Batı Kazakistan’da Sarmat Mezar Tipleri

Batı Kazakistan’da Çarlık Döneminden başlayıp günümüze kadar geçen süre diliminde çok sayıda Sarmat kurganı araştırılmış olmasına rağmen mezar tiplerinin belirlenmesi ve bunların bir arada sunulması gibi çalışmalar eksik kalmıştır. Bu çalışma, elde edilen bilgiler ölçüsünde Batı Kazakistan’da yaşayan Sarmat topluluğunun mezar tiplerini belirlemek, bazı mezarları yapısal özelliklerine göre alt tiplere ayırarak tanımlamak ve bunları bir arada sunmak için hazırlanmıştır. Bu doğrultuda taramış olduğumuz kazı raporları, kitap ve makalelerde basit, omuzlu, karıklı, nişli, sapma ve dromoslu gibi mezar tipleri belirlenmiştir. Bunların içerisinde karıklı mezarların yüzey karıklı, çukur karıklı ve sapma mezarların basit, basamaklı, çift, ortadan sapma şeklinde tasnif edilerek tanımlanabileceği anlaşılmıştır. Söz konusu sapma mezar geleneğinin MS 12. yüzyıllarda Batı Kazakistan bölgesine hâkim olan Kıpçaklar ve sonra da günümüzde Kazaklar tarafından devam ettiriliyor olması kültürel süreklilikle ilgili önemli sonuçlara ulaşmamızı mümkün kılmıştır. Özellikle bazı mezar tiplerinin bozkır coğrafyasında yaşayan diğer topluluklar (İskit, Hun, Vusun) tarafından da kullanılmış olduğu saptanmıştır.