Research Article

Türkiye’de Orta ve Alt Sosyoekonomik Düzeydeki Ailelerin Okul Öncesi Dönemdeki Çocuklarının Ebeveynlerine Yönelik Toplumsal Cinsiyet Algılarının İncelenmesi

Volume: 16 Number: 2 August 28, 2025
TR EN

Türkiye’de Orta ve Alt Sosyoekonomik Düzeydeki Ailelerin Okul Öncesi Dönemdeki Çocuklarının Ebeveynlerine Yönelik Toplumsal Cinsiyet Algılarının İncelenmesi

Abstract

Yapılan çalışma Türkiye’de orta ve alt sosyoekonomik düzeydeki ailelerin okul öncesindeki çocukların ebeveynlerine yönelik toplumsal cinsiyet algılarının incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Çalışma grubu İstanbul ili, Bağcılar ilçesinde okul öncesi eğitim kurumuna devam eden 5 yaşındaki 50 çocuk ile gerçekleştirilmiştir. Bağcılar ilçesi, İstanbul’un diğer ilçelerine göre sosyo-ekonomik düzeyi düşük ilçedir. Araştırmada nitel araştırma desenlerinden fenomenoloji yöntemi kullanılmıştır. Toplanan veriler, çocukların ifadelerine göre kategorilendirilmiş olup içerik analizi yapılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak resim çizdirme yöntemi kullanılmıştır. Demografik bilgiler olarak; çocuğun yaşı, çocuğun cinsiyeti, ebeveynin eğitim durumu, ebeveynin herhangi bir meslekte çalışma durumu ve ailenin sosyo-ekonomik düzey bilgileri yer almaktadır. Çizim öncesinde çocuklara A4 kağıt ve kuru boyalar sunulmuştur. Çocuklara ‘Annen genellikle ne yapar?’ ve ‘Baban genellikle ne yapar?’ sorusu yöneltilmiştir. Sorulara verilen cevaplar not edildikten sonra çocuklardan verdikleri cevaplar doğrultusunda resim çizmeleri istenilmiştir. Bulgulara göre çocuklar, annelerini temizlik yaptığına dair ifadelerde bulunmuşlardır. Temizlik olarak; bulaşık yıkamak, evi temizlemek, çamaşır yıkamak yanıtları olmaktadır. Çocuklara, babalarıyla ilgili sorulan soruya verdikleri cevaplar ve çizdikleri resimlere göre babalarının işe gittiğini ifade etmişlerdir. Çocuklar babalarının işe giderken araba ile işe gittiklerini söylemişlerdir; resimlerinde de araba figürüne yer vermişlerdir. Genel olarak çocuklar tarafından kadın figürünü temizlik yapan kişi; erkek figürünü ise işe giden kişi olarak tanımlamışlardır. Bu çalışmanın sonucu ve önceki yıllarda ilgili konu hakkında farklı bağlamlarda yapılan çalışmaların sonuçları incelendiğinde, 21. yy. toplumsal cinsiyet eşitliğine dair yapılan projelerin, eğitim ve ekonomi politikalarının üzerine daha fazla ilgili konu hakkında çalışmalar yapılması gerektirdiği ifade edilebilir.

Keywords

References

  1. Akar, T., & Aksoy, A. B. (2018). Çocukların anne babalarına yönelik algılarının toplumsal cinsiyet bağlamında incelenmesi. Adnan Menderes Üniversitesi Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 9(1), 31-46.
  2. Akgül Gök, F., & İl, S. (2017). Evli kadın ve erkeklerin toplumsal cinsiyet rolleriyle ilgili algılarının aile işlevlerine yansıması. Journal of International Social Research, 10(54),523-533. https://doi.org/10.17719/jisr.20175434616
  3. Aksoy, A. B. (2015). Aile eğitimi ve katılımı. Hedef CS Yayıncılık.
  4. Alabay, E., & Özdemir, G. (2020). 36-72 aylık çocukların mesleklere yönelik oluşturdukları toplumsal cinsiyet algıları. Turkish Studies, 15(1), 13-29. https://dx.doi.org/10.29228/TurkishStudies.37370.
  5. Anderson, D. R., Huston, A. C., Schmitt, K. L., Linebarger, D. L., & Wright, J. C. (2001). Early childhood television viewing and adolescent behavior. Monographs of the Society for Research in Child Development, 66(1), i–154. https://doi.org/10.1111/1540-5834.00120
  6. Anderson, S. E., Gooze, R. A., Lemeshow, S., & Whitaker, R. C. (2012). Quality of early maternal–child relationship and risk of adolescent obesity. Pediatrics, 129(1), 132–140. https://doi.org/10.1542/peds.2011-0972
  7. Arıkan, R. (2004). Araştırma Teknikleri ve Rapor Hazırlama. Asil Yayın Dağıtım.
  8. Aydilek Çiftçi, M. (2011). Öğretmenlerin ve farklı sosyoekonomik düzeye sahip anne-babaların cinsiyet rolleri algısının 60-72 ay arası çocukların oyuncak tercihleri ve akran etkileşimleri ile ilişkisinin incelenmesi. [Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Çukurova Üniversitesi.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Other Fields of Education (Other)

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

August 22, 2025

Publication Date

August 28, 2025

Submission Date

April 4, 2025

Acceptance Date

July 22, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 16 Number: 2

APA
Semiz, B. (2025). Türkiye’de Orta ve Alt Sosyoekonomik Düzeydeki Ailelerin Okul Öncesi Dönemdeki Çocuklarının Ebeveynlerine Yönelik Toplumsal Cinsiyet Algılarının İncelenmesi. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, 16(2), 2999-3040. https://doi.org/10.51460/baebd.1669950
AMA
1.Semiz B. Türkiye’de Orta ve Alt Sosyoekonomik Düzeydeki Ailelerin Okul Öncesi Dönemdeki Çocuklarının Ebeveynlerine Yönelik Toplumsal Cinsiyet Algılarının İncelenmesi. WAJES. 2025;16(2):2999-3040. doi:10.51460/baebd.1669950
Chicago
Semiz, Bahar. 2025. “Türkiye’de Orta Ve Alt Sosyoekonomik Düzeydeki Ailelerin Okul Öncesi Dönemdeki Çocuklarının Ebeveynlerine Yönelik Toplumsal Cinsiyet Algılarının İncelenmesi”. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi 16 (2): 2999-3040. https://doi.org/10.51460/baebd.1669950.
EndNote
Semiz B (August 1, 2025) Türkiye’de Orta ve Alt Sosyoekonomik Düzeydeki Ailelerin Okul Öncesi Dönemdeki Çocuklarının Ebeveynlerine Yönelik Toplumsal Cinsiyet Algılarının İncelenmesi. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi 16 2 2999–3040.
IEEE
[1]B. Semiz, “Türkiye’de Orta ve Alt Sosyoekonomik Düzeydeki Ailelerin Okul Öncesi Dönemdeki Çocuklarının Ebeveynlerine Yönelik Toplumsal Cinsiyet Algılarının İncelenmesi”, WAJES, vol. 16, no. 2, pp. 2999–3040, Aug. 2025, doi: 10.51460/baebd.1669950.
ISNAD
Semiz, Bahar. “Türkiye’de Orta Ve Alt Sosyoekonomik Düzeydeki Ailelerin Okul Öncesi Dönemdeki Çocuklarının Ebeveynlerine Yönelik Toplumsal Cinsiyet Algılarının İncelenmesi”. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi 16/2 (August 1, 2025): 2999-3040. https://doi.org/10.51460/baebd.1669950.
JAMA
1.Semiz B. Türkiye’de Orta ve Alt Sosyoekonomik Düzeydeki Ailelerin Okul Öncesi Dönemdeki Çocuklarının Ebeveynlerine Yönelik Toplumsal Cinsiyet Algılarının İncelenmesi. WAJES. 2025;16:2999–3040.
MLA
Semiz, Bahar. “Türkiye’de Orta Ve Alt Sosyoekonomik Düzeydeki Ailelerin Okul Öncesi Dönemdeki Çocuklarının Ebeveynlerine Yönelik Toplumsal Cinsiyet Algılarının İncelenmesi”. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, vol. 16, no. 2, Aug. 2025, pp. 2999-40, doi:10.51460/baebd.1669950.
Vancouver
1.Bahar Semiz. Türkiye’de Orta ve Alt Sosyoekonomik Düzeydeki Ailelerin Okul Öncesi Dönemdeki Çocuklarının Ebeveynlerine Yönelik Toplumsal Cinsiyet Algılarının İncelenmesi. WAJES. 2025 Aug. 1;16(2):2999-3040. doi:10.51460/baebd.1669950