Research Article

Öğretmenlerin İş Doyumu ile Mesleki Kıdemi Arasındaki İlişki: Bir Meta Analiz Çalışması

Volume: 16 Number: 2 August 28, 2025
EN TR

Öğretmenlerin İş Doyumu ile Mesleki Kıdemi Arasındaki İlişki: Bir Meta Analiz Çalışması

Abstract

İş doyumu (iş tatmini, iş memnuniyeti), çalışan performansını ve işe devamlılığı belirleyen bir kavram olarak hep önemli bir araştırma konusu olmuştur. Öğretmenlerin iş doyumunu etkileyen birçok etmenle (cinsiyet, medeni durum, yaş, öğrenim durumu vb.) birlikte önemli bir etmen de “kıdem” değişkenidir. Bu araştırmada öğretmenlerin iş doyum algılarının mesleki kıdem değişkenine göre farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek için nicel araştırma sentezi bağlamında meta-analiz yöntemi kullanılmıştır. Araştırma kapsamında 2007-2023 yılları arasında Türkiye’deki okullar temelinde örneklemlenen ve dili Türkçe olan 324 yüksek lisans ve doktora tezi incelenmiş, dahil etme ve hariç tutma işlemi sonucunda 110 çalışma ile meta analiz çalışması yapılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre çalışmanın heterojenlik düzeyi yüksektir. Mesleki kıdemi fazla olan öğretmenlerin iş doyum düzeyleri daha yüksektir. İş doyumu ile mesleki kıdem ilişkisine dair düzenleyici analizler incelendiğinde, çalışmanın türü, okul türü ve örneklem bölgesine göre kıdemi fazla olan öğretmenlerin iş doyum düzeyleri daha yüksektir. Mesleğe yeni başlayan öğretmenlerin iş doyumunun artırılması için okul yöneticileri tarafından rehberlik, destekleyici ve uygun çalışma koşulları, mesleki gelişim fırsatları sağlanması önerilebilir. Bunun yanı sıra kıdemli öğretmenlerin kıdemsiz öğretmenlerle iş birliği yapması, sosyal ve duygusal destek vermesi iş doyumunun artmasına olumlu etki edebilir. Ayrıca iş doyumunu etkileyen öğretmenlerin ücretleri, özlük hakları, çalışma koşulları, sosyal gereksinimleri gibi etmenlerde de iyileştirmeler yapılabilir.

Keywords

References

  1. Acar, F. M. (2016). Okul öncesi öğretmenlerin tükenmişlik ve iş doyumu düzeylerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi (Yayın No. 443071) [Yüksek lisans tezi, Çağ Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  2. Adkins, B. (2009). An analysis of job satisfaction for special educators who instruct students with emotional/behavioral disorders: How working conditions impact commitment (Unpublished doctoral dissertation). University of North Texas.
  3. Ahrari, S., Roslan, S., Zaremohzzabieh, Z., Rasdi, R.M. & Samah, A.A. (2021). Relationship between teacher empowerment and job satisfaction: A Meta-Analytic path analysis. Cogent Education, 8(1), 1-23. https://doi.org/10.1080/2331186X.2021.1898737 Akbulut, B. (2015). Ortaöğretim kurumlarında görev yapan öğretmenlerin örgütsel imaj algıları ile iş doyumu düzeyleri arasındaki ilişki (Yayın No. 394814) [Doktora tezi, Hacettepe Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  4. Akgül, Ş. (2023). Din dersi öğretmenlerinin eğitime inanma düzeyleri ile iş doyum düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi (Yayın No. 809908) [Doktora tezi, Atatürk Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi. Akkuş, O. (2010). Rehberlik araştırma merkezlerinde görevli rehber öğretmenlerin iş doyumu düzeylerinin değerlendirilmesi (Yayın No. 274638) [Yüksek lisans tezi, Ankara Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  5. Aksay, O. (2021). Öğretmenlerin örgütsel adalet, örgütsel dürüstlük ve iş doyumu düzeylerine yönelik algıları arasındaki ilişkilerin incelenmesi (Yayın No. 657670) [Doktora tezi, Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  6. Anghelache, V. (2015). A possible explanatory model for the relationship between teaching motivation and job satisfaction. Procedia - Social and Behavioral Sciences. https://www.sciencedirect.com/science/article/ pii/S187704281501441X
  7. Annakkaya, E. E. (2022). Lise öğretmenlerinin algılarına göre örgütsel destek ve psikolojik sermaye ile iş doyumu arasındaki ilişki (Yayın No. 715179) [Doktora tezi, Okan Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  8. Arı, G. (2021). Özel eğitim meslek okulu öğretmenlerinin örgütsel bağlılık ve iş doyumu düzeyleri arasındaki ilişki (Yayın No. 663161) [Yüksek lisans tezi, Gazi Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Other Fields of Education (Other)

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

August 25, 2025

Publication Date

August 28, 2025

Submission Date

May 28, 2025

Acceptance Date

August 7, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 16 Number: 2

APA
Toprakcı, E., & Keskin, E. (2025). Öğretmenlerin İş Doyumu ile Mesleki Kıdemi Arasındaki İlişki: Bir Meta Analiz Çalışması. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, 16(2), 3147-3178. https://doi.org/10.51460/baebd.1708509
AMA
1.Toprakcı E, Keskin E. Öğretmenlerin İş Doyumu ile Mesleki Kıdemi Arasındaki İlişki: Bir Meta Analiz Çalışması. WAJES. 2025;16(2):3147-3178. doi:10.51460/baebd.1708509
Chicago
Toprakcı, Erdal, and Efraim Keskin. 2025. “Öğretmenlerin İş Doyumu Ile Mesleki Kıdemi Arasındaki İlişki: Bir Meta Analiz Çalışması”. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi 16 (2): 3147-78. https://doi.org/10.51460/baebd.1708509.
EndNote
Toprakcı E, Keskin E (August 1, 2025) Öğretmenlerin İş Doyumu ile Mesleki Kıdemi Arasındaki İlişki: Bir Meta Analiz Çalışması. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi 16 2 3147–3178.
IEEE
[1]E. Toprakcı and E. Keskin, “Öğretmenlerin İş Doyumu ile Mesleki Kıdemi Arasındaki İlişki: Bir Meta Analiz Çalışması”, WAJES, vol. 16, no. 2, pp. 3147–3178, Aug. 2025, doi: 10.51460/baebd.1708509.
ISNAD
Toprakcı, Erdal - Keskin, Efraim. “Öğretmenlerin İş Doyumu Ile Mesleki Kıdemi Arasındaki İlişki: Bir Meta Analiz Çalışması”. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi 16/2 (August 1, 2025): 3147-3178. https://doi.org/10.51460/baebd.1708509.
JAMA
1.Toprakcı E, Keskin E. Öğretmenlerin İş Doyumu ile Mesleki Kıdemi Arasındaki İlişki: Bir Meta Analiz Çalışması. WAJES. 2025;16:3147–3178.
MLA
Toprakcı, Erdal, and Efraim Keskin. “Öğretmenlerin İş Doyumu Ile Mesleki Kıdemi Arasındaki İlişki: Bir Meta Analiz Çalışması”. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, vol. 16, no. 2, Aug. 2025, pp. 3147-78, doi:10.51460/baebd.1708509.
Vancouver
1.Erdal Toprakcı, Efraim Keskin. Öğretmenlerin İş Doyumu ile Mesleki Kıdemi Arasındaki İlişki: Bir Meta Analiz Çalışması. WAJES. 2025 Aug. 1;16(2):3147-78. doi:10.51460/baebd.1708509