Araştırma Makalesi

Yeni Assur Sanatında Hayvanlar Hakimi

Sayı: Özel Sayı 28 Şubat 2023
PDF İndir
EN TR

Yeni Assur Sanatında Hayvanlar Hakimi

Öz

Bu çalışmada Yeni Assur sanatında hayvanlar hâkimi figürü yeniden değerlendirilmiştir. Değerlendirme dokuz adet silindir mühür ve bir adet kabartma örneğinden yola çıkılarak yapılmıştır. Hayvanlar hakimi figürleri çoğunlukla silindir mühürlerde betimlenmiştir. Assur sanatında görülen hayvanlar hakimi, kanatlı at (pegasos), dağ keçisi, aslan, kartal, sfenks ve at adam (kentauros) üzerinde hakimiyet kurarken tasvir edilmiştir. Söz konusu mitolojik yaratıklar ve hayvanların Yeni Assur ikonografisinde önemli bir yerinin olduğu da bilinmektedir. Böylelikle Assurlu sanatçıların hayvanlar hakimini, Assur sanatında önemli bir yeri olan hayvanlar ve mitolojik yaratıklar ile birlikte tasvir ettiği anlaşılmaktadır. Figür, kanatlı cin ve insan biçiminde tasvir edilmiştir. Hayvanlar hakimi betimlemeleri giyim kuşam, ellerinde tuttukları hayvan ile karışık yaratıklar açısından farklılıklar sergilerler. Hayvanlar hakimi figürlerinde üslup farklıları da mevcuttur. Bu üslup farklılığı özellikle kanat, sakal ve duruş pozisyonlarında görülmektedir. Yeni Assur sanatında betimlenmiş hayvanlar hakimi figürlerinde yerel özellikler ile birlikte kısmen de olsa Kuzey Suriye ve Anadolu geleneklerinin özelliklerinin de bulunduğu anlaşılmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Yeni Assur, Hayvanlar Hakimi, Karışık Yaratık, Mühür, Kabartma.

Kaynakça

  1. Biber, H. (2004). “Van Müzesi’nden “Hayvanlar Hakimi” Betimli Bir Urartu Damga Mühürü”. Anadolu Araştırmaları, 17 (2), 79-84.
  2. Darga, A. M. (1992). Hitit Sanatı. İstanbul: Akbank Yayınları.
  3. Emre, K. (1971). Anadolu Kurşun Figürünleri ve Taş Kalıpları. Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları.
  4. Frankfort, H. (1977). The Art and Architecture of the Ancient Orient. London
  5. Garrison, M. B. (2010). “The Heroic Encounter in the Visual Arts of Ancient Iraq and Iran ca. 1000-500 BC”. The Master of Animals in Old World Iconography, 151-174, (eds., D. B. Counts and B. Arnold), Budapest.
  6. Gökce, B. (2017). “Urartu Sanatında Hayvanlar Hakimi Betimi”. Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8 (21), 1-13.
  7. Herbordt, S. (1992). Neuassyrische Glyptic des 8. – 7. Jh. V. Chr., State Archives of Assyria Studies Volume I, Helsinki: University of Helsinki. Kramer, S.N. (2002). Sümerler, İstanbul: Kabalcı Yayınevi.
  8. Maass, M. (1987). “Helme, Zubehör Von Wagen Und Pferdegeschirr Aus Urartu”. Archaeologische Mitteilungen Aus Iran, 20, 65-92.
  9. Seidl, U. (1988). “Die Siegelbilder”. Bastam II: Ausgrabungen in den Urartäischen Anlagen 1977–1978, 145-152, (ed. W. Kleiss), Berlin.
  10. Teissier, B. (1984). Ancient Near Eastern Cylinder Seals from the Marcopoli Collection. Berkeley, CA.

Kaynak Göster

APA
Kaçmaz Levent, E. (2023). Yeni Assur Sanatında Hayvanlar Hakimi. Ardahan Üniversitesi İnsani Bilimler ve Edebiyat Fakültesi Belgü Dergisi, Özel Sayı, 222-231. https://izlik.org/JA75AJ98JD
AMA
1.Kaçmaz Levent E. Yeni Assur Sanatında Hayvanlar Hakimi. BELGÜ. 2023;(Özel Sayı):222-231. https://izlik.org/JA75AJ98JD
Chicago
Kaçmaz Levent, Esra. 2023. “Yeni Assur Sanatında Hayvanlar Hakimi”. Ardahan Üniversitesi İnsani Bilimler ve Edebiyat Fakültesi Belgü Dergisi, sy Özel Sayı: 222-31. https://izlik.org/JA75AJ98JD.
EndNote
Kaçmaz Levent E (01 Şubat 2023) Yeni Assur Sanatında Hayvanlar Hakimi. Ardahan Üniversitesi İnsani Bilimler ve Edebiyat Fakültesi Belgü Dergisi Özel Sayı 222–231.
IEEE
[1]E. Kaçmaz Levent, “Yeni Assur Sanatında Hayvanlar Hakimi”, BELGÜ, sy Özel Sayı, ss. 222–231, Şub. 2023, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA75AJ98JD
ISNAD
Kaçmaz Levent, Esra. “Yeni Assur Sanatında Hayvanlar Hakimi”. Ardahan Üniversitesi İnsani Bilimler ve Edebiyat Fakültesi Belgü Dergisi. Özel Sayı (01 Şubat 2023): 222-231. https://izlik.org/JA75AJ98JD.
JAMA
1.Kaçmaz Levent E. Yeni Assur Sanatında Hayvanlar Hakimi. BELGÜ. 2023;:222–231.
MLA
Kaçmaz Levent, Esra. “Yeni Assur Sanatında Hayvanlar Hakimi”. Ardahan Üniversitesi İnsani Bilimler ve Edebiyat Fakültesi Belgü Dergisi, sy Özel Sayı, Şubat 2023, ss. 222-31, https://izlik.org/JA75AJ98JD.
Vancouver
1.Esra Kaçmaz Levent. Yeni Assur Sanatında Hayvanlar Hakimi. BELGÜ [Internet]. 01 Şubat 2023;(Özel Sayı):222-31. Erişim adresi: https://izlik.org/JA75AJ98JD