Research Article

Mersin İli Mut İlçesinde Yetiştiriciliği Yapılan ‘Beyrut’ ve ‘Çopur’ Zeytin Çeşitlerinin Özellikleri

Volume: 55 Number: 1 March 30, 2026
EN TR

Mersin İli Mut İlçesinde Yetiştiriciliği Yapılan ‘Beyrut’ ve ‘Çopur’ Zeytin Çeşitlerinin Özellikleri

Abstract

Zeytin yetiştiriciliği, Türkiye’de artan bir önem kazanmaktadır. Zeytinin anavatan bölgesinde yer alan Türkiye büyük bir genetik çeşitliliğe sahip olup, halen botanik tanımlaması yapılmamış, çok sayıda mahalli çeşit bulunmaktadır. Bu çeşitlerinin özelliklerinin tespiti hem çeşitlerin zeytin üretimine katkısı hem de tehdit altında bulunan genetik materyalin korunması bakımından önem arz etmektedir. Bu araştırma, Mersin ili Mut ilçesinde yetiştirilen ‘Beyrut’ ve ‘Çopur’ mahalli zeytin çeşitlerinin özelliklerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. ‘Beyrut’ çeşidinde ağaç gelişme kuvveti ‘orta’, ‘Çopur’da ‘kuvvetli’; verim iki çeşitte de yüksek, periyodisite ‘Beyrut’ çeşidinde ‘kısmi’, ‘Çopur’da ‘şiddetli’ olarak belirlenmiştir. Tomurcuk kabarması mart ayının ortası ile sonu, tomurcuk patlaması mart sonu, çiçeklenme başlangıcı nisan başı ile ortası, tam çiçeklenme nisan sonu ile mayıs başı, hasat olgunluğu ise ekim sonu ile kasım başında tespit edilmiştir. ‘Beyrut’ çeşidinde meyve iriliği ‘çok iri’, ‘Çopur’da ‘iri’ olarak bulunmuştur. ‘Beyrut’ çeşidinde kilogramdaki meyve sayısı 157,9 adet, ‘Çopur’da 217,8 adet; et oranı ‘Beyrut’ çeşidinde %83,51, ‘Çopur’da %75,27; çekirdek oranı ‘Beyrut’ çeşidinde %16,49, ‘Çopur’da %24,73; meyve etinin çekirdekten ayrılması ‘Beyrut’ çeşidinde ‘orta’, ‘Çopur’da ‘kolay’; yağ oranı iki çeşitte de ‘düşük’ bulunmuştur. Sonuç olarak incelenen iki mahalli çeşidin de meyvelerinin iriliği nedeniyle sofralık olarak değerlendirilmesi uygundur. Çalışma sonuçlarının, özellikle mahalli zeytin çeşitlerinin korunması ve geliştirilmesine yönelik bilimsel ve pratik uygulamalara katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Keywords

Supporting Institution

Selçuk University Scientific Research Projects Coordination Office

Project Number

24201978

Ethical Statement

Ethics committee approval is not required for this research.

Thanks

This study was supported by Selçuk University Scientific Research Projects Coordination Office with project number 23201074.

References

  1. Barranco, D., & Rallo, R. (1995). Olive cultivars in Spain. HortTechnology, 10, 106–110.
  2. Fanizza, G. (1982). Genetic variability and fruit chracter associations in table olives (Olea europaea), Istitute di miglicramente genetic piante agrarie Universita di Bari. Bari.
  3. FAO (2025). FAOSTAT, Food and Agriculture Organization of the United Nations. https://www.fao.org/faostat
  4. Gözel, H., Karadag, S., Aktug, Tahtacı, S., & Dogruer, N. (2008). Clone selection on Nizip Yağlık and Kilis Yağlık Olive (Olea europaea L.) varieties. Acta Horticulturae, 791, 157–160.
  5. Griggs, W. H., Hartmann, H. T., Bradley, M. V., Iwakiri, B. T., & Whisler, J. E. (1975). Olive pollination in California. Bulletin 869. University of California, Davis, CA.
  6. Kaya, H. (2006). Aydın ilinde yetiştirilen Yamalak Sarısı mahalli zeytin çeşidinin fenotipik özelliklerinin tanımlanması. Yüksek Lisans Tezi, Adnan Menderes Üniversitesi, 61 s.
  7. Kaya, H., Sefer, F., Mete, N., Çetin, Ö., Hakan, M., Şahin, M., Güloğlu, U., Uluçay, N., & Veral, M. G. (2015). Türkiye Zeytin Çeşit Kataloğu, Zeytincilik Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü, Bornova–İzmir.
  8. Kaynaş, N., Sütçü, A. R., & Fidan, A. E. (1992). Marmara Bölgesi zeytin çeşitlerinin pomolojik özellikleri üzerinde çalışmalar. Bahçe, 21, 31–38.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Pomology and Treatment

Journal Section

Research Article

Publication Date

March 30, 2026

Submission Date

November 18, 2025

Acceptance Date

January 19, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 55 Number: 1

APA
Şahin, M. T., & Pırlak, L. (2026). Mersin İli Mut İlçesinde Yetiştiriciliği Yapılan ‘Beyrut’ ve ‘Çopur’ Zeytin Çeşitlerinin Özellikleri. Bahçe, 55(1). https://doi.org/10.53471/bahce.1825901
AMA
1.Şahin MT, Pırlak L. Mersin İli Mut İlçesinde Yetiştiriciliği Yapılan ‘Beyrut’ ve ‘Çopur’ Zeytin Çeşitlerinin Özellikleri. Bahçe. 2026;55(1). doi:10.53471/bahce.1825901
Chicago
Şahin, Mustafa Tolga, and Lütfi Pırlak. 2026. “Mersin İli Mut İlçesinde Yetiştiriciliği Yapılan ‘Beyrut’ Ve ‘Çopur’ Zeytin Çeşitlerinin Özellikleri”. Bahçe 55 (1). https://doi.org/10.53471/bahce.1825901.
EndNote
Şahin MT, Pırlak L (March 1, 2026) Mersin İli Mut İlçesinde Yetiştiriciliği Yapılan ‘Beyrut’ ve ‘Çopur’ Zeytin Çeşitlerinin Özellikleri. Bahçe 55 1
IEEE
[1]M. T. Şahin and L. Pırlak, “Mersin İli Mut İlçesinde Yetiştiriciliği Yapılan ‘Beyrut’ ve ‘Çopur’ Zeytin Çeşitlerinin Özellikleri”, Bahçe, vol. 55, no. 1, Mar. 2026, doi: 10.53471/bahce.1825901.
ISNAD
Şahin, Mustafa Tolga - Pırlak, Lütfi. “Mersin İli Mut İlçesinde Yetiştiriciliği Yapılan ‘Beyrut’ Ve ‘Çopur’ Zeytin Çeşitlerinin Özellikleri”. Bahçe 55/1 (March 1, 2026). https://doi.org/10.53471/bahce.1825901.
JAMA
1.Şahin MT, Pırlak L. Mersin İli Mut İlçesinde Yetiştiriciliği Yapılan ‘Beyrut’ ve ‘Çopur’ Zeytin Çeşitlerinin Özellikleri. Bahçe. 2026;55. doi:10.53471/bahce.1825901.
MLA
Şahin, Mustafa Tolga, and Lütfi Pırlak. “Mersin İli Mut İlçesinde Yetiştiriciliği Yapılan ‘Beyrut’ Ve ‘Çopur’ Zeytin Çeşitlerinin Özellikleri”. Bahçe, vol. 55, no. 1, Mar. 2026, doi:10.53471/bahce.1825901.
Vancouver
1.Mustafa Tolga Şahin, Lütfi Pırlak. Mersin İli Mut İlçesinde Yetiştiriciliği Yapılan ‘Beyrut’ ve ‘Çopur’ Zeytin Çeşitlerinin Özellikleri. Bahçe. 2026 Mar. 1;55(1). doi:10.53471/bahce.1825901

BAHÇE Journal
Eposta:  editor@bahcejournal.org
Web: bahcejournal.org
Atatürk Horticultural Central Research Institute
Yalova 77100, Türkiye
Follow us on:
X (Twitter)Linkedin | Facebook | Instagram