fine Arts Education, Painting
Ezgi Tokdil
Ezgi TOKDIL
Ecocriticism, Fine Arts Education, Environmental Arts, Interdisciplinary Art, Painting
Default avatar
Vesile YILDIZ DEMIRTAŞ
Special Talented Education
Default avatar
Mine AKKAN
Civil Procedure Law, Civil Procedure

Alan Editörleri / Editors

Default avatar
Hale SUCUOĞLU
Education, Curriculum Development in Education, Program Design, Learning Theories, Curriculum Design Instructional Theories, Instructional Design, Philosophical and Social Foundations of Education, Teacher Education and Professional Development of Educators
Behsat Savas
Behsat SAVAS
Basic Training, Classroom Education, Primary Education, Turkish Education, History Education, Geography Education, Social Studies Education, Physical Training and Sports
İrfan Yurdabakan
İrfan YURDABAKAN
Education, Open and Distance Learning, Measurement Theories and Applications in Education and Psychology, Classroom Measurement Practices, Measurement and Evaluation in Education (Other)
Ahmet Bilal Özbek
Ahmet Bilal ÖZBEK
Education, Mental Disability Education
Default avatar
Hürmüz CEYLAN
Biological Mathematics
Ebru İkiz
Ebru İKIZ
Child and Adolescent Psychiatry, Psychological Counseling and Guidance, Family Counseling, Drug Addiction Consultancy, School Counseling, Psychological Counseling Education, Clinical Psychology, Counselling Psychology, Family Psychology , Educational Psychology
Default avatar
Feryal CUBUKCU
Language Studies, Education
Default avatar
Ahmet Murat ELLEZ
Education
Default avatar
Raziye ÇAKICIOĞLU OBAN
Environmental Education and Extension, Geography Education, Human Geography (Other)