Türkiye’de İlahiyat Fakülteleri Felsefe ve Din Bilimleri Bölümlerinde Lisansüstü Tez Çalışmaları ve Bazı Yöntembilimsel Sorunlar
Abstract
Türkiye’de ilahiyat fakülteleri felsefe ve din
bilimleri bölümlerinde okutulan din sosyolojisi, din psikolojisi, dinler tarihi,
din eğitimi vb. dersler, ilgili bilim dallarının bir alt dalı olarak
konumlanmaktadır. Örneğin din sosyolojisi, hem genel sosyoloji ve metodolojiye
(nesnellik) hem de ilahiyat alanına (normatiflik) bağlı bir disiplindir. Bu
ikili durum birtakım sorunlara yol açmaktadır. Birincisi, bu öğrencilerin
lisans düzeyinde ana disiplinlerin kuramsal ve metodolojik eğitimini yeterli
düzeyde alamayışıdır. İkinci sorun ise öğrenci ya da araştırmacı rolünde ortaya
çıkmaktadır. Lisansüstü eğitim, bu rolün kazanıldığı ve pratik edildiği süreçle
ilişkilidir. Bu süreçte temel ilgi alanı da yöntem bilgisidir. Sosyal
bilimlerde yöntem tartışmalarının doğası gereği, doğa bilimlerine bağımlılıktan
kaynaklanan ikircikli bir yapısı vardır. Genelde bu, iki epistemolojiye dayanır:
Pozitivist paradigma ve uzantısı nicel yöntem ile anlayıcı/yorumcu kuram ve
buna dayalı nitel yöntem. Bu çalışmanın temel problemi, ana hatlarıyla ele
alınan sosyal bilimlerde yöntembilimsel uygulamaların ilahiyat fakülteleri
öğrencilerinin sosyal bilimler enstitüleri bünyesinde yaptıkları lisansüstü
eğitim çalışmalarında nasıl bir karşılık bulduğu ve burada yapılan tezlerde
karşılaşılan bazı yöntemsel sorunların ne olduğu ile ilgilidir. Bu çalışmada,
Erciyes Üniversitesi İlahiyat Fakültesi mezunu öğrencilerinin Sosyal Bilimler Enstitüsü
bünyesinde din sosyoloji alanında yapmış olduğu tezlerden hareketle,
nicel-nitel araştırma modellerinin uygulanması ve objektif-normatif bakış
açılarının uzlaştırılmasına/aşılmasına yönelik bulguların tartışılması
amaçlanmıştır.
Keywords
References
- Akyüz, N. (2004), “Türk Din Sosyolojisinde Nitel ve Nicel Yaklaşımların Dengeli Kullanım Sorunu”, Türk Din Sosyolojisinin Temel Sorunları Sempozyumu, Çorum: Gazi Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Yayını.
- Amman, T. & İ. Hira (2017), İslami İlimler Dergisi-Türkiye’de Din sosyolojisi Özel Sayısı-, Sayı 1, Bahar 2017, Ankara: Çorum Çağrı Eğitim Vakfı Yayını, ss. 139-162.
- Arslantürk, Z. (2001), Sosyal Bilimciler İçin Araştırma Metod ve Teknikleri, İstanbul: Çamlıca Yayınları.
- Aydın, Muhammed Şevki (2017), Din Eğitimi Bilimi, Kayseri: Kimlik Yayınları.
- Batson, C.D, P. Schoenrade & W.L. Ventis (2017), Din ve Birey: Sosyal Psikolojik Bir Yaklaşım, Çev. A.Kuşat & A.Taştan, Kayseri: Kimlik Yayınları.
- Bird, J. (2015), Din Sosyolojisi Nedir, Çev. A.Taştan, M. Dereli, Ankara: Lotus.
- Bulut, Meryem B. (2017), Benlik Saygısı, Dini Dünya Görüşleri ve Hayatın Amacının Ölüm Kaygısı Üzerine Etkisinin İncelenmesi, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı.
- Cole, S. (1999), Sosyolojik Düşünme Yöntemi: Sosyoloji Bilimine Giriş, Çev. Bekir Demirkol, Vadi Yayınları, Ankara.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
-
Journal Section
Research Article
Authors
Publication Date
April 30, 2018
Submission Date
February 22, 2018
Acceptance Date
April 9, 2018
Published in Issue
Year 2018 Volume: 2018 Number: 35
APA
Taştan, A. (2018). Türkiye’de İlahiyat Fakülteleri Felsefe ve Din Bilimleri Bölümlerinde Lisansüstü Tez Çalışmaları ve Bazı Yöntembilimsel Sorunlar. Bilimname, 2018(35), 305-320. https://doi.org/10.28949/bilimname.397561
AMA
1.Taştan A. Türkiye’de İlahiyat Fakülteleri Felsefe ve Din Bilimleri Bölümlerinde Lisansüstü Tez Çalışmaları ve Bazı Yöntembilimsel Sorunlar. Bilimname. 2018;2018(35):305-320. doi:10.28949/bilimname.397561
Chicago
Taştan, Abdulvahap. 2018. “Türkiye’de İlahiyat Fakülteleri Felsefe Ve Din Bilimleri Bölümlerinde Lisansüstü Tez Çalışmaları Ve Bazı Yöntembilimsel Sorunlar”. Bilimname 2018 (35): 305-20. https://doi.org/10.28949/bilimname.397561.
EndNote
Taştan A (April 1, 2018) Türkiye’de İlahiyat Fakülteleri Felsefe ve Din Bilimleri Bölümlerinde Lisansüstü Tez Çalışmaları ve Bazı Yöntembilimsel Sorunlar. Bilimname 2018 35 305–320.
IEEE
[1]A. Taştan, “Türkiye’de İlahiyat Fakülteleri Felsefe ve Din Bilimleri Bölümlerinde Lisansüstü Tez Çalışmaları ve Bazı Yöntembilimsel Sorunlar”, Bilimname, vol. 2018, no. 35, pp. 305–320, Apr. 2018, doi: 10.28949/bilimname.397561.
ISNAD
Taştan, Abdulvahap. “Türkiye’de İlahiyat Fakülteleri Felsefe Ve Din Bilimleri Bölümlerinde Lisansüstü Tez Çalışmaları Ve Bazı Yöntembilimsel Sorunlar”. Bilimname 2018/35 (April 1, 2018): 305-320. https://doi.org/10.28949/bilimname.397561.
JAMA
1.Taştan A. Türkiye’de İlahiyat Fakülteleri Felsefe ve Din Bilimleri Bölümlerinde Lisansüstü Tez Çalışmaları ve Bazı Yöntembilimsel Sorunlar. Bilimname. 2018;2018:305–320.
MLA
Taştan, Abdulvahap. “Türkiye’de İlahiyat Fakülteleri Felsefe Ve Din Bilimleri Bölümlerinde Lisansüstü Tez Çalışmaları Ve Bazı Yöntembilimsel Sorunlar”. Bilimname, vol. 2018, no. 35, Apr. 2018, pp. 305-20, doi:10.28949/bilimname.397561.
Vancouver
1.Abdulvahap Taştan. Türkiye’de İlahiyat Fakülteleri Felsefe ve Din Bilimleri Bölümlerinde Lisansüstü Tez Çalışmaları ve Bazı Yöntembilimsel Sorunlar. Bilimname. 2018 Apr. 1;2018(35):305-20. doi:10.28949/bilimname.397561
Cited By
Din Sosyolojisinin Yöntemsel İncelikleri: Bir Şematikleştirme Çabası
Cumhuriyet İlahiyat Dergisi
https://doi.org/10.18505/cuid.784076Cahit Zarifoğlu Üzerine Yapılan Lisansüstü Çalışmaların İncelenmesi
Korkut Ata Türkiyat Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.51531/korkutataturkiyat.1244680Apoloji ile Sosyoloji Arasında Din Sosyolojisi Kitapları
Sakarya Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (SAUIFD)
https://doi.org/10.17335/sakaifd.1637084