Research Article

Derin Öğrenme ile Türkçede Adıl Çözümleme

Volume: 17 Number: 2 December 24, 2024
EN TR

Derin Öğrenme ile Türkçede Adıl Çözümleme

Abstract

Dilde, bir sözcüğün/sözcük öbeğinin sürekli tekrar eden kullanımını önlemek için, ilgili öncül sözcüğe/sözcük öbeğine atıfta bulunan adılların kullanımına sık rastlanır. Bir adılın atıfta bulunduğu öncül ile eşleştirilmesi adıl çözümleme olarak adlandırılır. Bu çalışmada Türkçe metinlerde adılların çözümlenmesinde derin öğrenme yöntemlerinin başarımı değerlendirilmiştir. Çalışma kapsamında 10 Türkçe çocuk hikayesi kullanılarak bir veri kümesi derlenmiş, deneylerde kullanılmak üzere 12 öznitelik belirlenmiştir. Çok katmanlı algılayıcı, evrişimsel (konvolüsyonel) ve tekrarlayan sinir ağları nöron ve katman sayılarının değiştiği bir dizi farklı konfigürasyonla uygulanarak F1 ölçüsü ile başarım ölçülmüştür. Sonuçlar, Türkçe adıl çözümlemesinde en yüksek başarımın, çok fazla nöron kullanan orta sayıda katmana sahip çok katmanlı algılayıcı sinir ağı tarafından elde edildiğini göstermiştir.

Keywords

References

  1. Grosz B. J., Weinstein S., Joshi A.K., Centering: A Framework for Modelling the Local Coherence of Discourse Centering: A Framework for Modelling the Local Coherence of Discourse, Computational Linguistics, 1995, 21: 203–225.
  2. Halliday M.A., Hasan R., Cohesion in English 1st ed., Routledge,https://www.routledge.com/Cohesion-in-English/Halliday-Hasan/p/book/9780582550414 UK, 1976, 1-392.
  3. Van Valin R.D., LaPolla R.J., Syntax: Structure, Meaning, and Function 1st ed., Cambridge University Press, UK, 1997, 1-744.
  4. Van Valin R.D., A Summary of Role and reference Grammar, Papers of the Summer Institute of Linguistics, University of North Dakota Session, 2005, 37(5):1–30.
  5. Smeaton A.F., Progress in the application of natural language processing to information retrieval tasks, Computing Journal, 1992, 35(268):268-278.
  6. Yıldırım S., Kılıcaslan Y., A Machine Learning Approach to Personal Pronoun Resolution in Turkish, FLAIRS Conference, USA:Florida, 2007, 269–270.
  7. Kılıcaslan Y., Guner E.S., Yıldırım S., Learning-based pronoun resolution for Turkish with a comparative evaluation, Computers Speech and Language, 2009, 23: 311–331.
  8. Kornfilt J., Turkish 1st ed., Routledge, UK, 1997, 1-608.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Information Security Management

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

December 3, 2024

Publication Date

December 24, 2024

Submission Date

October 17, 2023

Acceptance Date

April 21, 2024

Published in Issue

Year 2024 Volume: 17 Number: 2

APA
Taze, M., & Kumova Metin, S. (2024). Derin Öğrenme ile Türkçede Adıl Çözümleme. Bilgisayar Bilimleri Ve Mühendisliği Dergisi, 17(2), 109-119. https://doi.org/10.54525/bbmd.1595416
AMA
1.Taze M, Kumova Metin S. Derin Öğrenme ile Türkçede Adıl Çözümleme. Bilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği Dergisi. 2024;17(2):109-119. doi:10.54525/bbmd.1595416
Chicago
Taze, Mehmet, and Senem Kumova Metin. 2024. “Derin Öğrenme Ile Türkçede Adıl Çözümleme”. Bilgisayar Bilimleri Ve Mühendisliği Dergisi 17 (2): 109-19. https://doi.org/10.54525/bbmd.1595416.
EndNote
Taze M, Kumova Metin S (December 1, 2024) Derin Öğrenme ile Türkçede Adıl Çözümleme. Bilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği Dergisi 17 2 109–119.
IEEE
[1]M. Taze and S. Kumova Metin, “Derin Öğrenme ile Türkçede Adıl Çözümleme”, Bilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği Dergisi, vol. 17, no. 2, pp. 109–119, Dec. 2024, doi: 10.54525/bbmd.1595416.
ISNAD
Taze, Mehmet - Kumova Metin, Senem. “Derin Öğrenme Ile Türkçede Adıl Çözümleme”. Bilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği Dergisi 17/2 (December 1, 2024): 109-119. https://doi.org/10.54525/bbmd.1595416.
JAMA
1.Taze M, Kumova Metin S. Derin Öğrenme ile Türkçede Adıl Çözümleme. Bilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği Dergisi. 2024;17:109–119.
MLA
Taze, Mehmet, and Senem Kumova Metin. “Derin Öğrenme Ile Türkçede Adıl Çözümleme”. Bilgisayar Bilimleri Ve Mühendisliği Dergisi, vol. 17, no. 2, Dec. 2024, pp. 109-1, doi:10.54525/bbmd.1595416.
Vancouver
1.Mehmet Taze, Senem Kumova Metin. Derin Öğrenme ile Türkçede Adıl Çözümleme. Bilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği Dergisi. 2024 Dec. 1;17(2):109-1. doi:10.54525/bbmd.1595416