Research Article

Tekrarlanan işlerde algılanan zihinsel iş yükü

Volume: 23 Number: 1 January 29, 2021
  • Demet Gönen Ocaktan *
  • Aslan Deniz Karaoğlan
  • Alper Akça
  • Ali Oral
EN TR

Tekrarlanan işlerde algılanan zihinsel iş yükü

Abstract

Gün içerisinde gerçekleştirilen işlerin ağırlığı, tekrarlı ve sürekli olması çalışanları zorlamakta ve zamanla kas iskelet sistemi rahatsızlıklarına yol açabilmektedir. Endüstride genelde işin yaratacağı fiziksel etkileri önlemek amacıyla çalışmalar yapılmaktadır. Ancak yapılan işlerin çalışanlara fiziksel etkilerinin yanında zihinsel etkileri de söz konusudur. Oluşabilecek performans ve verim kayıplarının önüne geçebilmek için hem fiziksel hem zihinsel iş yüklerini azaltacak iyileştirmelerin yapılması gereklidir. Bu çalışmada, alternatör üretiminde kullanılan stator sac kesim işlemi esnasında operatörlerin çalışma duruşları ve zihinsel iş yükü incelenmiştir. Alternatör üretim süreci emek yoğun gerçekleştirilen işlerden birisidir. Stator sac kesim işleminde, çalışma duruşu değerlendirildiğinde çalışanın fiziksel olarak çok fazla zorlanmadığı düşünülmektedir. Çalışma duruşunun ergonomik açıdan uygun olduğu düşünülse de gün içerisinde işin sürekli tekrarlanmasının çalışana fiziksel etkisinin yanında bıkkınlık, isteksizlik ve iş motivasyonu düşüklüğü gibi zihinsel etkilerinin de olabileceği düşünülmektedir. Yapılan işin çalışanda oluşturacağı zihinsel iş yükünü değerlendirmek için NASA-TLX yöntemi kullanılmıştır. Yöntemde önem ağırlıklarının belirlenmesinde ikili karşılaştırma süreci yer almaktadır. Bu süreçte belirsizlikler söz konusu olduğundan daha gerçekçi sonuçlar elde etmek üzere bulanık önceliklendirme metodu kullanılmıştır. Zihinsel işyükü boyutlarının ikili karşılaştırması sonucu elde edilen önem ağırlıklarının belirlenmesinde, iki akademisyen ve iki üretim yöneticisinin yer aldığı bir ekibin değerlendirmelerinden yararlanılmıştır. Böylece daha objektif sonuçlar ortaya konulmuştur.

Keywords

Thanks

Bu çalışmanın gerçekleştirilebilmesini mümkün kılan İŞBİR Elektrik Sanayi A.Ş'ye teşekkür ederiz. Ayrıca katkılarından dolayı Öznur ALKAN'a teşekkür ederiz.

References

  1. Atik, E. ve Akoğlan, M. K., İş Yükü Algısı ve İş Yükünün İnsan Kaynakları Yönetiminde Kullanımı: Eskişehir’de Otel İşletmeleri Örneği, Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 16, 5, 341–366, (2016).
  2. Çetinkaya, F. ve Baykent, G., İşyeri Çalışma Ortamı Koşullarının Ergonomik Yönden İncelenmesi (Örnek: Şekerleme Firması), Uşak Üniversitesi Fen ve Doğa Bilimleri Dergisi, 1, 1, 15-31, (2017).
  3. Dağdeviren, M., Eraslan, E. ve Kurt, M., Çalışanların Toplam İş Yükü Seviyelerinin Belirlenmesine Yönelik Bir Model Ve Uygulaması, Journal of the Faculty of Engineering and Architecture of Gazi University, 20, 4, 517-525, (2005).
  4. Kılıç, E. D., Acil Servis Hekimlerinin NASA-RTLX Yöntemi İle Zihinsel İş Yüklerinin Değerlendirilmesi: Bir Uygulama Çalışması, Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 30, 3, 645-662, (2016).
  5. Ordukaya, H., Fiziksel İş Yükü ve Ergonomi, Anahtar Dergisi, 273-274, 42-47, (2011).
  6. Yener, Y., Can, G. F. ve Toktaş P., Fiziksel Zorlanma ve Algılanan İş Yükü Düzeylerini Dikkate Alan Bir İş Rotasyonu Önerisi, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Dergisi, 27, 1, 8–18, (2019).
  7. Yağmuroğlu, Z., Günaydın, H.M. ve Kale, S., İş Gereksinim Analizi Yönteminin İş Güvenliği Bağlamında İncelenmesi, 3. İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Sempozyumu, 195-200, Çanakkale, (2011).
  8. Rahman, M. ve Sen, A. K., Effect of job satisfaction on stress, performance and health in self-paced repetitive work, International Archives Occupational Environmental Health, 59, 2, 115-121, (1987).

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Engineering

Journal Section

Research Article

Authors

Demet Gönen Ocaktan * This is me
0000-0003-1997-6719
Türkiye

Aslan Deniz Karaoğlan This is me
0000-0002-3292-5919
Türkiye

Publication Date

January 29, 2021

Submission Date

April 16, 2020

Acceptance Date

July 7, 2020

Published in Issue

Year 2021 Volume: 23 Number: 1

APA
Gönen Ocaktan, D., Karaoğlan, A. D., Akça, A., & Oral, A. (2021). Tekrarlanan işlerde algılanan zihinsel iş yükü. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 23(1), 84-95. https://doi.org/10.25092/baunfbed.829853
AMA
1.Gönen Ocaktan D, Karaoğlan AD, Akça A, Oral A. Tekrarlanan işlerde algılanan zihinsel iş yükü. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi. 2021;23(1):84-95. doi:10.25092/baunfbed.829853
Chicago
Gönen Ocaktan, Demet, Aslan Deniz Karaoğlan, Alper Akça, and Ali Oral. 2021. “Tekrarlanan Işlerde Algılanan Zihinsel Iş Yükü”. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 23 (1): 84-95. https://doi.org/10.25092/baunfbed.829853.
EndNote
Gönen Ocaktan D, Karaoğlan AD, Akça A, Oral A (January 1, 2021) Tekrarlanan işlerde algılanan zihinsel iş yükü. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 23 1 84–95.
IEEE
[1]D. Gönen Ocaktan, A. D. Karaoğlan, A. Akça, and A. Oral, “Tekrarlanan işlerde algılanan zihinsel iş yükü”, Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, vol. 23, no. 1, pp. 84–95, Jan. 2021, doi: 10.25092/baunfbed.829853.
ISNAD
Gönen Ocaktan, Demet - Karaoğlan, Aslan Deniz - Akça, Alper - Oral, Ali. “Tekrarlanan Işlerde Algılanan Zihinsel Iş Yükü”. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 23/1 (January 1, 2021): 84-95. https://doi.org/10.25092/baunfbed.829853.
JAMA
1.Gönen Ocaktan D, Karaoğlan AD, Akça A, Oral A. Tekrarlanan işlerde algılanan zihinsel iş yükü. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi. 2021;23:84–95.
MLA
Gönen Ocaktan, Demet, et al. “Tekrarlanan Işlerde Algılanan Zihinsel Iş Yükü”. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, vol. 23, no. 1, Jan. 2021, pp. 84-95, doi:10.25092/baunfbed.829853.
Vancouver
1.Demet Gönen Ocaktan, Aslan Deniz Karaoğlan, Alper Akça, Ali Oral. Tekrarlanan işlerde algılanan zihinsel iş yükü. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi. 2021 Jan. 1;23(1):84-95. doi:10.25092/baunfbed.829853

Cited By