Research Article

Otizm ve Sosyal Biliş Araştırmalarının Kapsamlı Bir Şekilde İncelenmesi: Bibliyometrik Bir Analiz

Volume: 9 Number: 2 December 29, 2025
TR EN

Otizm ve Sosyal Biliş Araştırmalarının Kapsamlı Bir Şekilde İncelenmesi: Bibliyometrik Bir Analiz

Abstract

Öz Bu araştırmanın amacı, otizm ve sosyal biliş alanındaki yayınları bibliyometrik yöntemlerle inceleyerek alanın gelişim eğilimlerini ve tematik yönelimlerini ortaya koymaktır. Çalışma kapsamında, Web of Science (WoS) veri tabanında, dahil etme kriterlerine uygun toplam 208 makale analiz edilmiştir. Analizde yayın eğilimleri, ülkeler arası iş birliği ağları, atıf dağılımları ve ortak anahtar kelime ilişkileri değerlendirilmiştir. Bulgular, bu alandaki çalışmaların 37 yıllık bir geçmişe sahip olduğunu ve özellikle 2012 yılından itibaren yayın sayısında belirgin bir artış yaşandığını göstermektedir. En üretken ülkeler ABD ve Çin olarak belirlenmiştir. Alanın en etkili dergileri ve yüksek atıf alan makaleleri tespit edilmiş, Lotka Yasası sonuçları ise alanda uzmanlaşmanın düşük olduğunu göstermiştir. Tematik analiz sonucunda beş temel odak alanı ortaya çıkmıştır: (1) Sosyal biliş, öğrenme ve otizm ilişkisi, (2) nörogelişimsel bozukluklar ile bilişsel ve duygusal işlevler, (3) beyin yapıları ve nörogörüntüleme çalışmaları, (4) gelişimsel süreçler ve müdahale yöntemleri, dil, yüz işleme ve fonksiyonel beyin bağlantıları. Son yıllarda öne çıkan araştırma konularının ise “bilişsel iyileştirme” ve “sosyal iletişim” olduğu görülmektedir. Sonuç olarak, bu çalışma otizm ve sosyal biliş araştırmalarının multidisipliner doğasını vurgulamakta ve alanın gelişimsel yönelimlerini sistematik bir biçimde ortaya koymaktadır. Elde edilen bulgular, gelecekte yapılacak çalışmalara, verimli tematik alanlar ve iş birliği fırsatları açısından yol gösterici niteliktedir.

Keywords

Ethical Statement

“Otizm ve Sosyal Biliş Araştırmalarının Kapsamlı Bir Şekilde İncelenmesi: Bibliyometrik Bir Analiz” başlıklı çalışmam, yalnızca açık erişimli bilimsel veritabanlarında yer alan yayınların bibliyometrik yöntemlerle incelenmesine dayanmaktadır. Çalışmada insan veya hayvan denekler üzerinde deneysel bir uygulama yapılmamış, herhangi bir kişisel veri veya katılımcı bilgisi toplanmamış, gözlem ya da anket gibi yöntemlere başvurulmamıştır. Bu nedenle çalışmam etik kurul raporu gerektirmeyen bir araştırma olup, ilgili beyanımı bilgilerinize sunarım.

References

  1. Amerikan Psikiyatri Derneği. (2024). What Is Autism Spectrum Disorder? [Resmi/ Kamusal]. https://www.psychiatry.org:443/patients-families/autism/what-is-autism-spectrum-disorder
  2. Anderson, V., Darling, S., Hearps, S., Darby, D., Dooley, J., McDonald, S., Turkstra, L., Brown, A., Greenham, M., & Crossley, L. (2023). Deep phenotyping of socio-emotional skills in children with typical development, neurodevelopmental disorders, and mental health conditions: Evidence from the PEERS. Plos one, 18(10), e0291929.
  3. Aria, M., & Cuccurullo, C. (2017a). bibliometrix: An R-tool for comprehensive science mapping analysis. Journal of informetrics, 11(4), 959-975.
  4. Aria, M., & Cuccurullo, C. (2017b). bibliometrix: An R-tool for comprehensive science mapping analysis. Journal of informetrics, 11(4), 959-975.
  5. Asperger, H. (1944). Die „Autistischen psychopathen” im kindesalter. Archiv für psychiatrie und nervenkrankheiten, 117(1), 76-136.
  6. Atwood, T. (1998). La Escala Australiana para el Síndrome de Asperger (ASAS). Síndrome de Asperger: una guía para la familia.
  7. Bahri, J., Abbes, Z. S., Ben Yahia, H., Halayem, S., Jelili, S., Hajri, M., Amado, I., Medalia, A., & Bouden, A. (2023). Toward an integrative socio-cognitive approach in autism spectrum disorder: NEAR method adaptation—study protocol. Frontiers in Psychiatry, 14, 940066.
  8. Barnea-Goraly, N., Kwon, H., Menon, V., Eliez, S., Lotspeich, L., & Reiss, A. L. (2004). White matter structure in autism: Preliminary evidence from diffusion tensor imaging. Biological psychiatry, 55(3), 323-326.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Disabled Groups

Journal Section

Research Article

Publication Date

December 29, 2025

Submission Date

September 26, 2025

Acceptance Date

October 23, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 9 Number: 2

APA
Bolat, Z. R., Kapkın İçen, B., & Çelik, O. T. (2025). Otizm ve Sosyal Biliş Araştırmalarının Kapsamlı Bir Şekilde İncelenmesi: Bibliyometrik Bir Analiz. Uluslararası Batı Karadeniz Sosyal Ve Beşeri Bilimler Dergisi, 9(2), 301-332. https://doi.org/10.46452/baksoder.1788832
AMA
1.Bolat ZR, Kapkın İçen B, Çelik OT. Otizm ve Sosyal Biliş Araştırmalarının Kapsamlı Bir Şekilde İncelenmesi: Bibliyometrik Bir Analiz. USOBED. 2025;9(2):301-332. doi:10.46452/baksoder.1788832
Chicago
Bolat, Zeynep Ravza, Betül Kapkın İçen, and Osman Tayyar Çelik. 2025. “Otizm Ve Sosyal Biliş Araştırmalarının Kapsamlı Bir Şekilde İncelenmesi: Bibliyometrik Bir Analiz”. Uluslararası Batı Karadeniz Sosyal Ve Beşeri Bilimler Dergisi 9 (2): 301-32. https://doi.org/10.46452/baksoder.1788832.
EndNote
Bolat ZR, Kapkın İçen B, Çelik OT (December 1, 2025) Otizm ve Sosyal Biliş Araştırmalarının Kapsamlı Bir Şekilde İncelenmesi: Bibliyometrik Bir Analiz. Uluslararası Batı Karadeniz Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi 9 2 301–332.
IEEE
[1]Z. R. Bolat, B. Kapkın İçen, and O. T. Çelik, “Otizm ve Sosyal Biliş Araştırmalarının Kapsamlı Bir Şekilde İncelenmesi: Bibliyometrik Bir Analiz”, USOBED, vol. 9, no. 2, pp. 301–332, Dec. 2025, doi: 10.46452/baksoder.1788832.
ISNAD
Bolat, Zeynep Ravza - Kapkın İçen, Betül - Çelik, Osman Tayyar. “Otizm Ve Sosyal Biliş Araştırmalarının Kapsamlı Bir Şekilde İncelenmesi: Bibliyometrik Bir Analiz”. Uluslararası Batı Karadeniz Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi 9/2 (December 1, 2025): 301-332. https://doi.org/10.46452/baksoder.1788832.
JAMA
1.Bolat ZR, Kapkın İçen B, Çelik OT. Otizm ve Sosyal Biliş Araştırmalarının Kapsamlı Bir Şekilde İncelenmesi: Bibliyometrik Bir Analiz. USOBED. 2025;9:301–332.
MLA
Bolat, Zeynep Ravza, et al. “Otizm Ve Sosyal Biliş Araştırmalarının Kapsamlı Bir Şekilde İncelenmesi: Bibliyometrik Bir Analiz”. Uluslararası Batı Karadeniz Sosyal Ve Beşeri Bilimler Dergisi, vol. 9, no. 2, Dec. 2025, pp. 301-32, doi:10.46452/baksoder.1788832.
Vancouver
1.Zeynep Ravza Bolat, Betül Kapkın İçen, Osman Tayyar Çelik. Otizm ve Sosyal Biliş Araştırmalarının Kapsamlı Bir Şekilde İncelenmesi: Bibliyometrik Bir Analiz. USOBED. 2025 Dec. 1;9(2):301-32. doi:10.46452/baksoder.1788832

All articles sent to the journal are checked by the plagiarism program before the evaluation process.

USOBED works under Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International (CC BY-NC-SA 4.0). https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/

cc by nc sa 4.0 ile ilgili görsel sonucu