Research Article

Multiple travelling salesman problem with fuzzy c-means and ant colony optimization algorithms

Volume: 26 Number: 49 June 23, 2023
TR EN

Multiple travelling salesman problem with fuzzy c-means and ant colony optimization algorithms

Abstract

Sezgisel algoritmalar, kabul edilebilir sürede optimuma yakın çözümler verebilen ve çok büyük boyutlu optimizasyon problemleri için kullanılabilen algoritmalardır. En iyi çözümün bulunacağı garanti edilememekle beraber, bulunan çözümün kabul edilebilir düzeyde olması, çözüme kolay ve hızlı ulaşılabilmesi açısından kullanımı oldukça yaygın olan yöntemlerdir. Sezgisel yöntemlerde problemin çözümüne yönelik yaklaşımlar; karar verme, optimizasyon, bulanık mantık, yapay zeka, makine öğrenmesi, derin öğrenme şeklinde karşımıza çıkar. Bu çalışmada; pek çok alanda uygulaması olan Gezgin Satıcı Problemi (GSP) için optimuma en yakın çözümü hızlı bir şekilde bulabilmek amacıyla Karınca Kolonisi Optimizasyonu (KKO) yöntemi seçilmiştir. Rastgele seçilen verileri gruplandırmak amacıyla da Bulanık C-Ortalamalı Kümeleme (BCO) Algoritması kullanılmıştır. Çalışmada kullanılan veriler BCO algoritması kullanılarak ayrı ayrı 3, 4 ve 5 kümeye ayrılmış; elde edilen veri setleri Çoklu KKO ile değerlendirilmiş ve sonuçlar karşılaştırılmıştır.

Keywords

References

  1. Aziz Z.A. (2015), Ant colony hyper-heuristics for travelling salesman problem, IEEE International Symposium on Robotics and Intelligent Sensors (IEEE IRIS2015), Procedia Computer Science 76: 534-538.
  2. Bezdek J.C. (1981), Pattern recognition with fuzzy objective function algorithms, New York: Plenum Press. Christofides N., Eilon S. (1969), An algorithm for the vehicle-dispatching problem, Journal of the Operational Research Society, 20, 309–318.
  3. Cura T. (2008), Modern sezgisel teknikler ve uygulamaları, İstanbul: Papatya Yayınları.
  4. Dantzig G., Fulkerson R., Johnson S. (1954), Solution of a large-scale traveling-salesman problem, Journal of the Operations Research Society of America, 2(4), 393-410.
  5. Dunn, J.C. (1974), A fuzzy relative ISODATA process and its use in detecting compact well-separated clusters, Journal of Cybernetics, 3(3), 32-57.
  6. Gilmore P.C., Gomory R.E. (1964), Sequencing a one state-variable machine: a solvable case of the traveling salesman problem, Journal of Operations Research, 12(5), 655-679.
  7. Guo Y., Zi Y., Jiang Y. (2020), Contrastive study of distributed multitask fuzzy c-means clustering and traditional clustering algorithms, Communication, Image and Signal Processing (CCISP), 2020 5th International Conference on. :239-245 Nov, 2020.
  8. Işık M., Çamurcu A.Y. (2007), K-means, k-medoids ve bulanık c-means algoritmalarının uygulamalı olarak performanslarının tespiti, İstanbul Ticaret Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 6(11), 31-45.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Operation

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

June 23, 2023

Publication Date

June 23, 2023

Submission Date

October 7, 2021

Acceptance Date

December 12, 2022

Published in Issue

Year 2023 Volume: 26 Number: 49

APA
Dikbıyık, D., & Alp, S. (2023). Multiple travelling salesman problem with fuzzy c-means and ant colony optimization algorithms. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 26(49), 185-201. https://doi.org/10.31795/baunsobed.1005070
AMA
1.Dikbıyık D, Alp S. Multiple travelling salesman problem with fuzzy c-means and ant colony optimization algorithms. BAUNSOBED. 2023;26(49):185-201. doi:10.31795/baunsobed.1005070
Chicago
Dikbıyık, Derya, and Selçuk Alp. 2023. “Multiple Travelling Salesman Problem With Fuzzy C-Means and Ant Colony Optimization Algorithms”. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 26 (49): 185-201. https://doi.org/10.31795/baunsobed.1005070.
EndNote
Dikbıyık D, Alp S (June 1, 2023) Multiple travelling salesman problem with fuzzy c-means and ant colony optimization algorithms. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 26 49 185–201.
IEEE
[1]D. Dikbıyık and S. Alp, “Multiple travelling salesman problem with fuzzy c-means and ant colony optimization algorithms”, BAUNSOBED, vol. 26, no. 49, pp. 185–201, June 2023, doi: 10.31795/baunsobed.1005070.
ISNAD
Dikbıyık, Derya - Alp, Selçuk. “Multiple Travelling Salesman Problem With Fuzzy C-Means and Ant Colony Optimization Algorithms”. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 26/49 (June 1, 2023): 185-201. https://doi.org/10.31795/baunsobed.1005070.
JAMA
1.Dikbıyık D, Alp S. Multiple travelling salesman problem with fuzzy c-means and ant colony optimization algorithms. BAUNSOBED. 2023;26:185–201.
MLA
Dikbıyık, Derya, and Selçuk Alp. “Multiple Travelling Salesman Problem With Fuzzy C-Means and Ant Colony Optimization Algorithms”. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, vol. 26, no. 49, June 2023, pp. 185-01, doi:10.31795/baunsobed.1005070.
Vancouver
1.Derya Dikbıyık, Selçuk Alp. Multiple travelling salesman problem with fuzzy c-means and ant colony optimization algorithms. BAUNSOBED. 2023 Jun. 1;26(49):185-201. doi:10.31795/baunsobed.1005070

Baun SOBED