Research Article

DEMOKRAT PARTİ DÖNEMİNDE ANADOLU’DA MİLLİYETÇİLİK İDEOLOJİSİNİN YÜKSELİŞİ: TÜRK MİLLİYETÇİLER DERNEĞİ’NİN AFYON ŞUBESİ VE TÜRKELİ DERGİSİ

Number: 28 July 1, 2024
EN TR

DEMOKRAT PARTİ DÖNEMİNDE ANADOLU’DA MİLLİYETÇİLİK İDEOLOJİSİNİN YÜKSELİŞİ: TÜRK MİLLİYETÇİLER DERNEĞİ’NİN AFYON ŞUBESİ VE TÜRKELİ DERGİSİ

Abstract

Fransız İhtilalinin etkisiyle ortaya çıkan milliyetçilik Osmanlı Devleti’ni derinden sarsmış, azınlıkların kurduğu cemiyetlerin ayrılıkçı faaliyetlerine karşı Türk milliyetçiliğini savunan dernekler de devleti kurtarmak idealiyle harekete geçmiştir. Nitekim Millî Mücadele’nin zafere ulaşmasında ve Türkiye Cumhuriyeti’nin kurulmasında milliyetçilik fikri son derece etkili olmuştur. Cumhuriyetin ilk yıllarında Türk Ocakları Türk milliyetçiliğinin liderliğini yapmış, Ocak 1931 yılında kapatılınca milliyetçilik adeta teşkilatsız kalmıştır. Bu durum tek parti döneminin sona ermesi ve Demokrat Parti’nin Türkiye’nin siyası hayatında etkin olmasıyla değişmiştir. Mevcut hürriyet ortamından yararlanan birçok dernek ve basın yayın organı faaliyete başlamıştır. Türk Milliyetçiler Derneği de 1951 yılında Türk milliyetçilerini tek çatı altında toplamak gayesiyle harekete geçmiştir. Nitekim kısa süre içerisinde amacına büyük oranda ulaşarak Türkiye’nin neredeyse bütün bölgelerinde seksene yakın şube açmıştır. Afyon şubesi de bunlardan en önemlilerindendir. Dernek 1953 yılı başında kapatılmasına rağmen birçok faaliyete imza atmış, Türkeli dergisinin yayınlanmasıyla dernek ideolojisi ve güncel meselelere dair bakışı net bir şekilde ortaya koyulmuştur. Öyle ki dergide çıkan köşe yazıları, şiirler, veciz sözler Türkiye’yi meşgul eden iç ve dış politikadaki sorunların anlaşılması açıdan önemlidir. Bununla birlikte milliyetçi camianın bahsi geçen olaylara bakışı, çözüm önerileri ve gösterdikleri tepkiler dikkate değerdir. Bu bağlamda Kore savaşı, Kıbrıs’taki Türk varlığı ve adanın Yunanistan’a verilmesine dair girişimler, Sovyetler Birliği topraklarında yaşayan Türklerin yaşadıkları sosyal ve ekonomik sorunlar ve komünizm ideolojisi ayrıntılı olarak irdelenmiştir. Komünizminle mücadele etmek için Türk Milliyetçiler Derneği’nin fikirlerini benimsemek gerektiği tavsiye edilmiştir. Bu çalışmada derneğin nizamnamesi, tamimleri ve yayın organları temel kaynak olarak kullanılmıştır. İhtiyaç halinde diğer eserlere de başvurulmuştur. Bu çalışma Türk milliyetçiliğinin Anadolu’da teşkilatlanmasına ve milliyetçiliğin reaksiyon halinde yükselmesine örnek oluşturması açısından literatüre katkı sağlamayı amaçlamaktadır.

Keywords

References

  1. 1. Arşiv Belgeleri
  2. T.C. Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü Cumhuriyet Arşivi (BCA), Başbakanlık Özel Kalem Müdürlüğü. (BÖKM) 30-1-0-0\123.784.2 \ 20.01.1953. - 30-1-0-0\18.104.48 \ 01.12.1952.
  3. 2. Süreli Yayınlar
  4. Vatan (1952)
  5. Mefkûre (1951-1952)
  6. Türkeli (1951-1953)
  7. Ulus (1951)
  8. Milliyet (1952)

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

History of The Republic of Turkiye

Journal Section

Research Article

Publication Date

July 1, 2024

Submission Date

April 2, 2024

Acceptance Date

June 13, 2024

Published in Issue

Year 2024 Number: 28

APA
Seyhan, Ö. (2024). DEMOKRAT PARTİ DÖNEMİNDE ANADOLU’DA MİLLİYETÇİLİK İDEOLOJİSİNİN YÜKSELİŞİ: TÜRK MİLLİYETÇİLER DERNEĞİ’NİN AFYON ŞUBESİ VE TÜRKELİ DERGİSİ. Belgi Dergisi, 28, 169-192. https://doi.org/10.33431/belgi.1463972
AMA
1.Seyhan Ö. DEMOKRAT PARTİ DÖNEMİNDE ANADOLU’DA MİLLİYETÇİLİK İDEOLOJİSİNİN YÜKSELİŞİ: TÜRK MİLLİYETÇİLER DERNEĞİ’NİN AFYON ŞUBESİ VE TÜRKELİ DERGİSİ. Belgi Dergisi. 2024;(28):169-192. doi:10.33431/belgi.1463972
Chicago
Seyhan, Özlem. 2024. “DEMOKRAT PARTİ DÖNEMİNDE ANADOLU’DA MİLLİYETÇİLİK İDEOLOJİSİNİN YÜKSELİŞİ: TÜRK MİLLİYETÇİLER DERNEĞİ’NİN AFYON ŞUBESİ VE TÜRKELİ DERGİSİ”. Belgi Dergisi, nos. 28: 169-92. https://doi.org/10.33431/belgi.1463972.
EndNote
Seyhan Ö (July 1, 2024) DEMOKRAT PARTİ DÖNEMİNDE ANADOLU’DA MİLLİYETÇİLİK İDEOLOJİSİNİN YÜKSELİŞİ: TÜRK MİLLİYETÇİLER DERNEĞİ’NİN AFYON ŞUBESİ VE TÜRKELİ DERGİSİ. Belgi Dergisi 28 169–192.
IEEE
[1]Ö. Seyhan, “DEMOKRAT PARTİ DÖNEMİNDE ANADOLU’DA MİLLİYETÇİLİK İDEOLOJİSİNİN YÜKSELİŞİ: TÜRK MİLLİYETÇİLER DERNEĞİ’NİN AFYON ŞUBESİ VE TÜRKELİ DERGİSİ”, Belgi Dergisi, no. 28, pp. 169–192, July 2024, doi: 10.33431/belgi.1463972.
ISNAD
Seyhan, Özlem. “DEMOKRAT PARTİ DÖNEMİNDE ANADOLU’DA MİLLİYETÇİLİK İDEOLOJİSİNİN YÜKSELİŞİ: TÜRK MİLLİYETÇİLER DERNEĞİ’NİN AFYON ŞUBESİ VE TÜRKELİ DERGİSİ”. Belgi Dergisi. 28 (July 1, 2024): 169-192. https://doi.org/10.33431/belgi.1463972.
JAMA
1.Seyhan Ö. DEMOKRAT PARTİ DÖNEMİNDE ANADOLU’DA MİLLİYETÇİLİK İDEOLOJİSİNİN YÜKSELİŞİ: TÜRK MİLLİYETÇİLER DERNEĞİ’NİN AFYON ŞUBESİ VE TÜRKELİ DERGİSİ. Belgi Dergisi. 2024;:169–192.
MLA
Seyhan, Özlem. “DEMOKRAT PARTİ DÖNEMİNDE ANADOLU’DA MİLLİYETÇİLİK İDEOLOJİSİNİN YÜKSELİŞİ: TÜRK MİLLİYETÇİLER DERNEĞİ’NİN AFYON ŞUBESİ VE TÜRKELİ DERGİSİ”. Belgi Dergisi, no. 28, July 2024, pp. 169-92, doi:10.33431/belgi.1463972.
Vancouver
1.Özlem Seyhan. DEMOKRAT PARTİ DÖNEMİNDE ANADOLU’DA MİLLİYETÇİLİK İDEOLOJİSİNİN YÜKSELİŞİ: TÜRK MİLLİYETÇİLER DERNEĞİ’NİN AFYON ŞUBESİ VE TÜRKELİ DERGİSİ. Belgi Dergisi. 2024 Jul. 1;(28):169-92. doi:10.33431/belgi.1463972

Cited By

16361