Toros Çiçekli Dişbudağı’nda Fidan ve Tohum Özelliklerine Ait Morfolojik Varyasyonlar
Abstract
Bu çalışmada endemik Toros Çiçekli Dişbudak (Fraxinus ornus L. subsp. cilicica)’ın 7 yıllık arazi döl denemesinin sonuçları ışığında; ailesel büyüme ve tohum özellikleri için varyasyon ve kalıtım derecesi ile özellikler arası ilişkiler araştırılmıştır. Bu özelliklerle birlikte ailelerin yaşama yüzdesi değerlendirilmiştir. Ailelerde ortalama fidan boyu, kök boğazı çapı, yaşama yüzdesi ve yandal sayısı sırasıyla 187.5 cm, 31.6 mm, 14.7 adet ve % 69.2 bulunmuştur. Bunlarla birlikte fidanların, %52.8’nin sağlıklı olduğu belirlenmiştir. Ortalama tohum sayısı 636 adet, tohum ağırlığı 2.2 gr, tohum boyu 24.3 mm ve tohum eni 4 mm bulunmuştur.
Uygulanan varyans analizi sonucunda fidan boyu, kök boğazı çapı, tohum boy ve tohum eni bakımından aileler arasında istatistiksel bakımdan anlamlı (p≤0.05) farklılıklar bulunurken yan dal sayısı bakımından anlamlı fark olmadığı (p>0.05) anlaşılmıştır.
Özellikler için dar anlamlı kalıtım derecesi (hi2) oldukça düşük olup sıfıra yakındır. Uygulanan korelasyon analizi sonucunda, yandal sayısı ile kök boğazı çapı; tohum boyu ile kök boğazı çapı arasında istatistiksel bakımdan anlamlı (p≤0.05) ilişkiler belirlenmiştir. Çalışma sonuçları türün genetik-ıslah (seleksiyon) ve diğer silvikültürel (ağaçlandırma vb.) çalışmalar için altyapı oluşturmaktadır.
Keywords
Supporting Institution
Project Number
Thanks
References
- Anşin R, Özkan Z C (1993). Tohumlu Bitkiler (Spermatophyta) Odunsu Taksonlar. Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi. Yayın No: 19, Trabzon.
- Becker WA (1984). Manual of Quantitative Genetics, Academic Press, Washington.
- Bilir N (2012). Variation of Seedling Morphology in Manna Ash (Fraxinus ornus L.). Seed Orchards and Breeding Theory Conference. May, Antalya, p. 107-113.
- Carus S, Çiçek E (2007). Adapazarı-Süleymaniye Dişbudak Plantasyonlarında (Fraxinus angustifolia Vahl.) Tek Ağaçlar İçin Bir Çap Artım Modeli. Süleyman Demirel Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 1:34-48.
- Chiatante D, Sarnataro M, Fusco S, Di Iorio A, Scippia GS (2003). Modification of Root Morphological Parameters and Root Architecture in Seedlings of Fraxinus ornus L. and Spartium junceum L. Growing on Slopes. Plant Biosystems, 137 (1): 47-55.
- Fraxigen (2005). Ash Species in Europe: Biological Characters and Practical Guidelines for Sustainable Use, Oxford Forestry Institute, pp:128.
- Güngör N (2016). Çiçekli Dişbudak’ta (Fraxinus ornus subsp. cilicica L.) Aileler Arası Morfolojik Farklılıklar. Fen Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 30 s, Süleyman Demirel Üniversitesi.
- Öztürk H, Şıklar S, Alan M, Ezen T, Korkmaz B, Gülbaba AG, Sabuncu R, Tulukçu M, Derilgen SI, (2004). Akdeniz Bölgesi Alçak Islah Zonunda (0-400 m) Kızılçam (Pinus brutia Ten.) Döl Denemeleri (4. Yaş Sonuçları). Orman Ağaçl. ve Tohumları Islah Arşt. Müd. Teknik Bülten No:12. Ankara.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Ecology
Journal Section
Research Article
Authors
Nebi Bilir
0000-0001-9911-4304
Türkiye
Publication Date
August 15, 2019
Submission Date
March 4, 2019
Acceptance Date
June 11, 2019
Published in Issue
Year 2019 Volume: 21 Number: 2