Research Article

Secâvendî’nin İlelü’l-Vukûf İsimli Eserinin Türkiye’de Basılan Mushaflara Yansımayan Vakf Remizleri

Number: 53 April 30, 2025
EN TR

Secâvendî’nin İlelü’l-Vukûf İsimli Eserinin Türkiye’de Basılan Mushaflara Yansımayan Vakf Remizleri

Abstract

Vakf-ibtida ilmi, Kur’ân âyetlerinin lafız ve anlam ilişkisini ele alan ilimlerden biridir. Bu ilim, Hz. Peygamber ile uygulanmış, sonrasında tedvin edilmek suretiyle teorisi ortaya konulmuş ve günümüze kadar da aktarıla gelmiştir. İlâhî kelâmın tilavetine, anlamına ve ahkâmına doğrudan etki eden bu ilimden araştırmacılar müstağni olmamışlardır. Bu ilmin Kur’ân tilâveti, anlamı, ahkâmı ve i’cazı bakımından gerekli olması, Mushaf istinsahına yansıması ve Kur’ân’ın metin yapısıyla da doğrudan ilgisinin bulunması gibi sebeplerden ötürü hicrî ikinci asırdan itibaren onlarca müellif bu alanla ilgili eserler telif etmişlerdir. Bu eserlerin bir kısmı müstakil olup tamamen bu alana hasredilmişken bir kısmı çeşitli eserler içerisinde bölüm ya da bab başlığı altında ele alınmıştır. Konu edinilen Secâvendî’nin (ö. 560/1165) İlelü’l-vukûf’ isimli eseri de müstakil bir eser olup günümüze kadar ilgi görmüştür. Ancak Secâvendî’nin remizlerinin, Türkiye’de basılan Mushaflara ne oranda yansıdığı, tercihlerinin Mushaflarda tam anlamıyla işlenip işlenmediği pek dikkate alınmamış, ulaşılabilinen kadarıyla İlelü’l-vukûf üzerinde bu maksatla bir çalışma da yapılmamıştır. Bu bağlamda söz konusu çalışmayla Secâvendî’nin İlelü’l-vukûf’u ile Mushaf arasındaki ilişki araştırılmış ve remizlerin Mushafa ne oranda yansıdığı ortaya konulmuştur. Bu yapılırken de İlelü’l-vukûf’un Muhammed b. Abdullah b. Muhammed el-‘Îdî tahkîki ile Mushafları İnceleme ve Kıraat Kurulu Başkanlığının onayından geçmiş Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınlarına ait 2020 baskılı Mushaf dikkate alınmış ve bunlar karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Bu çalışmada öncelikle müellifin vakf sisteminin bilinmesinin kaçınılmaz oluşundan hareketle vakf remizlerini kısa ve öz bir şekilde tanıtılmış, ardından çalışmanın da ana omurgasını oluşturan eser-Mushaf tahlili tablolar halinde mukayese edilmiştir. Çalışma neticesinde tablolardan çıkan bulgular sıralanarak genel bir değerlendirmede bulunulmuştur.

Keywords

Thanks

Hayırlı çalışmalar diliyorum

References

  1. Altıkulaç, Tayyar. “Secâvendî”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 36/268. İstanbul: TDV Yayınları, 2009.
  2. Benli, Abdullah. Hafs Rivâyetiyle Âsım Kıraatinin Tecvîd Kuralları. Kayseri: Kimlik Yayınları, ts.
  3. Bilmen, Ömer Nasûhi. Büyük Tefsir Tarihi Tabakatü’l-Müfessirîn. İstanbul: Bilmen Yayınevi, 1944.
  4. Bulut, Hasan. “Secâvendî’ye Göre Kur’ân’daki Vakf-ı Lâzım Remizlerinde Vasl Yapmanın Anlama Etkisi”. Cumhuriyet İlahiyat Dergisi 27/1 (2023),120-135.
  5. Coşkun, Muhammed. Mushaf Basımına Yansıyan Yönüyle Secâvendî’nin Vakf Sisteminin Yeniden Okunması Eleştiriler-Tepkiler. İstanbul: Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Doktora Tezi, 2018.
  6. Çetin, Abdurrahman. Kur’ân İlimleri ve Kur’ân-ı Kerim Tarihi. İstanbul: y.y., 1982.
  7. Dânî, Ebû Amr Osmân b. Saîd b. Osmân. Kitâbu’t-teysîr fi’l-kırââti’s-seb‘. thk. Halef b. Hammûd b. Sâlim es-Sağdalî. b.y.: Dâru’l-Endülüs, 1436/2015.
  8. Dânî, Ebû Amr Osmân b. Saîd el-Emevî el-Endelûsî. el-Muktefâ fi’l-vakfı ve’l-ibtidâ. thk. Yûsuf Abdurrahmân Mar’aşî. Beyrut: Müessetu’r-Risâle, 1407/1987.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Recitation of the Qur'an and Qiraat

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

April 28, 2025

Publication Date

April 30, 2025

Submission Date

May 4, 2024

Acceptance Date

April 28, 2025

Published in Issue

Year 2025 Number: 53

APA
Uzun, Y. (2025). Secâvendî’nin İlelü’l-Vukûf İsimli Eserinin Türkiye’de Basılan Mushaflara Yansımayan Vakf Remizleri. Bilimname, 53, 543-602. https://doi.org/10.28949/bilimname.1478246
AMA
1.Uzun Y. Secâvendî’nin İlelü’l-Vukûf İsimli Eserinin Türkiye’de Basılan Mushaflara Yansımayan Vakf Remizleri. Bilimname. 2025;(53):543-602. doi:10.28949/bilimname.1478246
Chicago
Uzun, Yakup. 2025. “Secâvendî’nin İlelü’l-Vukûf İsimli Eserinin Türkiye’de Basılan Mushaflara Yansımayan Vakf Remizleri”. Bilimname, nos. 53: 543-602. https://doi.org/10.28949/bilimname.1478246.
EndNote
Uzun Y (April 1, 2025) Secâvendî’nin İlelü’l-Vukûf İsimli Eserinin Türkiye’de Basılan Mushaflara Yansımayan Vakf Remizleri. Bilimname 53 543–602.
IEEE
[1]Y. Uzun, “Secâvendî’nin İlelü’l-Vukûf İsimli Eserinin Türkiye’de Basılan Mushaflara Yansımayan Vakf Remizleri”, Bilimname, no. 53, pp. 543–602, Apr. 2025, doi: 10.28949/bilimname.1478246.
ISNAD
Uzun, Yakup. “Secâvendî’nin İlelü’l-Vukûf İsimli Eserinin Türkiye’de Basılan Mushaflara Yansımayan Vakf Remizleri”. Bilimname. 53 (April 1, 2025): 543-602. https://doi.org/10.28949/bilimname.1478246.
JAMA
1.Uzun Y. Secâvendî’nin İlelü’l-Vukûf İsimli Eserinin Türkiye’de Basılan Mushaflara Yansımayan Vakf Remizleri. Bilimname. 2025;:543–602.
MLA
Uzun, Yakup. “Secâvendî’nin İlelü’l-Vukûf İsimli Eserinin Türkiye’de Basılan Mushaflara Yansımayan Vakf Remizleri”. Bilimname, no. 53, Apr. 2025, pp. 543-02, doi:10.28949/bilimname.1478246.
Vancouver
1.Yakup Uzun. Secâvendî’nin İlelü’l-Vukûf İsimli Eserinin Türkiye’de Basılan Mushaflara Yansımayan Vakf Remizleri. Bilimname. 2025 Apr. 1;(53):543-602. doi:10.28949/bilimname.1478246

Cited By