Systematic Reviews and Meta Analysis

YANIKLI HASTALARDA AĞRI, ANKSİYETE VE UYKU SORUNLARI YÖNETİMİNDE KULLANILAN TAMAMLAYICI UYGULAMALAR

Volume: 2 Number: 1 December 31, 2020
EN TR

YANIKLI HASTALARDA AĞRI, ANKSİYETE VE UYKU SORUNLARI YÖNETİMİNDE KULLANILAN TAMAMLAYICI UYGULAMALAR

Abstract

Bu çalışmanın amacı yanıklı hastalarda ağrı, anksiyete ve uyku sorunları yönetiminde kullanılan tamamlayıcı uygulamaların etkinliğini değerlendiren deneysel veya yarı deneysel çalışmaları incelemektir. Sistematik derlemede PRISMA-P (Preferred Reporting Items for Systematic review and Meta-Analysis Protocols) rehber esas alınmıştır. PUBMED, Science Direct, Wiley Online Library, Google Akademik veri tabanlarından “pain”, “anxiety”, “sleep”, “burn” anahtar kelimeleri ile tarama yapılmıştır. Deneysel ve yarı-deneysel çalışmalar inceleme kapsamına alınmıştır. Çalışmanın tam metnine ulaşılabilen, İngilizce veya Türkçe çalışmalar dahil edilmiş olup yayın yılı için kısıtlama yapılmamıştır. Çalışmaya 1992-2020 tarihleri arasında yayınlanmış, yayın dili İngilizce ve tam metnine ulaşılan 19 çalışma dahil edilmiştir. Örneklem kriterlerine uyan Türkçe çalışma bulunmamıştır. Çalışmaların 4’ü yarı deneysel, 15’i deneysel tiptedir. Yanıklı bireyin bakımı ve özellikle de ağrı, anksiyete ve uyku sorunlarının yönetiminde farmakolojik yöntemlerin olduğu kadar farmakolojik olmayan yöntemlerin de yeri önemlidir. Bu tamamlayıcı yöntemlerin etkili olduğunu gösteren çalışmalar bulunmaktadır. Ancak bu yöntemlerin kısa ve uzun vadedeki etkilerini ortaya koymak için daha geniş örnekleme sahip, uzun süreli, deneysel çalışmalara gereksinim bulunmaktadır.

Keywords

akut ağrı, anksiyete, uyku, yanıklar, tamamlayıcı terapiler

References

  1. Aktaş, H., Ünal, E. & Gülhan, N.F. (2016). Yanık Hastasında Ağrıya Yaklaşım. H.Ü. Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi. 3(3), 47-57.
  2. Amiri, H.M., Tavousi, S.H., Mazlom, S.R. & Manzari, Z.S. (2016). Effect of transcranial direct current stimulation on pain anxiety during burn wound care. Burns. 42, 872–876.
  3. Castro, R.J.A., Leal, P.C. & Sakata, R.K. (2013). Pain Management in Burn Patients. Rev Bras Anestesiol. 63(1), 149-158.
  4. Daneshpajooh, L., Najafi Ghezeljeh, T. & Haghani, H. (2019). Comparison of the effects of inhalation aromatherapy using Damask Rose aroma and the Benson relaxation technique in burn patients: A randomized clinical trial. Burns. 45, 1205-1214. doi: 10.1016/j.burns.2019.03.001.
  5. Dijk, M.V., O’Flaherty, L.A., Hoedemaker, T., Rosmalen, J.V. & Rode, H. (2018). Massage has no observable effect on distress in children with burns: A randomized, observer-blinded trial. Burns. 44, 99-107. doi:10.1016/j.burns.2017.10.002.
  6. Edwards J. (2011). Management of Minor Burn Injuries. Journal of Community Nursing. 25(5), 21-28.
  7. Edwards, J. (2012). Burn wound and scar management. Nursing in Practice. 64, 1- 8.
  8. Faucher, L. & Furukawa, K. (2006). Practice Guidelines for the Management of Pain. J Burn Care Res. 27(5), 659-668. doi: 10.1097/01.BCR.0000238117.41490.00
  9. Frenay, M.C., Faymonville, M.E., Devlieger, S., Albert, A. & Vanderkelen, A. (2001). Psychological approaches during dressing changes of burned patients: a prospective randomised study comparing hypnosis against stress reducing strategy. Burns. 27, 793–799. doi:10.1016/s0305-4179(01)00035-3
  10. Harorani, M., Davodabady, F., Masmouei, B. & Barati, N. (2019). The effect of progressive muscle relaxation on anxiety and sleep quality in burn patients: A randomized clinical trial. Burns. doi: 10.1016/j.burns.2019.11.021
APA
Kabuk, A., & Şendir, M. (2020). YANIKLI HASTALARDA AĞRI, ANKSİYETE VE UYKU SORUNLARI YÖNETİMİNDE KULLANILAN TAMAMLAYICI UYGULAMALAR. Journal of Integrative and Anatolian Medicine, 2(1), 25-41. https://izlik.org/JA53PS24LS
AMA
1.Kabuk A, Şendir M. YANIKLI HASTALARDA AĞRI, ANKSİYETE VE UYKU SORUNLARI YÖNETİMİNDE KULLANILAN TAMAMLAYICI UYGULAMALAR. J. Integr. Anatol. Med. 2020;2(1):25-41. https://izlik.org/JA53PS24LS
Chicago
Kabuk, Ayse, and Merdiye Şendir. 2020. “YANIKLI HASTALARDA AĞRI, ANKSİYETE VE UYKU SORUNLARI YÖNETİMİNDE KULLANILAN TAMAMLAYICI UYGULAMALAR”. Journal of Integrative and Anatolian Medicine 2 (1): 25-41. https://izlik.org/JA53PS24LS.
EndNote
Kabuk A, Şendir M (December 1, 2020) YANIKLI HASTALARDA AĞRI, ANKSİYETE VE UYKU SORUNLARI YÖNETİMİNDE KULLANILAN TAMAMLAYICI UYGULAMALAR. Journal of Integrative and Anatolian Medicine 2 1 25–41.
IEEE
[1]A. Kabuk and M. Şendir, “YANIKLI HASTALARDA AĞRI, ANKSİYETE VE UYKU SORUNLARI YÖNETİMİNDE KULLANILAN TAMAMLAYICI UYGULAMALAR”, J. Integr. Anatol. Med., vol. 2, no. 1, pp. 25–41, Dec. 2020, [Online]. Available: https://izlik.org/JA53PS24LS
ISNAD
Kabuk, Ayse - Şendir, Merdiye. “YANIKLI HASTALARDA AĞRI, ANKSİYETE VE UYKU SORUNLARI YÖNETİMİNDE KULLANILAN TAMAMLAYICI UYGULAMALAR”. Journal of Integrative and Anatolian Medicine 2/1 (December 1, 2020): 25-41. https://izlik.org/JA53PS24LS.
JAMA
1.Kabuk A, Şendir M. YANIKLI HASTALARDA AĞRI, ANKSİYETE VE UYKU SORUNLARI YÖNETİMİNDE KULLANILAN TAMAMLAYICI UYGULAMALAR. J. Integr. Anatol. Med. 2020;2:25–41.
MLA
Kabuk, Ayse, and Merdiye Şendir. “YANIKLI HASTALARDA AĞRI, ANKSİYETE VE UYKU SORUNLARI YÖNETİMİNDE KULLANILAN TAMAMLAYICI UYGULAMALAR”. Journal of Integrative and Anatolian Medicine, vol. 2, no. 1, Dec. 2020, pp. 25-41, https://izlik.org/JA53PS24LS.
Vancouver
1.Ayse Kabuk, Merdiye Şendir. YANIKLI HASTALARDA AĞRI, ANKSİYETE VE UYKU SORUNLARI YÖNETİMİNDE KULLANILAN TAMAMLAYICI UYGULAMALAR. J. Integr. Anatol. Med. [Internet]. 2020 Dec. 1;2(1):25-41. Available from: https://izlik.org/JA53PS24LS