Ar-Ge harcamalarının ve çalışan sayısının Türk imalat sanayi verimliliğine etkisi
Öz
İmalat sanayinde sürdürülebilir büyüme ve rekabet avantajı, yenilikçi üretim tekniklerinin uygulanması ve araştırma-geliştirme (Ar-Ge) harcamalarıyla doğrudan ilişkilidir. Firmaların üretim süreçlerinde verimlilik artışı sağlayabilmesi, sermaye ve işgücünün etkin kullanımına bağlıdır. Bu doğrultuda, Ar-Ge harcamaları, çalışan sayısı ve verimlilik arasındaki ilişki, imalat sanayinin uzun vadeli gelişimi açısından kritik bir rol oynamaktadır. Bu çalışma, Türkiye’de imalat sanayi alt sektörlerinde Ar-Ge harcamalarının ve çalışan sayısının verimlilik üzerindeki etkilerini mikroekonomik bir perspektiften incelemektedir. Araştırmada, 2009-2021 dönemine ait Türk imalat sanayi alt sektör verileri, Driscoll-Kraay ve Sapması Düzeltilmiş Gölge Değişkenli En Küçük Kareler yöntemleriyle analiz edilmiştir. Bulgular, Ar-Ge harcamalarının ve çalışan sayısının firmaların üretim yapısını modernize ederek verimliliği artırdığını ve sektör genelinde rekabet gücünü pekiştirdiğini ortaya koymaktadır. Bu çerçevede, Ar-Ge yatırımları ve işgücü artışı, üretim süreçlerinde kaynakların daha verimli kullanılmasını sağlayarak çıktı düzeyinin yükselmesine ve üretim maliyetlerinin düşmesine katkıda bulunduğu söylenilebilir.
Anahtar Kelimeler
References
- Abdelrehim, M., & Yahya, M. H. D. H. (2023). LSDVC estimation of the interaction effect of exchange rate and trade openness on fiscal discipline: Dynamic panel models. Academy of Accounting and Financial Studies Journal, 27(4).
- Aghion, P., & Howitt, P. (1992). A model of growth through creative destruction. Econometrica, 60(2), 323–351. https://doi.org/10.3386/w3223
- Akyıldız, H. (2005). Türkiye'de özel sektör imalat sanayinde verimlilik, ücret ve istihdam ilişkisi. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 10(2), 39–58.
- Arısoy, İ. (2005). Türkiye'de kamu harcamaları ve ekonomik büyüme ilişkisi (1950–2003) (No. 2005/15). Discussion Paper.
- Arısoy, İ. (2008). Teknolojik gelişmeler ve verimlilik artışı. Ekonomi ve Teknoloji Dergisi, 15(4), 5–6.
- Asteriou, D., & Hall, S. G. (2007). Applied econometrics: A modern approach (Revised ed.). Palgrave Macmillan.
- Bravo-Ortega, C., & Marín, Á. G. (2011). R&D and productivity: A two way avenue?. World Development, 39(7), 1090–1107. https://doi.org/10.1016/j.worlddev.2010.11.006
- Çalışal, M. (2021). Türkiye’de Ar-Ge, inovasyon ve verimlilik ilişkisi (Yayımlanmamış doktora tezi). Çankırı Karatekin Üniversitesi.
- Çeştepe, H., & Şıklı, S. (2024). An empirical analysis of the relationship between research and development expenditures, total factor productivity, and economic growth in Turkey. EKOIST Journal of Econometrics and Statistics, (40), 121–133. https://doi.org/10.26650/ekoist.2024.40.1386773
- Çolak,O., & Ismayilzada, E. (2021). Kaldor yaklaşımı çerçevesinde imalat sanayii ve hizmetler sektörünün ekonomik büyüme üzerindeki etkisinin incelenmesi: Seçili geçiş ekonomileri örneği. Necmettin Erbakan Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, 3(1), 82–100.